10+ Cách Trị Bệnh Chàm Tại Nhà Hiệu Quả – Ngừa Tái Phát

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Bệnh chàm (Eczema) dưới góc nhìn Y học cổ truyền là một thể bệnh phản ánh sự mất cân bằng giữa chính khí và tà khí bên trong cơ thể. Trong các trường hợp bệnh mới khởi phát hoặc ở thể nhẹ, thay vì lạm dụng các loại thuốc Tây y có thể gây mỏng da, nhiều người ưu tiên tìm đến các phương pháp trị liệu tự nhiên lành tính ngay tại nhà. Những cách làm này không chỉ giúp giảm nhanh các triệu chứng ngứa ngáy, sưng đỏ mà còn hỗ trợ phục hồi làn da từ gốc, giúp người bệnh tiết kiệm chi phí và dễ dàng thực hiện.

“Trong Đông y, bệnh chàm thường được gọi là ‘Thấp chẩn’. Căn nguyên không chỉ nằm ở bề mặt da mà còn do phong, nhiệt, thấp nhiệt uất kết tại da thịt, cộng thêm tạng phủ (đặc biệt là Tỳ và Can) bị suy yếu, khiến độc tố không được đào thải. Việc sử dụng các thảo dược quanh nhà chính là cách ‘mượn lực’ từ tự nhiên để thanh nhiệt, khu phong, giúp làn da được xoa dịu một cách ôn hòa nhất.”

Bác sĩ Tuyết Lan

14 cách trị bệnh chàm tại nhà hiệu quả, an toàn theo hướng Đông – Tây y kết hợp

Bệnh chàm (Eczema) theo Tây y là một dạng viêm da tự miễn mãn tính, xảy ra khi hàng rào bảo vệ da bị tổn thương và hệ miễn dịch phản ứng quá mức với các tác nhân dị ứng như phấn hoa, nấm mốc, hoặc do căng thẳng (stress). Tuy nhiên, dưới lăng kính Đông y, đây là trạng thái “nhiệt độc tích tụ”. Khi cơ thể tiếp xúc với ngoại tà (phong, thấp, nhiệt), các độc tố này phát tán ra da, gây nên tình trạng sưng đỏ, ngứa ngáy và nổi mụn nước.

trị bệnh chàm tại nhà
Chàm là bệnh lý da liễu điển hình cho tình trạng uất kết thấp nhiệt trong cơ thể

Bên cạnh việc sử dụng thuốc trị bệnh chàm theo chỉ định, bà con hoàn toàn có thể cải thiện tình trạng “thấp nhiệt” này bằng những nguyên liệu tự nhiên giàu hoạt chất sinh học.

1. Gel nha đam (Lô hội) – “Thanh nhiệt, làm mát huyết”

Nha đam từ lâu đã được xem là “vị thuốc mát” cho làn da. Theo nghiên cứu hiện đại, gel nha đam chứa hàm lượng lớn Polysacarit giúp kháng khuẩn, giảm viêm. Đặc biệt, Acid Salicylic cùng các vitamin giúp cấp ẩm sâu, làm dịu vùng da đang bốc hỏa, giảm bong tróc rõ rệt.

“Trong Đông y, nha đam có tính hàn, vào kinh Can và Vị, giúp thanh nhiệt và giải độc rất tốt. Với bệnh chàm thể nhiệt (da đỏ, nóng rát), việc bôi nha đam giống như tưới một dòng nước mát lên vùng da đang bị viêm nhiễm, giúp các huyết mạch lưu thông ổn định trở lại.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Cách thực hiện:

  • Cách 1: Dùng phần ruột trắng xay nhuyễn, thoa trực tiếp lên da đã làm sạch trong 20 phút.
  • Cách 2: Kết hợp gel nha đam với dầu dừa (tỷ lệ 2:1) để tăng hiệu quả dưỡng ẩm cho chàm thể khô.
  • Cách 3: Nấu nước nha đam đường phèn để giải độc từ bên trong, giúp “thanh lọc” tạng phủ.

2. Khoai tây – Kháng viêm và phục hồi mô da

Khoai tây chứa Vitamin C và Acid Chlorogenic – những chất chống oxy hóa mạnh giúp bảo vệ tế bào da. Tây y chứng minh khoai tây có khả năng sát khuẩn nhẹ và cân bằng độ ẩm. Trong khi đó, Đông y coi khoai tây là vị thuốc có tính bình, giúp tiêu viêm, giảm sưng tấy hữu hiệu cho các vết chàm đang rỉ dịch.

Cách thực hiện:

  • Cách 1: Đắp những lát khoai tây mỏng lên vùng da bệnh trong 20-30 phút.
  • Cách 2: Nghiền nát khoai tây luộc chín trộn cùng mật ong hoặc sữa tươi để tạo thành “cao thuốc” đắp da hàng ngày.

3. Dưa leo – Cấp ẩm và xoa dịu ngoại tà

Với hơn 90% là nước cùng nhiều vitamin và khoáng chất, dưa leo giúp làm dịu hiện tượng viêm đỏ, ngứa rát tức thì. Đây là phương pháp “bình hòa”, giúp tăng khả năng miễn dịch tại chỗ cho da mà không gây bất kỳ kích ứng nào.

Cách thực hiện:

  • Sử dụng nước ép dưa leo thấm vào bông gòn thoa lên da hoặc đắp dưa leo lát mỏng đã được làm lạnh để đạt hiệu quả sảng khoái nhất.

4. Lá ổi – “Tiêu thũng, trừ độc”

Đông y ghi nhận lá ổi có vị chát, tính ấm, tác dụng chính là tiêu thũng (giảm sưng) và đào thải độc tố. Khoa học hiện đại tìm thấy Flavonoid và Tanin trong lá ổi có khả năng ức chế vi khuẩn tụ cầu vàng (Staphylococcus aureus) – tác nhân hàng đầu gây bội nhiễm ở người bệnh chàm.

“Lá ổi là một vị thuốc Nam quý trong điều trị các chứng viêm da có rỉ dịch (thấp nhiệt). Vị chát của Tanin giúp làm se vết thương rất nhanh, ngăn ngừa tình trạng lở loét lan rộng. Đây chính là nguyên lý ‘thu liễm’ trong Y học cổ truyền.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Cách thực hiện: Đun sôi 300g lá ổi non với 1 lít nước, dùng nước ấm này để ngâm rửa vùng da bị chàm hoặc tắm hàng ngày.

5. Muối biển – Sát trùng và cân bằng ion

Tắm nước muối ấm là biện pháp kinh điển để tiêu diệt vi khuẩn, nấm và giảm ngứa. Muối giúp rút ngắn chu kỳ tái tạo mô, giúp tổn thương nhanh lành nhờ cơ chế cân bằng áp suất thẩm thấu trên bề mặt da.

6. Lá sim – Kháng sinh tự nhiên từ núi rừng

Lá sim có tính bình, vị chát, chứa nhiều hoạt chất kháng sinh tự nhiên giúp tiêu diệt mầm bệnh. Việc cô đặc lá sim thành cao là cách tốt nhất để lưu giữ các tinh chất trị liệu.

Cách thực hiện: Sắc lá sim tươi đến khi nước cô đặc thành dạng cao lỏng, bảo quản lạnh và thoa lên vùng da tổn thương 2 lần/ngày.

7. Tinh dầu tự nhiên (Ô liu, Dầu dừa, Tràm trà)

Các loại tinh dầu này đóng vai trò như một lớp màng bảo vệ, thay thế hàng rào lipid của da bị hỏng do chàm.

  • Dầu ô liu: Giàu chất chống oxy hóa, dưỡng ẩm sâu.
  • Dầu dừa: Chứa Acid Lauric giúp kháng nấm, diệt khuẩn.
  • Tinh dầu tràm trà: Có hoạt tính Terpinen-4-ol kháng viêm cực mạnh.
“Sử dụng dầu dừa hay ô liu chính là cách ‘dưỡng huyết, nhuận táo’ trong Đông y. Khi làn da khô héo, nứt nẻ (huyết hư phong táo), các tinh dầu này giúp nuôi dưỡng và làm mềm da, ngăn không cho phong tà xâm nhập gây ngứa.”

Bác sĩ Tuyết Lan

8. Nghệ vàng – “Hoạt huyết, sinh cơ”

Curcumin trong nghệ không chỉ chống viêm mà còn hỗ trợ “sinh cơ” (tái tạo da non), làm mờ vết thâm sẹo sau chàm. Bạn có thể bôi nước cốt nghệ tươi hoặc trộn bột nghệ với mật ong để đắp mặt nạ cho da.

9. Lá khế – Kháng dị ứng từ dân gian

Lá khế chứa Acid Oxalic giúp sát trùng và giảm ngứa cực nhanh. Đây là vị thuốc ưu tiên cho các trường hợp chàm do dị ứng (phong nhiệt).

10. Trà xanh – Chống oxy hóa và làm sạch da

EGCG trong trà xanh là hoạt chất chống oxy hóa mạnh nhất, giúp bảo vệ tế bào da khỏi sự tấn công của các gốc tự do và vi khuẩn. Nấu nước trà xanh tắm hàng ngày giúp làn da thông thoáng và giảm viêm đỏ rõ rệt.

11. Chuối xanh – Se khô vết thương

Nhựa chuối xanh giàu chất chát, có tác dụng làm se khô các nốt mụn nước nhanh chóng, kích thích da non phát triển. Thái lát chuối xanh đắp lên vết chàm và cố định qua đêm là mẹo hay được nhiều bà con áp dụng thành công.

12. Vỏ cây Núc nác – Vị thuốc “Kháng sinh thực vật”

Vỏ cây núc nác (Hoàng bá nam) chứa Flavonoid nồng độ cao. Khi phối hợp cùng Sâm đại hành và Sài đất, nó tạo thành bài thuốc “vàng” giúp thanh nhiệt, giải độc và trị viêm da mãn tính.

Cách thực hiện: Sắc vỏ núc nác cùng các vị thuốc trên thành cao lỏng để bôi ngoài da.

13. Lá trầu không – “Khu phong, trừ thấp”

Lá trầu không có tính ấm, vị cay, chứa hàm lượng tinh dầu có tính sát khuẩn rất cao, được ví như một loại thuốc kháng sinh mạnh trong Đông y giúp trừ phong, tiêu viêm.

14. Cây đàn hương – Tiêu thũng và dưỡng da

Bột gỗ đàn hương không chỉ có mùi thơm thư giãn mà còn chứa Beta-santalol giúp diệt khuẩn và làm dịu các cơn ngứa khó chịu do chàm gây ra.

Phân tích ưu và nhược điểm của phương pháp trị chàm tại nhà

Việc điều trị bằng thảo dược thiên nhiên mang lại nhiều lợi ích nhưng cũng tồn tại những giới hạn nhất định mà người bệnh cần nắm rõ.

Ưu điểm:

  • Độ an toàn cao, ít tác dụng phụ lên gan, thận hay gây bào mỏng da như thuốc chứa Corticoid.
  • Nguyên liệu gần gũi, chi phí thấp, dễ tìm thấy ngay trong vườn nhà.
  • Phù hợp cho nhiều đối tượng nhạy cảm như trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai.

Nhược điểm:

  • Hiệu quả thường chậm, đòi hỏi sự kiên trì lâu dài (từ vài tuần đến vài tháng).
  • Chỉ có tác dụng hỗ trợ trong các trường hợp chàm nhẹ, giai đoạn ổn định.
  • Hiệu quả phụ thuộc lớn vào cơ địa (tạng người) và cách sơ chế dược liệu.
phương pháp tự nhiên cho chàm nhẹ
Thảo dược tự nhiên cần thời gian để phát huy tác dụng từ từ
“Bà con cần hiểu rằng, các mẹo tại nhà chỉ giải quyết phần ‘ngọn’, tức là giảm triệu chứng tạm thời. Để điều trị chàm dứt điểm, ngăn tái phát, cần một phác đồ Đông y chuyên sâu giúp điều hòa tạng phủ, tăng cường chính khí để cơ thể tự đẩy lùi tà khí từ bên trong.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Lưu ý quan trọng để đạt hiệu quả tối ưu

Để việc điều trị tại gia không phản tác dụng, người bệnh cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

  • Sạch sẽ là ưu tiên số 1: Nguyên liệu thảo dược phải được rửa sạch, ngâm muối để loại bỏ tạp chất, thuốc trừ sâu.
  • Thử phản ứng da: Luôn thoa thử một lượng nhỏ lên vùng da lành trước khi áp dụng diện rộng.
  • Không tự ý gia giảm: Tuyệt đối không tự trộn các nguyên liệu lạ khi chưa hiểu rõ tính vị, tránh gây tương xung.
  • Kiểm soát tâm lý: Trong Đông y, “Nộ thương Can” (giận dữ, stress làm hại gan), mà Gan yếu thì bệnh da liễu càng nặng. Hãy giữ tinh thần lạc quan, thư thái.

Khi nào bệnh chàm cần sự can thiệp của bác sĩ?

Đừng quá lạm dụng các biện pháp tại nhà nếu gặp các dấu hiệu “báo động” sau:

  • Vùng da chàm có biểu hiện nhiễm trùng: sưng nóng, đỏ đau, chảy mủ vàng hoặc có mùi hôi.
  • Bệnh lan rộng ra toàn thân, ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ và tâm lý.
  • Xuất hiện tình trạng sốt cao, mệt mỏi đi kèm với các đợt bùng phát da.

Phòng bệnh hơn chữa bệnh, để ngăn ngừa chàm tái phát, bà con nên duy trì chế độ ăn uống giàu Omega-3, uống đủ nước, giữ ẩm da thường xuyên và hạn chế tiếp xúc với hóa chất tẩy rửa mạnh.

Có thể bạn quan tâm:

Chia sẻ:
Mẹo Trị Chàm Khô Bằng Dầu Dừa Chỉ Cần 1 Tuần Là Hết

Bệnh chàm khô, hay trong Đông y còn gọi là chứng "Tiễn la phong" hoặc "Thấp chẩn", vốn là nỗi…

Bài thuốc Viêm Da Thuốc Dân Tộc và ưu thế trong điều trị bệnh chàm – eczema

Tái phát sau điều trị bệnh chàm - eczema là lý do khiến nhiều bệnh nhân bế tắc, từ bỏ…

Bệnh Chàm Đồng Tiền: Nhận Biết Triệu Chứng Và Cách Chữa Hiệu Quả Nhất

Bệnh chàm đồng tiền là một dạng của viêm da rối loạn, được đặc trưng bởi những đốm hình đồng…

Kem Em Bé Trị Chàm Sữa Có Tốt Không, Giá Bao Nhiêu?

Kem Em Bé để điều trị chàm sữa được dùng phổ biến cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Tuy…

Eczema – Nỗi Đau Dai Dẳng Và Phương Pháp Điều Trị Hiệu Quả, An Toàn

Eczema hay viêm da cơ địa là một căn bệnh khá phổ biến hiện nay gây nên cho người bệnh…

Chia sẻ
Bỏ qua