Bệnh Á Sừng Ở Da Đầu – Nguyên Nhân Và Cách Điều Trị Đúng

Bệnh á sừng da đầu là một dạng viêm da có tính chất dai dẳng, gây ngứa ngáy khó chịu và dễ lan rộng xuống toàn thân. Tuy nhiên, tình trạng có thể được chữa khỏi nếu được điều trị đúng cách và kịp lúc. Dưới góc nhìn của Y học cổ truyền (YHCT), đây là hệ quả của sự mất cân bằng giữa chính khí và tà khí, đòi hỏi một lộ trình phục hồi từ sâu bên trong cơ thể.

Bệnh á sừng da đầu là gì? Có lây không?

Bệnh á sừng da đầu là tình trạng viêm, ngứa, bong tróc vảy và tạo sừng trên da đầu. Trong Đông y, á sừng thường được xếp vào phạm vi chứng “Tăng thiết thạch”, khởi phát do cơ thể bị nhiệt độc xâm nhập, kết hợp với phong hàn khiến huyết nhiệt, da dẻ mất đi sự nuôi dưỡng mà trở nên khô rát, bong tróc thành từng lớp sừng dở dang.

Mặc dù bệnh thường ảnh hưởng đến những người làm việc trong môi trường chứa nhiều hóa chất độc hại, tuy nhiên, bất cứ ai cũng có thể bị á sừng, đặc biệt là người có tiền sử gia đình mắc bệnh hoặc chăm sóc da đầu không đúng cách.

Á sừng là bệnh lý ngoài da phổ biến và có biểu hiện rõ rệt, điều này khiến nhiều người lo lắng á sừng có lây không. Các chuyên gia cho biết, á sừng da đầu đã được chứng minh không hề gây lây nhiễm dù tiếp xúc trực tiếp. Vì thế trong sinh hoạt và giao tiếp hàng ngày người bệnh không cần dùng biện pháp ngăn chặn lây nhiễm.

Mặc dù không lây nhiễm và không đe dọa đến tính mạng nhưng những tổn thương do bệnh á sừng gây ra khó chịu và mất thẩm mỹ. Trong một số trường hợp, á sừng có thể gây mất tự tin, ảnh hưởng đến công việc và cuộc sống. Nếu không được chẩn đoán và chữa trị sớm, á sừng ở da đầu có thể phát triển nhanh chóng xuống khu vực trán, mặt, ra sau gáy hoặc thậm chí là lây lan ra toàn thân.

Triệu chứng của bệnh á sừng da đầu theo Đông – Tây y

Cận lâm sàng hiện đại và lý luận YHCT đều chỉ ra những dấu hiệu điển hình của á sừng. Ngay từ khi mới hình thành, bệnh đã có những biểu hiện rất rõ ràng:

• Da đầu đóng vảy trắng: Các tế bào sừng chưa chuyển hóa hoàn toàn (sừng bở) tạo thành lớp vảy trắng đục, bong tróc liên tục. YHCT gọi đây là tình trạng huyết hư phong táo, da không được huyết nuôi dưỡng nên khô khô nẻ.
• Khô và ngứa da đầu: Cảm giác ngứa dữ dội hơn khi thời tiết hanh khô hoặc khi cơ thể mệt mỏi, do phong tà xâm nhập vào các lỗ chân lông.
• Xuất hiện lớp sừng đỏ: Dưới lớp vảy trắng là vùng da đỏ rát, có thể rướm máu khi gãi, thể hiện tình trạng huyết nhiệt (máu nóng).
• Rụng tóc: Tổn thương tại nang tóc do quá trình sừng hóa diễn ra quá nhanh khiến chân tóc yếu và dễ gãy rụng.

Nguyên nhân gây bệnh á sừng ở da đầu

Sự hình thành á sừng là sự cộng hưởng giữa yếu tố cơ địa và tác động môi trường. Dưới góc nhìn y khoa kết hợp, chúng ta có thể phân tích qua các nhóm nguyên nhân:

• Di truyền và Cơ địa: Những người có cơ địa nhạy cảm, “máu nóng” theo quan niệm Đông y thường dễ mắc bệnh hơn.
• Sử dụng dầu gội đầu không phù hợp: Các hóa chất tẩy rửa mạnh làm mất đi lớp màng lipid bảo vệ da đầu, khiến da dễ bị ngoại tà (vi khuẩn, nấm, gió, lạnh) xâm nhập.
• Thiếu hụt dưỡng chất: Đông y cho rằng “Huyết thịnh thì tóc tốt, huyết suy thì tóc khô”. Thiếu hụt vitamin và khoáng chất tương ứng với tình trạng huyết hư, khiến da đầu mất đi độ ẩm tự nhiên.
• Thường xuyên tạo kiểu tóc: Tác động của nhiệt độ và thuốc nhuộm làm tổn thương sâu sắc đến lớp biểu bì da đầu.

tìm hiểu: biến chứng của á sừng và cách điều trị hiệu quả từ thảo dược

Biện pháp điều trị bệnh á sừng da đầu hiệu quả

Để chế ngự á sừng, người bệnh cần một chiến lược “trong uống ngoài bôi”, kết hợp giữa tinh hoa Nam dược và các kiến thức y khoa hiện đại.

1. Cách chữa bệnh á sừng da đầu bằng mẹo dân gian

Các loại thảo dược tự nhiên có tính kháng sinh thực vật cao thường được dùng để làm dịu triệu chứng tức thời:

• Lá trầu không: Có vị cay nồng, tính ấm, tác dụng khu phong, tán hàn, sát trùng. Dùng một nắm lá trầu không đun sôi, thêm muối để gội đầu giúp giảm ngứa và ngăn ngừa nhiễm khuẩn.
• Chanh: Chứa axit nitric tự nhiên giúp làm mềm và bong tróc các mảng sừng cứng. Tuy nhiên, cần pha loãng để tránh làm xót vùng da đang bị tổn thương.
• Lá bạch đàn: Chứa tinh dầu có khả năng sát khuẩn mạnh, giúp làm sạch da đầu và mang lại cảm giác dễ chịu.

⚠️ Lưu ý: Mẹo dân gian chỉ có tác dụng hỗ trợ ở giai đoạn nhẹ, giúp làm sạch bề mặt da chứ không thể tác động vào căn nguyên bệnh trong máu.

2. Tây y trong điều trị á sừng

Tùy theo triệu chứng, mức độ và phạm vi da bị ảnh hưởng mà bác sĩ có thể chỉ định các loại thuốc sau:

• Thuốc bôi ngoài da: Nhằm mục đích bạt sừng (Acid salicylic), kháng viêm (Corticoid nhẹ) hoặc cung cấp dẫn xuất vitamin D3 để điều chỉnh quá trình sừng hóa.
• Thuốc uống: Sử dụng kháng sinh nếu có dấu hiệu nhiễm trùng (mưng mủ, sưng tấy) hoặc thuốc ức chế miễn dịch trong trường hợp bệnh nặng.

3. Liệu pháp Đông y chuyên sâu (Nam dược hiện đại hóa)

Hiện nay, xu hướng sử dụng các bài thuốc thảo dược được nghiên cứu khoa học đang chiếm ưu thế. Phương pháp này không chỉ tập trung vào triệu chứng mà còn chú trọng phục hồi tạng phủ:

• Thuốc ngâm gội: Sử dụng dược liệu có tính sát khuẩn cao để loại bỏ vảy nến, nấm và làm mềm lớp sừng.
• Thuốc bôi: Chiết xuất từ các loại tinh dầu thảo dược giúp dưỡng ẩm, làm lành tổn thương và kích thích mọc tóc.
• Thuốc uống: Tập trung vào việc giải độc gan, bổ thận, ổn định cơ địa để ngăn chặn bệnh tái phát từ gốc.

Chăm sóc và phòng ngừa bệnh á sừng tái phát

Á sừng da đầu là bệnh mạn tính, nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát nếu bạn biết cách “lắng nghe” cơ thể và chăm sóc đúng cách:

Lưu ý trong sinh hoạt:

• Gội đầu đúng cách: Sử dụng nước ấm (khoảng 30-35 độ C), tuyệt đối không dùng nước quá nóng gây khô da hoặc nước quá lạnh gây co thắt mạch máu.
• Chọn dầu gội thảo dược: Ưu tiên các loại dầu gội có nguồn gốc tự nhiên, không chứa hương liệu nhân tạo và chất tẩy rửa mạnh (SLS).
• Thao tác nhẹ nhàng: Không dùng móng tay gãi mạnh làm trầy xước da, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập. Nên dùng phần thịt ở đầu ngón tay massage nhẹ nhàng.
• Hạn chế nhiệt: Để tóc khô tự nhiên hoặc sấy ở chế độ gió mát.

Dinh dưỡng dưới góc nhìn dưỡng sinh:

• Thực phẩm nên ăn: Các loại rau xanh có màu đậm, trái cây giàu Vitamin C, E để tăng cường sức đề kháng cho “lớp dậu” bảo vệ da. Bổ sung các loại hạt chứa Omega-3 (hạt óc chó, hạt lanh) để dưỡng ẩm da từ bên trong.
• Thực phẩm nên tránh: Đồ ăn cay nóng, chất kích thích (rượu, bia, cà phê) vì chúng gây nhiệt trong máu, khiến tình trạng ngứa và viêm trở nên trầm trọng hơn. Hạn chế thực phẩm dễ gây dị ứng như hải sản, nhộng tằm nếu bạn có cơ địa nhạy cảm.

Á sừng da đầu không chỉ là nỗi lo về thẩm mỹ mà còn là bài toán về sức khỏe tổng thể. Việc phối hợp giữa điều trị bằng thuốc và chế độ chăm sóc, dưỡng sinh khoa học sẽ giúp bạn sớm lấy lại sự tự tin và làn da khỏe mạnh.

tham khảo:

• bệnh á sừng ở chân – cách nhận biết triệu chứng và điều trị hiệu quả nhất
• bệnh á sừng ở tay – dấu hiệu nhận biết và cách điều trị