Bế kinh là gì và các thông tin cần biết về tình trạng bế kinh

Bế kinh là một trong những nỗi lo thầm kín nhưng vô cùng hệ trọng đối với sức khỏe sinh sản của phái đẹp. Dưới góc nhìn của Y học cổ truyền, kinh nguyệt là biểu hiện của sự hưng thịnh của khí huyết và tạng phủ. Việc thấu hiểu tình trạng này sẽ giúp chị em chủ động điều dưỡng cơ thể, bảo vệ thiên chức làm mẹ và gìn giữ nét xuân.
Bế kinh dưới góc nhìn Đông y chuyên sâu
Bế kinh (hay còn gọi là vô kinh, tắc kinh) là một trạng thái điển hình của rối loạn kinh nguyệt. Trong Đông y, tình trạng này thường do hai nguyên nhân chính: huyết khô (nguồn huyết suy kiệt không có gì để chảy ra) hoặc huyết trệ (huyết vẫn còn nhưng bị tắc nghẽn không thông).

Tùy theo cơ địa và nguyên nhân mà thời gian mất kinh ở mỗi chị em sẽ khác nhau, có thể kéo dài 3 tháng, 6 tháng hoặc thậm chí cả năm. Y học chia bế kinh thành hai dạng chính để có phương hướng điều trị phù hợp:
Bế kinh nguyên phát
Thông thường, con gái bước vào tuổi dậy thì từ 14-16 tuổi sẽ có “thiên quý” đến (kinh nguyệt lần đầu). Nếu chị em đã qua tuổi 16, thậm chí đến 18 tuổi mà vẫn chưa thấy dấu hiệu của kinh nguyệt thì được xếp vào nhóm bế kinh nguyên phát.

Bế kinh thứ phát
Đây là tình trạng chị em vốn đang có chu kỳ kinh nguyệt bình thường nhưng đột nhiên bị gián đoạn, mất kinh liên tục từ 3 tháng trở lên. Tình trạng này nếu không xử lý kịp thời có thể dẫn đến mãn kinh sớm.
Tham khảo thêm: Rong kinh: Nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và cách trị tận gốc
Căn nguyên dẫn đến tình trạng bế kinh ở chị em
Kinh nguyệt của chị em do hai mạch Nhâm – Xung làm chủ, có liên quan mật thiết đến tạng Can, Tỳ, Thận. Khi Can khí uất kết do căng thẳng, hoặc Thận tinh hư suy, khí huyết sẽ bị ứ trệ hoặc cạn kiệt dẫn đến bế kinh. Để điều trị hiệu quả, chúng ta cần tìm đúng căn nguyên là do ‘hư’ hay ‘thực’ để bồi bổ hoặc thông lạc cho phù hợp.
Đối với bế kinh nguyên phát:
Nguyên nhân thường liên quan đến tiên thiên bất túc (dị tật bẩm sinh) như: tử cung nhi hóa, không có tử cung, hoặc sự suy giảm chức năng nội tiết của buồng trứng, tuyến yên ngay từ khi sinh ra.
Đối với bế kinh thứ phát:
Phần lớn xuất phát từ các bệnh lý phụ khoa hoặc sự biến đổi trong lối sống:
- Viêm nhiễm đường sinh dục nặng gây dính buồng tử cung.
- Suy giảm chức năng buồng trứng, rối loạn tuyến giáp.
- Huyết hư do chế độ dinh dưỡng nghèo nàn, thiếu sắt và vitamin.
- Tâm lý thường xuyên căng thẳng, lo âu khiến Can khí bị uất kết, ảnh hưởng đến sự vận hành của huyết đạo.
- Lạm dụng thuốc tránh thai khẩn cấp, thuốc an thần hoặc các loại thuốc điều trị bệnh lý dài ngày.

Gợi ý: Kinh nguyệt ra nhiều bất thường – Chị em nên thận trọng
Dấu hiệu nhận biết và những hệ lụy khôn lường
Bế kinh không chỉ là việc mất đi kỳ kinh hàng tháng mà còn kéo theo sự xuống cấp của nhan sắc và sức khỏe:
Tác động đến diện mạo bên ngoài:
- Da dẻ khô sạm, xuất hiện nám và tàn nhang do nội tiết suy giảm.
- Tăng cân mất kiểm soát, cơ thể tích mỡ.
- Vú có dấu hiệu teo nhỏ, rụng lông tóc.

Những bất ổn sâu bên trong:
- Giảm ham muốn: Chị em thường xuyên thấy mệt mỏi, khô hạn, không còn mặn mà với chuyện chăn gối.
- Tâm lý thất thường: Dễ cáu gắt, bực bội, trí nhớ suy giảm.
- Nguy cơ vô sinh: Đây là hệ lụy nặng nề nhất, khi trứng không rụng và niêm mạc không chu kỳ, khả năng thụ thai sẽ biến mất.
- Bệnh lý hệ thống: Dễ mắc các chứng nhức đầu, chóng mặt, huyết áp không ổn định.

Xem thêm: Ra khí hư màu nâu trước kỳ kinh có nguy hiểm không?
Giải pháp điều trị bế kinh an toàn và hiệu quả
Mọi thắc mắc về tình trạng mất kinh kéo dài hoặc các dấu hiệu rối loạn nội tiết, chị em hãy đặt câu hỏi để Bác sĩ Hà tư vấn tận tâm Tại Đây
Sử dụng thảo dược Nam dược điều kinh
Từ xa xưa, các vị thuốc Nam đã được mệnh danh là “khắc tinh” của chứng bế kinh. Các vị thảo dược như Ích mẫu (vị thuốc quý của phụ nữ), Gừng già (ấm bào cung), Cam thảo (điều hòa các vị thuốc) giúp hoạt huyết, thông kinh rất tốt.

Can thiệp y khoa hiện đại
Đối với các trường hợp bế kinh do dị tật hoặc bệnh lý thực thể nặng như khối u, chị em cần đến các cơ sở y tế để được thăm khám, phẫu thuật hoặc dùng thuốc nội tiết theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Lời khuyên từ chuyên gia giúp chị em duy trì kinh nguyệt ổn định
Lối sống và tâm thế của chị em quyết định rất lớn đến sự lưu thông của dòng huyết. Hãy ghi nhớ những điều sau:
- Duy trì vận động nhẹ nhàng (Yoga, đi bộ) 30-60 phút mỗi ngày để khí huyết lưu thông.
- Bổ sung thực phẩm giàu Estrogen tự nhiên, tăng cường rau xanh, củ quả và tránh đồ cay nóng, chất kích thích.
- Giữ tâm trạng lạc quan, tránh làm việc quá sức dẫn đến tâm lực suy kiệt.
- Vệ sinh vùng kín sạch sẽ, khô thoáng và thăm khám phụ khoa định kỳ ít nhất 2 lần/năm.
Bế kinh không đơn thuần là sự bất tiện mà là lời cảnh báo từ sâu trong cơ thể. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp chị em hiểu rõ hơn để chăm sóc bản thân mình một cách trọn vẹn nhất.
Có thể chị em quan tâm:
- Kinh nguyệt ra nhiều cục máu đông thể hiện điều gì?
- Rối loạn kinh nguyệt – Cẩm nang từ A-Z cho phái đẹp
