Cắt Trĩ Có Bị Tái Phát Không? Làm Sao Phòng Ngừa?

Phẫu thuật cắt trĩ có thể bị tái phát do chế độ ăn uống và sinh hoạt không điều độ. Dưới góc nhìn Y học cổ truyền, việc loại bỏ búi trĩ bằng ngoại khoa chỉ là xử lý phần ngọn (Tiêu), nếu không triệt tiêu gốc rễ (Bản) từ bên trong, bệnh rất dễ quay trở lại với mức độ phức tạp hơn.

Cắt trĩ có bị tái phát không? Góc nhìn từ Đông và Tây y

Phẫu thuật cắt trĩ thường được chỉ định cho các trường hợp trĩ độ 3 và 4, khi búi trĩ đã sa ra ngoài và không thể tự co lên, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt. Tây y coi đây là biện pháp cơ học giúp loại bỏ tức thời cấu trúc tĩnh mạch bị phình giãn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít trường hợp bệnh nhân vẫn gặp tình trạng tái phát sau một thời gian can thiệp.

Theo Đông y, trĩ không đơn thuần là bệnh lý tại chỗ mà là hệ quả của tình trạng tỳ vị hư yếu, khí huyết ứ trệ và thấp nhiệt hạ chú. Khi tỳ vị (hệ tiêu hóa) suy yếu, trung khí hạ hãm không thể thăng đề (kéo lên), khiến các tĩnh mạch tại hậu môn bị chùng giãn, hình thành búi trĩ. Việc cắt bỏ chỉ là giải quyết hình thái bên ngoài, nếu “hàn khí ngấm sâu” hoặc “huyết hư” vẫn còn, khí cơ vẫn đình trệ thì búi trĩ mới sẽ tiếp tục xuất hiện.

Một số trường hợp bệnh nhân thấy da thừa sau phẫu thuật lộ ra khi đại tiện dễ gây nhầm lẫn là tái phát. Tuy nhiên, nguyên nhân thực sự thường đến từ lối sống: chế độ ăn thiếu chất xơ gây táo bón (nhiệt kết), ít vận động gây ứ huyết, hay thói quen nhịn đại tiện làm tổn thương tân dịch tại đường ruột.

Bệnh trĩ tái phát thường có diễn tiến phức tạp hơn do vùng hậu môn đã từng chịu tổn thương, có sẹo xơ, gây khó khăn cho các lần can thiệp sau. Vì vậy, sau khi “dao kéo”, người bệnh cần thay đổi toàn diện từ bên trong.

tham khảo thêm: cắt trĩ có đau không – liệu có phương pháp mổ không đau?

Biện pháp phòng ngừa tái phát sau phẫu thuật cắt trĩ

Để ngăn chặn sự trở lại của “vị khách không mời”, bà con cần thiết lập một lộ trình phục hồi dựa trên nguyên lý Bồi bổ tỳ vị – Thanh nhiệt – Thông lâm.

1. Xây dựng chế độ ăn “Dưỡng tỳ, nhuận tràng”

Trong Đông y, chế độ ăn uống chính là chìa khóa để giữ vững chính khí. Việc ăn uống khoa học giúp hệ tiêu hóa vận hành trơn tru, giảm bớt “nhiệt” tích tụ tại đại tràng:

• Uống đủ nước: Cần khoảng 2 – 2.5 lít nước mỗi ngày. Nước giúp nuôi dưỡng tân dịch, làm mềm phân, giảm tình trạng táo bón do “huyết hư, tân dịch khô kiệt”.
• Ưu tiên chất xơ: Các loại rau xanh, trái cây giúp nhuận tràng tự nhiên, hỗ trợ nhu động ruột hoạt động hiệu quả hơn.
• Thực phẩm bổ dưỡng, dễ tiêu: Khoai lang, thịt gà, bơ, cá hồi, chuối, thanh long, rau mồng tơi… Đây là những thực phẩm giúp kiện tỳ, hỗ trợ tiêu hóa rất tốt cho người vừa phẫu thuật.
• Hạn chế “Cay – Nóng – Béo”: Các loại gia vị cay, dầu mỡ hay đồ chiên rán dễ sinh “thấp nhiệt”, gây kích ứng niêm mạc hậu môn và làm giãn tĩnh mạch. Nên ưu tiên các món luộc, hấp, súp để giảm áp lực lên tỳ vị.
• Tránh chất kích thích: Rượu bia, cà phê là những thứ gây “tâm hỏa vượng”, làm mất nước và khiến đại tiện trở nên khó khăn hơn.

2. Vận động để “Lưu thông khí huyết”

Tây y chứng minh vận động giúp tăng cường trao đổi chất, còn Đông y nhấn mạnh vào việc tránh ứ trệ khí huyết. Khi chúng ta ít vận động, “khí trệ” sẽ dẫn đến “huyết ứ” tại vùng hạ tiêu (vùng bụng dưới và hậu môn), tạo áp lực lớn lên tĩnh mạch.

Nên dành 15 – 30 phút mỗi ngày cho các bộ môn nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội, yoga hoặc các bài tập khí công. Những vận động này giúp “thăng đề trung khí”, hỗ trợ các cơ vòng hậu môn khỏe mạnh hơn, ngăn ngừa sự sa giáng của các tổ chức liên kết.

tham khảo thêm: chi phí cắt trĩ theo từng phương pháp phẫu thuật [cập nhật 2023]

3. Thiết lập lối sống điều độ, giữ tâm an ổn

Thói quen sinh hoạt hàng ngày ảnh hưởng trực tiếp đến sự ổn định của bệnh trĩ sau phẫu thuật:

• Đại tiện đúng giờ: Hãy tập thói quen đi vệ sinh vào một khung giờ cố định trong ngày. Tuyệt đối không nhịn đại tiện vì sẽ làm phân khô cứng, gây áp lực lên vết mổ cũ.
• Vệ sinh sạch sẽ: Nên ngâm rửa hậu môn bằng nước muối ấm hoặc thảo dược. Điều này giúp sát khuẩn, làm mềm niêm mạc, hỗ trợ lưu thông máu tại chỗ rất tốt.
• Ngủ đủ giấc: Giấc ngủ giúp cơ thể phục hồi chính khí. Khi thức khuya, “tâm hỏa” dễ bốc lên, gây rối loạn nhu động ruột và táo bón.
• Tránh ngồi lâu, bê nặng: Ngồi quá lâu một chỗ hoặc mang vác vật nặng sau phẫu thuật sẽ làm tăng áp lực đột ngột lên vùng chậu, khiến tĩnh mạch dễ bị tổn thương trở lại.

Cắt trĩ có bị tái phát không? Câu trả lời là hoàn toàn có thể nếu chúng ta bỏ qua việc chăm sóc từ gốc. Phẫu thuật là bước khởi đầu, nhưng sự kiên trì trong ăn uống, luyện tập và giữ gìn lối sống lành mạnh mới là rào cản vững chắc nhất ngăn bệnh quay lại. Hãy luôn lắng nghe cơ thể để có sự điều chỉnh kịp thời, đảm bảo sức khỏe dài lâu.

có thể bạn quan tâm:

• bị hẹp hậu môn sau cắt trĩ – giải pháp xử lý, điều trị
• sau khi phẫu thuật cắt trĩ nên ăn gì, kiêng cữ gì nhanh khỏi?