Nổi Mề Đay Ở Tay – Nguyên Nhân Và Cách Trị Nhanh Nhất

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Nổi mề đay ở tay thường khởi phát do phong nhiệt, phong hàn xâm nhập hoặc chức năng tạng phủ (Gan, Thận) suy yếu gây tích tụ độc tố. Dưới góc nhìn y học hiện đại, tình trạng này liên quan đến dị ứng, côn trùng hoặc căng thẳng thần kinh, thường được đẩy lùi hiệu quả bằng sự kết hợp giữa thuốc và thảo dược tự nhiên.

nổi mề đay ở lòng bàn tay
Nổi mề đay ở tay có thể khởi phát do ngoại tà xâm nhập hoặc dị ứng thực phẩm, tác dụng phụ của thuốc,…

Các dấu hiệu nhận biết nổi mề đay ở tay theo Đông – Tây y

Nổi mề đay (trong Đông y gọi là Tầm ma chẩn) là một dạng tổn thương da phổ biến. Tây y định nghĩa đây là phản ứng của mao mạch dưới da với các tác nhân gây dị ứng, đặc trưng bởi sự xuất hiện các đốm đỏ hoặc hồng, kích thước đa dạng và gây ngứa ngáy. Theo y lý cổ truyền, đây là biểu hiện của tình trạng “huyết nhiệt” và “phong thấp” ngưng trệ tại bì phu, khiến khí huyết không lưu thông, sinh ra ban chẩn.

phần lớn các trường hợp nổi mề đay đều gây khó chịu, bứt rứt và ngứa ngáy dữ dội
Phần lớn các trường hợp nổi mề đay đều gây khó chịu, bứt rứt và ngứa ngáy dữ dội do khí huyết ngưng trệ

Các dấu hiệu điển hình bao gồm:

  • Xuất hiện các sẩn cứng, đốm đỏ (ban chẩn) ở cánh tay, lòng bàn tay.
  • Ngứa ngáy dữ dội, càng gãi càng lan rộng (phong tính hay di chuyển).
  • Một số trường hợp bị viêm sưng và phù mạch (phù Quincke).
  • Có thể đi kèm với biểu hiện nhiệt miệng, sưng môi, hoặc cảm giác nóng bừng dưới da.
“Dưới góc nhìn của tôi, nổi mề đay ở tay không chỉ là câu chuyện ngoài da. Đông y quan niệm ‘phế chủ bì phu’, nhưng gốc rễ của mề đay thường nằm ở sự suy yếu của can, thận. Khi chức năng giải độc của gan (can) và đào thải của thận kém đi, độc tố tích tụ trong huyết (huyết nhiệt) sẽ phát tán ra bề mặt da. Để xử lý dứt điểm, bà con không nên chỉ chú trọng cắt ngứa tức thời mà cần phải thanh nhiệt, giải độc từ bên trong, giúp cơ thể lập lại cân bằng âm dương.”

Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Nổi mề đay ở tay có nguy hiểm không?

Tình trạng phù mạch, viêm sưng nghiêm trọng có thể gây ảnh hưởng nặng nề tới sinh hoạt. Theo Đông y, nếu không điều trị sớm, ngoại tà sẽ xâm nhập sâu vào trong (nhập lý), gây ảnh hưởng đến tạng phủ. Nhiễm trùng da do gãi nhiều cũng là vấn đề nan giải, dễ để lại sẹo khó phục hồi.

Đặc biệt, nếu mề đay lan rộng gây phù nề niêm mạc đường hô hấp dẫn đến khó thở, sốc phản vệ, người bệnh cần được cấp cứu ngay lập tức. Do đó, việc can thiệp bằng các phương pháp an toàn, lành tính ngay từ khi bệnh mới chớm là vô cùng cần thiết.

Nguyên nhân gây nổi mề đay ở tay: Sự giao thoa giữa cơ địa và môi trường

Cơ chế sinh bệnh được giải thích bằng sự kết hợp giữa các tác nhân bên ngoài và sự suy yếu bên trong cơ thể:

Nổi mề đay do dị ứng (Ngoại tà xâm nhập)

Dị ứng là nguyên nhân hàng đầu. Khi hệ miễn dịch phản ứng quá mức với tác nhân lạ, cơ thể giải phóng Histamine. Đông y gọi đây là quá trình phong tà (gió độc) thừa cơ cơ thể suy yếu (vệ khí kém) để xâm nhập.

dị ứng thực phẩm có thể kích thích hệ miễn dịch giải phóng histamine và gây ra các triệu chứng trên da
Dị ứng thực phẩm là một dạng “trúng độc” thảo dã khiến cơ thể phát ban chẩn

Các tác nhân phổ biến bao gồm:

  • Hóa chất, mỹ phẩm, lông động vật.
  • Dị ứng thực phẩm: Các loại hải sản (tính hàn hoặc phong), đồ cay nóng làm vượng nhiệt trong cơ thể.
  • Ma sát quần áo hoặc tiếp xúc ánh nắng cường độ cao.

Căng thẳng thần kinh (Tâm hỏa vượng)

Stress kéo dài khiến hệ thần kinh trung ương quá tải, dẫn đến mất cân bằng nội tiết. Trong y học cổ truyền, căng thẳng khiến tâm hỏa vượng, can khí uất kết, từ đó kích hoạt các bệnh lý ngoài da như mề đay, chàm, vảy nến bùng phát.

Hệ quả của nhiễm trùng (Nhiệt độc nội sinh)

Các đợt sốt phát ban, viêm họng cấp làm thân nhiệt tăng cao. Đây là trạng thái nhiệt độc tích tụ phát tán ra ngoài da. Khi bệnh lý chính được kiểm soát, nhiệt độc tiêu tan thì mề đay cũng thường tự lặn.

Thay đổi thời tiết (Phong hàn, phong nhiệt)

Thời tiết chuyển mùa đột ngột là điều kiện thuận lợi cho phong tà xâm nhập. Người cơ địa yếu, không kịp thích nghi sẽ bị phát ban ngay tại các vùng hở như tay, chân.

“Tôi thường dặn bệnh nhân rằng, cái tay nổi ngứa đôi khi chỉ là cái ngọn. Cái gốc là do tạng phủ của mình đang kêu cứu. Ví như khi thời tiết chuyển lạnh, ‘phong hàn’ ngấm sâu vào da thịt, nếu huyết hư (máu xấu) thì không đủ sức đẩy lùi, dẫn đến ngứa ngáy dai dẳng. Việc nắm rõ nguyên nhân từ sớm sẽ giúp chúng ta có hướng điều trị ‘đúng và trúng’, tránh việc lạm dụng thuốc bôi ngoài mà quên đi việc bồi bổ bên trong.”

Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Khi nào cần gặp bác sĩ?

Dù mề đay thường lành tính, nhưng đừng chủ quan nếu xuất hiện các triệu chứng “nội công ngoại kích” sau:

  • Khó thở, tức ngực (do phù nề thanh quản).
  • Nôn mửa, đau bụng dữ dội.
  • Sưng môi, sưng cổ họng.
  • Nhịp tim nhanh, choáng váng, mất thăng bằng.

Các biện pháp điều trị nổi mề đay ở tay

Điều trị trường hợp nhẹ (Sơ phong, thanh nhiệt)

Khi mề đay mới khu trú ở vùng tay, mục tiêu là làm dịu da và loại bỏ tác nhân kích ứng:

  • Sử dụng thuốc kháng Histamine H1: Giúp cắt cơn ngứa nhanh nhưng cần lưu ý tác dụng phụ gây buồn ngủ, mệt mỏi.
  • Chườm lạnh hoặc tắm nước mát: Theo cơ chế Tây y là làm co mạch, còn Đông y là dùng cái mát (hàn) để chế ngự cái nóng (nhiệt) trên da.
  • Dưỡng ẩm da: Sử dụng các loại kem lành tính để củng cố hàng rào bảo vệ da (vệ khí ngoài da).
  • Bổ sung Vitamin C và uống nhiều nước: Giúp thanh lọc cơ thể, thúc đẩy quá trình đào thải nhiệt độc qua đường tiết niệu.

Xem thêm: 20 cách trị nổi mề đay tại nhà đơn giản, giúp hết ngứa nhanh nhất

Điều trị mề đay nặng và mãn tính (Phục hồi tạng phủ)

Với trường hợp ngứa dữ dội, tái phát nhiều lần, Tây y thường sử dụng:

  • Corticoid: Chống viêm mạnh nhưng chỉ dùng ngắn ngày theo chỉ định chặt chẽ để tránh suy tuyến thượng thận, mỏng da.
  • Thuốc ức chế miễn dịch: Dùng cho các trường hợp mề đay tự miễn nghiêm trọng.
“Trong điều trị mề đay mãn tính, tôi thường áp dụng nguyên lý ‘Công bổ kiêm trị’. Nghĩa là vừa dùng các vị thuốc như Kim ngân hoa, Bồ công anh để ‘công’ (đào thải độc tố, tiêu viêm), vừa dùng các vị như Xuyên khung, Đương quy để ‘bổ’ (nuôi dưỡng huyết, tăng cường chức năng gan thận). Khi huyết sạch, can khỏe, thận thông thì mề đay tự khắc sẽ rút lui bền vững, không còn tái đi tái lại mỗi khi trái gió trở trời.”

Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Lưu ý quan trọng để bệnh nhanh khỏi

Để hỗ trợ quá trình “phục hồi bì phu”, bà con cần tuân thủ chế độ sinh hoạt khắt khe:

nổi mề đay ở cánh tay
Giữ ấm cơ thể là cách bảo vệ ‘vệ khí’ khỏi sự xâm nhập của phong hàn
  • Tuyệt đối không gãi: Việc gãi làm trầy xước da, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, gây thấp nhiệt làm bệnh nặng hơn.
  • Tránh xa các thực phẩm phong ngứa: Tôm, cua, nhộng tằm, rượu bia…
  • Giữ tinh thần lạc quan: ‘Tâm an thì bệnh mới lui’, tránh lo âu thái quá làm can khí uất kết.
  • Sử dụng trang phục thoáng mát, chất liệu tự nhiên như cotton.

Nổi mề đay ở tay là bệnh lý có thể đẩy lùi nếu chúng ta hiểu đúng về nó. Việc kết hợp giữa sự nhanh chóng của y học hiện đại và tính bền vững của y học cổ truyền sẽ là giải pháp tối ưu giúp bà con sớm lấy lại làn da khỏe mạnh và tinh thần thoải mái.

“Tôi hiểu nỗi khổ của bà con khi những cơn ngứa hành hạ cả ngày lẫn đêm, làm mất ăn mất ngủ. Đừng quá lo lắng, mề đay tuy cứng đầu nhưng nếu mình kiên trì điều trị từ gốc, giữ cho tâm trí nhẹ nhõm và cơ thể được nghỉ ngơi, sức khỏe sẽ sớm bình phục. Tôi và các cộng sự luôn sẵn sàng đồng hành cùng bà con trên con đường tìm lại sự an yên cho sức khỏe.”

Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Có thể bạn quan tâm:

Chia sẻ:
Nổi Mẩn Ngứa Khắp Người Không Rõ Nguyên Nhân Và Cách Điều Trị

Nổi mẩn ngứa khắp người không rõ nguyên nhân, hay còn gọi là mề đay vô căn trong Tây y,…

Nổi Mẩn Đỏ Trên Da Dấu Hiệu Bệnh Da Liễu Và Cách Điều Trị Hiệu Quả

Nổi mẩn đỏ trên da không chỉ là vấn đề thẩm mỹ ngoài da mà còn là tiếng chuông cảnh…

Dị Ứng Thức Ăn Nổi Mề Đay và Cách Điều Trị, Khắc Phục Dị Ứng Thức Ăn Nổi Mề Đay Và Cách Điều Trị, Khắc Phục

Dị ứng thức ăn nổi mề đay xảy ra khi cơ thể phản ứng với loại thực phẩm hoặc một…

Thường xuyên bị nổi mề đay vào ban đêm Thường Xuyên Bị Nổi Mề Đay Vào Ban Đêm Và Cách Xử Lý

Thường xuyên bị nổi mề đay vào ban đêm là tình trạng nổi sẩn, phù nề và ngứa dữ dội…

Bài thuốc chữa mề đay Thuốc Dân Tộc - Giải pháp "vàng" cho bệnh nhân mề đay mẩn ngứa Bài Thuốc Nam Thuốc Dân Tộc – Giải Pháp “vàng” Cho Bệnh Nhân Mề Đay Mẩn Ngứa

Mề đay mẩn ngứa là căn bệnh phổ biến chiếm khoảng 20% dân số Việt Nam. Dưới góc nhìn y…

Chia sẻ
Bỏ qua