Nổi Mẩn Ngứa Khi Trời Nóng Và Cách Xử Lý Hiệu Quả, An Toàn

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Nổi mẩn ngứa khi trời nóng thường có triệu chứng nghiêm trọng, nổi nhiều mẩn đỏ kèm theo ngứa ngáy dữ dội. Tuy nhiên tình trạng này thường giảm nhanh khi điều trị và chăm sóc thích hợp.

Nguyên nhân gây nổi mẩn ngứa khi trời nóng dưới góc nhìn y học

Dưới cái nóng gay gắt của mùa hè, cơ thể con người không chỉ chịu áp lực từ nhiệt độ bên ngoài mà còn từ sự biến đổi bên trong. Y học hiện đại và Y học cổ truyền (YHCT) đều có những lý giải cụ thể về hiện tượng nổi mề đay mẩn ngứa khi thời tiết oi bức.

Theo Y học cổ truyền, nguyên nhân gốc rễ thường do “nhiệt độc” tích tụ. Khi chính khí (sức đề kháng) suy giảm, tạng phủ (đặc biệt là Gan và Thận) không kịp đào thải độc tố, kết hợp với các yếu tố ngoại tà như Phong (gió) và Nhiệt (nóng) xâm nhập qua da, dẫn đến khí huyết bất hòa, phát tán ra ngoài thành các nốt mẩn đỏ.

  • Sốc nhiệt (Nhiệt tà xâm nhập đột ngột)

Cụ thể, người bệnh đang ở ngoài trời nắng nóng (khoảng 40 độ C) rồi nhanh chóng di chuyển vào phòng điều hòa có nhiệt độ thấp. Sự thay đổi đột ngột này khiến các lỗ chân lông đang giãn nở bị đóng lại nhanh chóng, “hàn tà” bên ngoài bít tắc khiến “nhiệt” bên trong không thoát ra được, gây ra phản ứng dị ứng cấp tính trên da.

nhiệt độ tăng cao là nguyên nhân gây mẩn ngứa mùa hè
Nhiệt độ tăng cao là nguyên nhân chính gây mẩn ngứa mùa hè
  • Đổ nhiều mồ hôi (Thấp nhiệt uất kết)

Tiết trời nắng nóng khiến cơ thể tăng cường điều tiết mồ hôi để giải nhiệt. Tuy nhiên, khi mồ hôi tiết ra quá nhiều kết hợp với khói bụi môi trường sẽ tạo ra tình trạng “thấp nhiệt” bít tắc tại lỗ chân lông. Điều này làm mất đi sự cân bằng của “tân dịch”, gây ra tình trạng viêm nhiễm, ngứa ngáy cục bộ.

  • Ảnh hưởng từ tia cực tím và mề đay Cholinergic

Dưới góc nhìn khoa học, tia cực tím có thể làm biến đổi cấu trúc protein trên da, tạo thành các kháng nguyên lạ khiến hệ miễn dịch phản ứng thái quá. Đồng thời, triệu chứng này có thể là biểu hiện của mề đay cholinergic – một thể bệnh xảy ra khi nhiệt độ cơ thể tăng cao, kích thích các sợi thần kinh giải phóng acetylcholine, dẫn đến nổi mẩn và phù mạch.

“Trong Đông y, chúng tôi quan niệm ‘Huyết nhiệt sinh Phong’. Khi cơ thể bị tích tụ nội nhiệt lâu ngày, cộng thêm ngoại nhiệt từ môi trường tác động vào, sẽ khiến dòng máu (huyết) bị nóng lên, sinh ra gió (phong) chạy trong cơ thể. Gió này phát tán đến đâu thì gây ngứa và nổi mẩn đến đó. Muốn trị dứt điểm, không chỉ là làm mát da bên ngoài mà quan trọng nhất là phải sơ phong, thanh nhiệt, giải độc từ sâu bên trong tạng phủ.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Nổi mẩn ngứa khi trời nóng có nguy hiểm không?

Tình trạng nổi mẩn ngứa khi trời nóng xảy ra rất phổ biến và thường mang tính chất lành tính. Tuy nhiên, nếu không được xử lý đúng cách, “nhiệt độc” tích tụ lâu ngày sẽ khiến bệnh tái phát liên tục, chuyển sang giai đoạn mạn tính. Việc gãi mạnh gây trầy xước không chỉ làm tổn thương “vệ khí” (lớp bảo vệ da) mà còn tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập gây nhiễm trùng, để lại thâm sẹo khó điều trị.

Cách xử lý nhanh khi bị nổi mẩn ngứa do trời nóng

Ngay khi gặp các triệu chứng khó chịu, bà con có thể áp dụng các liệu pháp “hạ hỏa” tức thì sau:

1. Tắm rửa bằng nước mát

Việc tắm nước mát giúp làm sạch mồ hôi (thấp) và bụi bẩn, giúp thông thoáng lỗ chân lông, giải phóng nhiệt lượng uất kết dưới da. Lưu ý: Tuyệt đối không tắm nước quá nóng vì sẽ làm giãn mạch, khiến tình trạng nổi mẩn đỏ lan rộng hơn.

tắm rửa sạch sẽ
Tắm rửa sạch sẽ giúp loại bỏ tác nhân gây kích ứng, giúp da thông thoáng

2. Chườm mát – Liệu pháp ổn định khí huyết

Sử dụng khăn lạnh chườm lên vùng da bị bệnh là cách nhanh nhất để làm co các mao mạch đang bị kích ứng, giảm cảm giác nóng rát. Bạn nên chườm khoảng 20 phút mỗi lần, thực hiện nhiều lần trong ngày để mang lại cảm giác dễ chịu.

Các phương pháp điều trị nổi mẩn ngứa phổ biến

Điều trị bằng Tây y (Đối phó triệu chứng)

Thông thường, các bác sĩ sẽ chỉ định thuốc kháng histamin hoặc kem bôi chứa corticoid để cắt cơn ngứa nhanh chóng. Các loại thuốc này can thiệp vào cơ chế sinh lý học, ngăn chặn hoạt chất trung gian gây dị ứng. Tuy nhiên, bà con cần cẩn trọng vì nếu dùng dài ngày có thể gây khô da, mỏng da hoặc ảnh hưởng đến chức năng Gan, Thận – vốn đã đang suy yếu.

điều trị da mẩn ngứa mùa hè
Điều trị bằng thuốc Tây giúp giảm nhanh triệu chứng nhưng cần lưu ý tác dụng phụ

Sử dụng thảo dược dân gian (Thanh nhiệt nhẹ nhàng)

Các bài thuốc thảo dược quanh ta có tính vị rất tốt trong việc hỗ trợ giảm mẩn ngứa:

  • Mật ong: Giúp bổ trung, nhuận phế, kháng viêm tự nhiên.
  • Tỏi: Chứa allicin – hoạt chất “kháng sinh thực vật” giúp tăng cường hệ miễn dịch.
  • Lá trà xanh: Có tính hàn, vị đắng, tác dụng thanh nhiệt, giải độc cực kỳ hiệu quả cho các vùng da bị viêm đỏ.
chữa mẩn ngứa khi trời nóng bằng lá trà xanh
Chữa mẩn ngứa bằng lá trà xanh là phương pháp dân gian an toàn
“Việc sử dụng các loại lá tắm hay thảo dược đơn lẻ chỉ giúp giảm ngứa ở phần ‘ngọn’. Để giải quyết gốc rễ mẩn ngứa mùa hè, tôi thường khuyên bệnh nhân sử dụng các bài thuốc có sự kết hợp bài bản giữa các vị thuốc như Kim ngân hoa, Bồ công anh để thanh nhiệt, cùng với các vị bổ gan, thận. Khi tạng phủ khỏe mạnh, ‘độc’ được đẩy ra ngoài qua đường bài tiết tự nhiên, da dẻ sẽ tự khắc bình ổn, không còn lo tái phát khi trời nóng.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Hữu ích: Bỏ túi 19 cách trị nổi mề đay tại nhà giúp hết ngứa nhanh nhất

Cách phòng tránh nổi mẩn ngứa hiệu quả

Phòng bệnh hơn chữa bệnh, để mùa hè không còn là “nỗi ám ảnh” của làn da, bà con nên chú ý:

  • Dưỡng nội lực: Uống đủ 2-2.5 lít nước mỗi ngày để tăng cường đào thải độc tố qua Thận.
  • Thực phẩm giải nhiệt: Ưu tiên các loại rau củ có tính mát như bí đao, củ cải, mướp đắng… Tránh các đồ ăn cay nóng, chiên xào (sinh thêm nội nhiệt).
  • Bảo vệ làn da (Vệ khí): Sử dụng kem chống nắng và che chắn kỹ khi ra ngoài để tránh tác động trực tiếp của “nắng độc”.
  • Cân bằng nhiệt độ: Hạn chế thay đổi nhiệt độ quá đột ngột, giữ tâm lý thoải mái để tránh “tâm hỏa vượng”.
mẩn ngứa khi trời nóng
Phòng ngừa bằng cách bảo vệ da kỹ lưỡng dưới tác động của môi trường
“Đừng quá lo lắng khi gặp tình trạng nổi mẩn vào mùa hè. Hãy coi đó là tín hiệu cơ thể đang nhắc nhở chúng ta cần phải nghỉ ngơi và thanh lọc. Một chế độ ăn uống ‘xanh’, kết hợp cùng các thảo dược Nam dược quý sẽ giúp bà con lấy lại sự cân bằng, giúp da dẻ mát lành, cơ thể nhẹ nhõm. Người bệnh có khỏe mạnh, an yên thì bác sĩ chúng tôi mới thực sự yên lòng.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Bài đọc thêm:

Chia sẻ:
Nổi Mề Đay Nhưng Không Ngứa Là Do Bệnh Gì?

Nổi mề đay nhưng không ngứa thường liên quan đến chứng nổi mẩn do thời tiết nóng nhưng cũng có…

Bệnh Nổi Mề Đay Ở Trẻ Em Và Cách Chữa Trị Lành Tính Hiệu Quả

Bệnh nổi mề đay ở trẻ em thường bị coi nhẹ, nhưng lại có thể dẫn tới những biến chứng…

Chức năng thận suy giảm khiến độc tố tích tụ trong cơ thể cũng có thể gây ngứa toàn thân. Ngứa Toàn Thân Là Bệnh Gì? Nguyên Nhân Và Cách Điều Trị

Ngứa toàn thân thường là dấu hiệu cảnh báo những bất ổn sâu bên trong cơ thể, từ sự suy…

mề đay cấp tính Bệnh Mề Đay Cấp Tính: Dấu Hiệu Nhận Biết Và Cách Điều Trị Dứt Điểm

Mề đay cấp tính khởi phát đột ngột, triệu chứng kéo dài từ vài giờ đến vài ngày, tái phát…

Nổi mề đay ở chân Nguyên Nhân Bị Nổi Mề Đay Ở Chân Và Cách Khắc Phục

Nổi mề đay ở chân không chỉ đơn thuần là phản ứng ngoài da trước các tác nhân như dị…

Chia sẻ
Bỏ qua