Bệnh Mề Đay Trong Đông Y Và Các Bài Thuốc Điều Trị Hiệu Quả Nhất

Các bài thuốc chữa mề đay bằng Đông y tập trung vào việc khắc phục nguyên nhân sâu xa từ bên trong và các triệu chứng ngứa ngáy, nổi sẩn bên ngoài. Người bệnh có thể sử dụng các bài thuốc sắc phối hợp với thuốc ngâm rửa ngoài da để nhanh chóng đẩy lùi tà khí, phục hồi làn da.

Nguyên nhân gây bệnh mề đay theo quan niệm của Đông y

Nổi mề đay dưới góc nhìn của y học cổ truyền không đơn thuần là một phản ứng ngoài da mà là hệ quả của sự mất cân bằng bên trong cơ thể. Hiện tượng nổi sẩn đỏ hoặc các nốt hồng ban gây ngứa ngáy dữ dội này thường xuất hiện khi cơ thể tiếp xúc với các yếu tố dị nguyên từ môi trường.

Trong Đông y, chứng mề đay được gọi là phong chẩn khối hoặc tẩm ma chẩn. Bệnh khởi phát chủ yếu do sự xâm nhập của các yếu tố ngoại tà như Phong (gió), Hàn (lạnh) hoặc Nhiệt (nóng). Ngoài ra, các yếu tố nội sinh cũng đóng vai trò quyết định:

• Ngoại tà xâm nhập: Phong hàn hoặc phong nhiệt xâm kích vào cơ thể qua lỗ chân lông, uất tích ở bì phu khiến vệ khí bất hòa, gây ra nổi mẩn và ngứa.
• Tạng phủ suy yếu: Chức năng giải độc của Gan (Can) và đào thải của Thận bị suy giảm khiến độc tố tích tụ lâu ngày, phát tán qua da.
• Huyết hư, huyết nhiệt: Khả năng tuần hoàn máu kém hoặc máu nóng gây ra các phản ứng dị ứng dưới da.
• Chế độ sinh hoạt: Môi trường ô nhiễm, thực phẩm có tính kích ứng (hải sản, protein lạ) và sức đề kháng suy giảm tạo điều kiện cho bệnh bùng phát.

.consultation-box {
background-color: #f9f9f9;
border-left: 5px solid #2c7a7b;
padding: 20px;
margin: 25px 0;
font-style: italic;
line-height: 1.6;
color: #333;
box-shadow: 0 2px 5px rgba(0,0,0,0.1);
}
.doctor-name {
display: block;
text-align: right;
font-weight: bold;
margin-top: 10px;
font-style: normal;
color: #2c7a7b;
}

Các dạng bệnh mề đay trong Đông y

Căn cứ vào nguyên nhân và triệu chứng lâm sàng, Đông y chia mề đay thành các thể bệnh đặc trưng để có phương pháp điều trị “đúng người, đúng bệnh”:

• Thể Phong nhiệt: Thường gặp ở mề đay cấp tính. Đặc điểm là nốt sẩn đỏ tươi, cảm giác nóng rát, ngứa dữ dội. Bệnh nhân có thể sốt, khát nước, táo bón, lưỡi đỏ rêu vàng.
• Thể Phong hàn: Các nốt sẩn thường có màu trắng hoặc hồng nhạt, ngứa nhiều nhưng không nóng. Bệnh tăng nặng khi gặp lạnh hoặc gió, sắc lưỡi nhợt, rêu trắng mỏng.
• Thể Huyết hư phong táo: Đây là thể mề đay mãn tính, dai dẳng. Triệu chứng gồm da khô, ngứa âm ỉ, lòng bàn tay bàn chân nóng, người mệt mỏi, hay cáu gắt do huyết không nuôi dưỡng được da.
• Thể Thực tích (Di thực): Liên quan đến ăn uống. Ngoài nổi mề đay, người bệnh còn bị đau bụng, buồn nôn, đầy hơi, chán ăn.

Các bài thuốc uống chữa bệnh mề đay bằng Đông y

Nguyên tắc điều trị bằng thuốc uống là “trong đánh ra”, tập trung vào việc thanh nhiệt, giải độc, khu phong và tán hàn tùy theo thể trạng.

1. Điều trị mề đay thể Phong nhiệt

Phép chữa: Thanh nhiệt, sơ phong, lương huyết. Ưu tiên các dược liệu tính mát, giải hỏa.

• Bài thuốc 1: Lá đơn đỏ 10g, Liên kiều 10g, Địa hoàng 10g, Bèo cái 10g, Kim ngân hoa (Nhẫn đông) 10g, Phòng phong 6g, Kinh giới 6g, Cam thảo (Quốc lão) 6g. Sắc với 500ml nước, chia uống 3 lần trong ngày.
• Bài thuốc 2: Ngưu tâm thảo 20g, Nhẫn đông hoa 20g, Bạch thược 12g, Sài hồ 12g, Thạch xương bồ 16g, Tang ký sinh 16g, Ké đầu ngựa (Thương nhĩ) 16g. Sắc uống mỗi ngày 1 thang.

2. Thuốc Đông y chữa mề đay thể Phong hàn

Phép chữa: Khu phong, tán hàn. Sử dụng các dược liệu có tính ấm để đẩy lùi hàn khí.

• Bài thuốc 1 (Sử dụng đơn vị): Quả ké đầu ngựa phơi khô, nghiền bột mịn. Mỗi lần dùng 1-2g hòa với nước ấm, ngày 3 lần.
• Bài thuốc 2: Quế chi 8g, Lá đơn tướng quân 16g, Ý dĩ 16g, Kinh giới tuệ 16g, Đan sâm 12g, Phòng phong 12g. Sắc uống ấm, ngày 3 lần.
• Bài thuốc 3: Tía tô 10g, Kinh giới 10g, Sinh khương (Gừng) 8g, Hành củ 15g. Sắc với 800ml nước cho cạn còn một nửa, uống khi bụng đói vào sáng và chiều.

3. Chữa mề đay thể Huyết hư phong táo

Pháp chữa: Tán phong, trừ tà, tư âm, nhuận huyết.

• Bài thuốc hoàn: Sơn dược 12g, Sơn thù 12g, Đan bì 9g, Địa hoàng thán 24g, Bạch linh 9g. Giã nhuyễn, trộn mật ong hoàn viên. Ngày dùng 8-12g với nước muối nhạt.
• Bài thuốc sắc: Bồ công anh 15g, Kim ngân hoa 15g, Trần bì 6g, Hoạt thạch 10g, Phục linh bì 10g, Thược dược 10g. Sắc uống ngày 1 thang.

Thuốc Đông y dạng đắp rửa ngoài da

Để giảm ngay cảm giác ngứa ngáy khó chịu, Đông y kết hợp các bài thuốc ngâm rửa tác động trực tiếp lên vùng da tổn thương:

• Bài thuốc tắm: Lá dâu, cây ngũ sắc, lá kinh giới, lá nam dương sâm. Dùng mỗi thứ 1 nắm, đun sôi với 1 lít nước, pha loãng để tắm. Phù hợp cho mề đay toàn thân.
• Bài thuốc đắp: Rau má 50g, lá gấc 50g. Rửa sạch, giã nát với vài hạt muối biển rồi đắp lên vùng da bị sẩn ngứa. Bài này rất tốt cho thể phong nhiệt, giúp làm mát da nhanh chóng.
• Sử dụng Sinh khương (Gừng tươi): Giã nát 2 củ gừng, nấu với 2 lít nước và muối để rửa vùng da ngứa do lạnh.

Phương pháp châm cứu hỗ trợ điều trị

Trong các trường hợp mề đay mãn tính, châm cứu là phương pháp hỗ trợ đắc lực giúp lưu thông khí huyết, điều hòa hệ miễn dịch. Các huyệt đạo thường được tác động bao gồm: Huyệt Túc tam lý, Tam âm giao, Đại chùy, Khúc trì.

Lưu ý: Châm cứu cần được thực hiện bởi thầy thuốc có chuyên môn tại các cơ sở y tế uy tín để đảm bảo an toàn, tránh nhiễm trùng hoặc tổn thương thần kinh.

Chữa mề đay bằng Đông y có hiệu quả không?

Ưu điểm lớn nhất của Đông y là tính an toàn, lành tính do sử dụng thảo dược tự nhiên và khả năng điều trị tận gốc, hạn chế tái phát. Tuy nhiên, phương pháp này đòi hỏi sự kiên trì:

• Tác dụng từ từ: Không cắt cơn ngứa tức thì như thuốc Tây nhưng hiệu quả bền vững hơn.
• Cần sự tư vấn chuyên môn: Không nên tự ý bốc thuốc mà cần được bắt mạch, chẩn đoán rõ thể bệnh.
• Kết hợp lối sống: Cần tránh các yếu tố dị nguyên, giữ vệ sinh da, uống nhiều nước và ăn nhiều rau xanh để hỗ trợ thải độc.

Mọi băn khoăn về phương pháp điều trị bệnh mề đay trong Đông y, người bệnh có thể liên hệ với Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Thuốc Dân Tộc để được tư vấn chi tiết từ đội ngũ chuyên gia hàng đầu.

BẠN NÊN TÌM HIỂU THÊM:

• Tiêu ban Giải độc thang – Giải pháp “vàng” cho bệnh nhân mề đay mẩn ngứa
• 20 cách trị nổi mề đay tại nhà đơn giản, nhanh chóng