Bị Mẩn Ngứa Nổi Cục Như Muỗi Đốt Là Bệnh Gì? Cách Trị

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Mẩn ngứa nổi cục như muỗi đốt không chỉ đơn thuần là phản ứng ngoài da trước các tác nhân vật lý. Dưới góc nhìn Y học cổ truyền, đây là biểu hiện của tình trạng “phong nhiệt” hoặc “phong hàn” xâm nhập, kết hợp với sự suy yếu của chính khí và chức năng tạng phủ bên trong. Việc nhận diện đúng căn nguyên từ gốc sẽ giúp điều trị triệt để, tránh tái phát dai dẳng.

mẩn ngứa như muỗi đốt
Hiện tượng mẩn ngứa như muỗi đốt có thể là dấu hiệu của nhiều bệnh lý cần được can thiệp đúng cách

Nhận biết mẩn ngứa nổi cục dưới lăng kính Đông – Tây y

Khi vùng da xuất hiện những nốt mẩn đỏ, dày cộm, nổi thành từng cục giống như vết muỗi đốt nhưng với số lượng nhiều và diện tích rộng, cơ thể đang phát đi tín hiệu cảnh báo về sự mất cân bằng. Các biểu hiện điển hình bao gồm:

  • Ngứa ngáy dữ dội: Cơn ngứa thường có xu hướng bùng phát mạnh mẽ, càng gãi các nốt sẩn càng lan rộng và dày lên. Trong Đông y, đây gọi là hiện tượng “phong” (gió) có đặc tính di chuyển và biến hóa nhanh chóng.
  • Mẩn sẩn đa hình thái: Các cục sẩn có kích thước lớn nhỏ khác nhau, có thể tập trung thành mảng lớn hoặc rải rác toàn thân.
  • Phản ứng nhiệt: Vùng da tổn thương thường nóng ran, sưng đỏ, đôi khi cảm giác châm chích như kim châm.
  • Tổn thương thứ phát: Do ma sát và gãi, da dễ bị trầy xước, chảy dịch hoặc viêm nhiễm nhẹ.

Xem thêm: Mẩn ngứa ở lòng bàn tay, bàn chân có phải là dấu hiệu bệnh?

“Trong Đông y, hiện tượng nổi cục mẩn ngứa như muỗi đốt thường do ngoại tà (phong, nhiệt, thấp) xâm nhập khi hàng rào bảo vệ cơ thể (vệ khí) bị suy yếu. Tuy nhiên, gốc rễ sâu xa thường nằm ở sự uất kết tại tạng Gan (Can) và Thận. Khi Can huyết nhiệt, Thận hư suy, khả năng đào thải độc tố kém, khiến ‘độc’ tích tụ và phát tiết qua da. Việc chỉ bôi thuốc ngoài da mà không chú trọng sơ can, giải độc từ bên trong thì bệnh rất khó khỏi dứt điểm.”

— Bác sĩ Tuyết Lan

Bị mẩn ngứa nổi cục như muỗi đốt là bệnh gì?

Tình trạng này là sự giao thoa giữa các bệnh lý da liễu hiện đại và các chứng bệnh do tạng phủ suy yếu theo Y học cổ truyền:

1. Các bệnh lý da liễu điển hình

  • Nổi mề đay (Urticaria): Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Theo Đông y, đây chính là chứng “Phong chẩn khối”. Bệnh bùng phát khi cơ thể gặp tác nhân dị ứng (thức ăn, hóa chất) hoặc thay đổi thời tiết, làm khí huyết bất túc, phong tà xâm nhập gây ngứa.
  • Dị ứng thời tiết: Khi nhiệt độ thay đổi đột ngột, cơ thể không kịp thích nghi làm “vệ khí” bất ổn, độc tố tích tụ dưới da tạo thành các nốt sẩn cục.
  • Vảy nến (Ngưu bì la): Biểu hiện bằng các nốt mẩn đỏ kèm vảy trắng bong tróc. Đây là tình trạng huyết nhiệt, huyết táo lâu ngày không được giải tỏa.
  • Ghẻ lở (Sài trùng): Do ký sinh trùng gây ra, thường tập trung ở các vùng da mỏng, kẽ ngón tay, ngón chân gây ngứa dữ dội về đêm.

2. Nhiễm giun sán và ký sinh trùng

Nhiễm giun sán (đặc biệt là sán chó, sán lá gan) là nguyên nhân “ẩn mình” gây mẩn ngứa dai dẳng. Ký sinh trùng trong máu tiết ra độc tố khiến hệ miễn dịch phản ứng dữ dội, biểu hiện ra ngoài bằng các cục sẩn ngứa. Đôi khi, người bệnh có thể quan sát thấy vết lằn di chuyển dưới da.

mẩn ngứa nổi cục như muỗi đốt ở tay
Nhiễm giun sán có thể gây ra hiện tượng mẩn ngứa nổi cục và các dấu vết bất thường trên da

3. Suy giảm chức năng tạng phủ (Gan, Thận)

Gan đóng vai trò khử độc, Thận đóng vai trò đào thải. Khi hai cơ quan này bị “quá tải” do thói quen sinh hoạt, rượu bia hoặc bệnh lý, độc tố sẽ tích tụ trong máu (huyết độc). Lâu ngày, cơ thể phải tìm đường thải độc qua da, gây nên tình trạng mẩn ngứa nổi cục mãn tính, tái đi tái lại.

“Nhiều bệnh nhân đến với tôi trong tình trạng da dẻ sần sùi, ngứa ngáy đến mất ngủ. Thực chất, làn da chỉ là cái gương phản chiếu sức khỏe của nội tạng. Để xử lý tình trạng mẩn cục này, chúng tôi thường kết hợp các thảo dược có tính thanh nhiệt, giải độc như Kim ngân hoa, Bồ công anh để làm sạch ‘rác’ trong cơ thể, đồng thời dùng các vị thuốc bổ can thận để củng cố sức đề kháng từ bên trong.”

— Bác sĩ Tuyết Lan

4. Các bệnh lý hệ thống và máu

  • Nhiễm HIV: Trong giai đoạn đầu hoặc khi hệ miễn dịch suy yếu, các tác nhân như tụ cầu vàng dễ gây viêm nhiễm và nổi mề đay cục bộ trên da.
  • Rối loạn về máu: Sự gia tăng histamine quá mức hoặc các rối loạn tủy xương cũng có thể biểu hiện qua các cơn ngứa sẩn cục bất thường.

Xem thêm: Phát ban do HIV – Hình ảnh và dấu hiệu nhận biết

Bị mẩn ngứa nổi cục như muỗi đốt có nguy hiểm không?

Đa phần các trường hợp cấp tính do côn trùng đốt hoặc dị ứng nhẹ thường lành tính và tự hết. Tuy nhiên, tình trạng này trở nên đáng lo ngại nếu:

  • Cơn ngứa kéo dài trên 6 tuần (mãn tính).
  • Mẩn ngứa kèm theo mệt mỏi, sụt cân, vàng da hoặc nước tiểu đậm màu (dấu hiệu bệnh Gan, Thận).
  • Sưng phù môi, mắt, khó thở (phản ứng phù mạch nguy hiểm).
tình trạng mẩn ngứa nổi cục như muỗi đốt thường không nguy hiểm
Cần theo dõi sát sao nếu mẩn ngứa tái phát thường xuyên

Cách chữa mẩn ngứa nổi cục hiệu quả kết hợp Đông – Tây Y

1. Biện pháp hỗ trợ và làm dịu tại chỗ

Mục tiêu là làm dịu cơn ngứa tức thì và giảm viêm nhiễm ngoài da:

  • Chườm lạnh: Sử dụng nhiệt lạnh để làm co mạch, giảm sự giải phóng histamine tại chỗ, từ đó giảm sưng cục nhanh chóng.
  • Thảo dược tắm rửa: Trong dân gian, việc tắm lá khế, lá đơn đỏ hoặc xông hơi thuốc nam giúp sát khuẩn bề mặt và làm dịu da rất tốt. Bột yến mạch cũng là lựa chọn hiện đại giúp cấp ẩm cho làn da đang bị kích ứng.
  • Dùng Nha đam (Lô hội): Chất gel trong nha đam có tính mát (hàn), giúp thanh nhiệt tại chỗ, làm dịu vết sẩn đỏ và thúc đẩy tái tạo da.

2. Điều trị bằng thuốc (Tây y)

Khi các triệu chứng ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống, bác sĩ có thể chỉ định:

  • Thuốc kháng Histamine: Cắt đứt phản ứng dị ứng, giảm ngứa nhanh.
  • Corticosteroid: Dùng trong các trường hợp viêm nặng, giúp kiểm soát nhanh tình trạng sưng tấy.
  • Kem dưỡng ẩm chuyên dụng: Phục hồi hàng rào bảo vệ da, ngăn chặn các yếu tố phong nhiệt bên ngoài xâm nhập.
mẩn ngứa nổi cục
Dưỡng ẩm da là bước quan trọng trong quá trình điều trị

“Lối sống ‘Dưỡng sinh’ đóng vai trò tiên quyết để điều trị mẩn ngứa từ gốc. Tôi luôn khuyên người bệnh cần giữ tinh thần thoải mái, vì ‘tâm an thì huyết mát’. Tránh ăn các thực phẩm có tính cay nóng, hạn chế rượu bia để giảm gánh nặng cho gan. Việc kết hợp uống các bài thuốc Nam được tinh chiết hiện đại không chỉ giúp loại bỏ triệu chứng nổi cục mà còn bồi bổ khí huyết, nâng cao chính khí, giúp cơ thể tự thiết lập hàng rào bảo vệ vững chắc chống lại các tác nhân gây dị ứng.”

— Bác sĩ Tuyết Lan

Tóm lại, bị mẩn ngứa nổi cục như muỗi đốt là một triệu chứng đa diện. Việc hiểu rõ bản chất “trong đánh ra, ngoài bôi vào” theo tinh thần Đông y kết hợp với các chẩn đoán chính xác của Tây y sẽ giúp người bệnh sớm lấy lại làn da khỏe mạnh và sự an yên trong cuộc sống.

Có thể bạn quan tâm:

Chia sẻ:
Trẻ Sơ Sinh Bị Nổi Mụn Nước Khắp Người Là Bệnh Gì? Nguy Hiểm Không?

Trẻ sơ sinh bị nổi mụn nước khắp người theo quan niệm Đông y thường do phong nhiệt, thấp nhiệt…

Nổi Mề Đay Ở Tay – Nguyên Nhân Và Cách Trị Nhanh Nhất

Nổi mề đay ở tay thường khởi phát do phong nhiệt, phong hàn xâm nhập hoặc chức năng tạng phủ…

Dị Ứng Thức Ăn Nổi Mề Đay và Cách Điều Trị, Khắc Phục Dị Ứng Thức Ăn Nổi Mề Đay Và Cách Điều Trị, Khắc Phục

Dị ứng thức ăn nổi mề đay xảy ra khi cơ thể phản ứng với loại thực phẩm hoặc một…

mẩn ngứa khuỷu tay đầu gối Nổi Mẩn Ngứa Ở Khuỷu Tay Và Đầu Gối Là Do Bệnh Gì Gây Ra?

Nổi mẩn ngứa ở khuỷu tay và đầu gối không đơn thuần là phản ứng ngoài da thông thường mà…

Bị Nổi Mề Đay Có Nên Kiêng Gió Không?

Bị nổi mề đay có nên kiêng gió không là thắc mắc chung của nhiều người. Theo dân gian, người…

Chia sẻ
Bỏ qua