Kinh Nguyệt Không Ra Được Là Bị Gì, Phải Làm Thế Nào?

Kinh nguyệt không ra được (hay còn gọi là bế kinh, tắc kinh) là tình trạng khiến không ít chị em lo lắng, bất an. Dưới góc nhìn của Y học cổ truyền, kinh nguyệt không chỉ là hiện tượng sinh lý đơn thuần mà còn là tấm gương phản chiếu sức khỏe của tạng phủ và sự lưu thông của khí huyết. Khi “đến kỳ” mà dòng chảy ấy không xuất hiện, đó là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang mất đi sự cân bằng vốn có.

Nguyên nhân kinh nguyệt không ra được dưới góc nhìn Đông y

Y học cổ truyền quan niệm “Huyết là mẹ của khí, khí là thống soái của huyết”. Kinh nguyệt hình thành nhờ sự phối hợp nhịp nhàng của các tạng Thận, Can, Tỳ và hai mạch Nhâm – Xung. Tình trạng kinh nguyệt không ra được thường bắt nguồn từ hai nhóm nguyên nhân chính: Hư chứng (do cơ thể suy nhược, huyết ít không đủ để chảy ra) và Thực chứng (do khí trệ, huyết ứ gây tắc nghẽn).

Sự ảnh hưởng từ lối sống và tâm lý

Trong Đông y, tâm lý đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với kinh nguyệt. Khi chị em thường xuyên lo âu, căng thẳng (stress), Can khí sẽ bị uất kết. Can vốn là tạng tàng huyết và điều tiết khí cơ, khi Can mất chức năng sơ tiết, khí sẽ trệ lại kéo theo huyết ứ, khiến kinh nguyệt không thể thông thoát.

Bên cạnh đó, việc ăn uống kiêng khem quá mức hoặc thể trạng vốn ốm yếu sẽ làm tạng Tỳ suy hưu. Tỳ không sinh được huyết, nguồn huyết cạn kiệt thì lấy gì để đổ vào mạch Xung Nhâm, dẫn đến tình trạng kinh nguyệt không ra được.

xem thêm: hội chứng tiền kinh nguyệt: nguyên nhân, bệnh kéo dài bao lâu?

Dấu hiệu từ các bệnh lý phụ khoa

Các bệnh lý như hội chứng đa nang, khối u tuyến yên hay rối loạn tuyến giáp dưới lăng kính Y học cổ truyền thường liên quan đến chứng Đàm thấp hoặc Thận hư.

• Thận hư: Thận chủ về sinh dục, Thận tinh kém khiến mạch Xung Nhâm không được nuôi dưỡng, gây mất kinh.
• Đàm thấp: Thường gặp ở những chị em thừa cân, Đàm thấp ứ trệ tại bào cung (tử cung) ngăn trở dòng chảy của kinh huyết.

Các yếu tố sinh lý và cấu trúc cơ thể

Ngoài ra, Đông y cũng ghi nhận các trường hợp bế kinh do huyết nhiệt (nhiệt thiêu đốt tân dịch làm huyết cô đặc lại) hoặc do hàn thấp (lạnh làm huyết ngưng trệ). Các vấn đề về cấu trúc cơ quan sinh dục hay sự thay đổi nội tiết khi mang thai, cho con bú cũng là những yếu tố cần được xem xét kỹ lưỡng để có hướng điều chỉnh phù hợp.

gợi ý: chậm kinh 3 tháng – có thai không? nguyên nhân là gì?

Triệu chứng đi kèm cảnh báo sự bất ổn của cơ thể

Khi kinh nguyệt không ra được, cơ thể chị em thường xuất hiện những dấu hiệu “cầu cứu” khác như:

• Sắc mặt nhợt nhạt hoặc sạm nám (biểu hiện của huyết hư, huyết ứ).
• Đau tức vùng bụng dưới, cảm giác đầy trướng (khí trệ).
• Đau đầu, rụng tóc, hay quên (liên quan đến Thận và Can huyết).
• Da khô, mụn trứng cá (do nhiệt độc tích tụ hoặc nội tiết rối loạn).

Phép trị và điều dưỡng giúp kinh nguyệt lưu thông

Nguyên tắc cốt lõi của Đông y trong điều trị kinh nguyệt không ra được là “Hư thì bổ vào, Thực thì tả đi”. Tùy vào từng thể bệnh mà các bác sĩ sẽ áp dụng các phép trị phù hợp như Bổ huyết, Ích khí, Hoạt huyết hóa ứ hoặc Sơ can giải uất.

Bên cạnh việc dùng thuốc, chị em cần lưu ý chế độ điều dưỡng để bảo vệ “phần gốc” của người phụ nữ:

• Dinh dưỡng: Ưu tiên thực phẩm ấm nóng, bổ huyết như đậu đỏ, đại táo, long nhãn. Tránh xa đồ ăn sống lạnh làm huyết ngưng trệ.
• Tâm lý: Giữ tinh thần lạc quan, tránh giận dữ quá mức làm tổn thương tạng Can.
• Vận động: Tập luyện nhẹ nhàng như Yoga hoặc đi bộ để khí huyết lưu thông, tránh ngồi quá lâu một chỗ.

Chăm sóc sức khỏe phụ khoa bằng Đông y là một hành trình kiên trì, giúp bồi bổ cơ thể từ bên trong. Khi khí huyết đủ đầy, tạng phủ bình hòa, kinh nguyệt tự khắc sẽ đều đặn, mang lại sức sống và sự tự tin cho phái đẹp.

xem thêm:

• kinh nguyệt ra ít, có màu nâu đen là biểu hiện gì? điều trị như thế nào?
• tắc kinh nguyệt, sức khỏe suy nhược phải làm sao?