Bệnh Gút Có Mấy Giai Đoạn? Nhận Diện Sớm Để Chặn Đứng Biến Chứng

Bệnh gút tiến triển qua 4 giai đoạn. Trong đó giai đoạn hình thành hạt tophi có mức độ nguy hiểm nhất và rất khó để kiểm soát.

Bệnh gút có mấy giai đoạn theo góc nhìn y học?

Gút (gout) là một dạng viêm khớp mãn tính phổ biến ở người trong độ tuổi trung niên – đặc biệt là nam giới. Nguyên nhân gây bệnh là do chế độ ăn uống thiếu lành mạnh, thường xuyên uống rượu bia, béo phì và lười vận động.

Dưới lăng kính Đông y, bệnh gút được gọi là chứng “Thống phong”. Bản chất của bệnh không chỉ nằm ở sự dư thừa axit uric (kết quả của quá trình thoái giáng nhân purin) mà sâu xa hơn là do chức năng vận hóa của tỳ vị suy giảm, tạng thận yếu không đào thải được độc tố, dẫn đến tình trạng đàm trọc tích tụ, khí huyết ứ trệ tại các khớp. Khi phong, hàn, thấp, nhiệt thừa cơ xâm nhập vào các kinh lạc đang bị bế tắc, sẽ sinh ra những cơn đau dữ dội và sưng tấy.

“Thống phong không chỉ là nỗi đau tại khớp, đó là tiếng kêu cứu của tạng phủ khi khả năng thanh lọc và vận hành khí huyết bị đình trệ lâu ngày.”

Bệnh gút thường tiến triển âm thầm qua nhiều giai đoạn. Theo bác sĩ Lê Hữu Tuấn – một chuyên gia dày dạn kinh nghiệm trong lĩnh vực Y học cổ truyền, việc nắm vững tiến trình của bệnh là chìa khóa để chặn đứng những biến chứng nguy hiểm như hạt tophi hay suy thận.

Tham khảo thêm: bệnh gút là gì? những thông tin cần biết

Các giai đoạn phát triển của bệnh gút

Đi từ mức độ nhẹ đến nặng, bệnh gút trải qua 4 giai đoạn phát triển chính như sau:

1. Giai đoạn axit uric cao (Tăng axit uric máu không triệu chứng)

Ở giai đoạn này, các triệu chứng đau nhức chưa xuất hiện, nhưng nồng độ axit uric máu đã tăng cao bất thường (trên 7mg/dl ở nam và 6mg/dl ở nữ). Trong Đông y, đây có thể coi là giai đoạn “tiềm ẩn” của đàm thấp. Chính khí cơ thể vẫn còn đủ mạnh để kiềm chế tà khí, nhưng nội tại tạng phủ đã bắt đầu có sự rối loạn.

Các thống kê cho thấy, chỉ có khoảng 20% trường hợp tăng axit uric máu phát triển thành bệnh gout. Tuy nhiên, nếu chúng ta chủ quan, sự tích tụ âm thầm của các tinh thể muối urat sẽ dần làm suy yếu kinh lạc. Việc phát hiện sớm qua thăm khám và điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt ở giai đoạn này có ý nghĩa quyết định trong việc ngăn chặn bệnh bùng phát.

Tìm hiểu chi tiết: chỉ số acid uric bình thường – bất thường và cách xử lý

2. Giai đoạn gút cấp tính

Đây là thời điểm bệnh bùng phát mạnh mẽ do ngoại tà (phong, hàn, thấp, nhiệt) kích động khối đàm trọc tích tụ lâu ngày. Cơn đau thường xuất hiện đột ngột sau một bữa ăn nhiều đạm hoặc uống rượu bia, thường tập trung ở khớp ngón chân cái.

Dấu hiệu nhận biết:

• Đau nhức khớp dữ dội, cảm giác như bị kim châm hoặc cắn xé (mức độ thường nặng nề hơn viêm khớp dạng thấp).
• Khớp sưng đỏ, nóng và rất nhạy cảm khi chạm vào.
• Triệu chứng đạt đỉnh trong vòng 6 – 24 giờ và có thể thuyên giảm sau 3 – 10 ngày.

Sở dĩ khớp sưng nóng đỏ là do tình trạng “nhiệt” đang bốc mạnh tại vùng ứ trệ. Bệnh gút cấp nếu không được xử lý đúng cách, gốc rễ của bệnh (tạng phủ suy yếu) vẫn còn đó, khiến bệnh dễ dàng tái phát và chuyển sang thể mãn tính.

3. Giai đoạn gout mãn tính (Giai đoạn tổn thương khớp)

Sau những cơn đau cấp, bệnh bước vào giai đoạn tiến triển âm thầm. Dù người bệnh cảm thấy bình thường nhưng các tinh thể muối urat vẫn đang âm thầm lắng đọng, bám chặt vào mô sụn và màng hoạt dịch. Đây là lúc khí huyết tại vùng khớp bị đình trệ nghiêm trọng, gây tổn thương đầu xương và sụn khớp.

Dấu hiệu nhận biết:

• Cơn đau không còn dữ dội như giai đoạn cấp nhưng dai dẳng và khó chịu hơn.
• Khớp thường xuyên bị sưng nhẹ, phạm vi vận động bị hạn chế.
• Người bệnh cảm thấy mệt mỏi, nặng nề do chức năng can thận đang dần suy kiệt.

Nếu không có giải pháp hỗ trợ cải thiện kịp thời từ bên trong, tình trạng ứ trệ này sẽ dẫn đến sự biến dạng khớp không thể phục hồi.

Xem thêm: bệnh gút mạn tính và cách điều trị hiệu quả

4. Giai đoạn xuất hiện hạt tophi (Giai đoạn cuối)

Đây là giai đoạn nghiêm trọng nhất khi các tinh thể urat kết tụ thành khối hạt tophi nổi rõ dưới da. Trong Đông y, đây là biểu hiện của “đàm kết thành khối”, một tình trạng ứ trệ cực độ, ảnh hưởng sâu sắc đến cả tạng thận (gây sỏi thận, suy thận) và hệ tim mạch.

Dấu hiệu nhận biết:

• Khớp sưng to, xuất hiện các khối u cứng màu trắng đục.
• Nguy cơ loét vỡ hạt tophi dẫn đến nhiễm trùng kinh lạc.
• Khớp biến dạng hoàn toàn, gây tàn phế và mất khả năng vận động.

Giải pháp phục hồi và phòng ngừa từ gốc

Để kiểm soát bệnh gút hiệu quả, chúng ta cần một chiến lược toàn diện: vừa khu phong, tán hàn, trừ thấp để giảm đau bên ngoài; vừa phải bổ can thận, kiện tỳ vị để tăng cường khả năng chuyển hóa nhân purin và đào thải axit uric từ bên trong.

Việc điều chỉnh chế độ dinh dưỡng (giảm thực phẩm giàu purin), kết hợp với các liệu pháp vận động nhẹ nhàng để thông kinh lạc là vô cùng thiết yếu. Đặc biệt, việc sử dụng các thảo dược tự nhiên có tính hoạt huyết, lợi niệu sẽ hỗ trợ cải thiện tình trạng bệnh một cách bền vững mà không gây gánh nặng cho gan thận.

Mỗi giai đoạn của bệnh gút đều cần một sự quan tâm đúng mực. Đừng để đến khi đôi chân không còn vững bước mới bắt đầu lo lắng. Việc lắng nghe cơ thể và thăm khám định kỳ chính là cách tốt nhất để bảo vệ chính mình trước những biến chứng của “căn bệnh nhà giàu” này.

Hy vọng những chia sẻ trên đã giúp chúng ta có cái nhìn đầy đủ về các giai đoạn của bệnh gút. Nếu cần hỗ trợ thêm về chế độ ăn uống hoặc cách nhận diện thể bệnh, bà con đừng ngần ngại kết nối để được tư vấn cụ thể.

Có thể tham khảo thêm:

• bệnh gút có bị lây không, qua đường nào?
• bệnh gút nên kiêng cữ những gì để giảm đau, kìm hãm bệnh?

Bệnh gút nếu được nhận diện sớm và can thiệp đúng căn nguyên hoàn toàn có thể được kiểm soát ổn định. Bà con cần tư vấn về các giai đoạn bệnh hoặc lộ trình hỗ trợ cải thiện, vui lòng liên hệ Zalo 0972.606.773 hoặc gọi trực tiếp số điện thoại 0972 606 773 để được hỗ trợ kịp thời.