Trào Ngược Dạ Dày Nằm Nghiêng Bên Nào Thoải Mái, Ít Bị?

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Trào ngược dạ dày nằm nghiêng bên nào để tạo cảm giác dễ chịu và không làm tái phát triệu chứng là thắc mắc của không ít người bệnh. Bởi tư thế nằm thoải mái và phù hợp cũng là yếu tố được nhắc đến thường xuyên trong những chỉ định điều trị của bác sĩ.

trào ngược dạ dày nằm nghiêng bên nào?
trào ngược dạ dày nằm nghiêng bên trái hay bên phải là vấn đề thắc mắc của không ít người bệnh

Lý giải hiện tượng trào ngược dạ dày tăng nặng về đêm dưới góc nhìn Đông – Tây y

Các triệu chứng trào ngược dạ dày thực quản thường trở nên tồi tệ hơn vào ban đêm. Theo Tây y, điều này xuất phát từ cơ chế sinh lý khi cơ thể nghỉ ngơi. Trong khi ngủ, dạ dày vẫn tiếp tục hoạt động, co bóp và tiết ra axit để tiêu hóa thức ăn từ bữa tối. Nếu bữa tối quá thịnh soạn hoặc ăn sát giờ đi ngủ, lượng axit dư thừa sẽ rất lớn. Đặc biệt, tư thế nằm ngang khiến dạ dày và thực quản ở cùng một mặt phẳng, làm cho axit dễ dàng trào ngược lên trên do mất đi sự hỗ trợ của trọng lực. Tình trạng này kéo dài có thể dẫn đến viêm loét thực quản, barret thực quản, thậm chí gây ung thư.

Dưới góc nhìn của Y học cổ truyền, trào ngược dạ dày thuộc chứng “Tỳ vị hư hàn” hoặc “Can khí phạm vị”. Ban đêm là thời điểm âm khí vượng, nếu tỳ vị yếu (chức năng tiêu hóa kém), thức ăn không được chuyển hóa hết sẽ đình trệ lại gây sinh “nội nhiệt”. Khí nghịch lên trên kéo theo dịch vị gây ra chứng ợ chua, nóng rát. Ngoài ra, “huyết hư thần bất an” vào ban đêm cũng làm ảnh hưởng đến quá trình điều tiết của dạ dày, khiến bệnh chuyển biến phức tạp hơn.

“Trong Đông y, chúng tôi quan niệm ‘vị bất hòa thì ngọa bất an’ – tức là nếu dạ dày không ổn định thì giấc ngủ chẳng thể nào yên được. Khi đêm xuống, tỳ vị suy yếu làm cho thức ăn tích tụ, hóa hỏa rồi nghịch lên thực quản. Việc lựa chọn tư thế nằm đúng không chỉ là giải pháp cơ học để ngăn dịch vị trào lên, mà còn giúp điều hòa khí huyết, giúp tỳ vị có khoảng nghỉ ngơi cần thiết để phục hồi.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Tham khảo: Bệnh trào ngược dạ dày chữa được không?

Trào ngược dạ dày nên nằm nghiêng bên nào thoải mái, ít bị?

Xét về cấu tạo giải phẫu, dạ dày nằm sát dưới vòm hoành, sau thượng vị trái và nối thực quản với tá tràng. Theo trục sinh lý, dạ dày có xu hướng nằm lệch sang bên trái của cơ thể. Để giảm thiểu tình trạng “khí nghịch” và dịch vị trào lên, các chuyên gia khuyên người bệnh nên ưu tiên hai tư thế chính: nằm nghiêng trái và nằm ngửa kê đầu cao.

Nằm nghiêng bên trái – Tư thế “vàng” cho người trào ngược

Để trả lời cho câu hỏi “trào ngược dạ dày nên nằm nghiêng bên nào?” thì tư thế tốt nhất là nằm nghiêng sang trái. Dưới góc độ khoa học, khi nằm nghiêng trái, dạ dày nằm thấp hơn thực quản, axit dịch vị sẽ nằm yên ở vùng phình vị (phần thấp nhất của dạ dày khi nằm nghiêng trái) và khó có thể vượt qua cơ thắt thực quản dưới để đi lên.

trào ngược dạ dày nằm nghiêng bên nào?
người bệnh trào ngược dạ dày nên nằm nghiêng sang bên trái là tốt nhất

Bên cạnh đó, việc nằm nghiêng trái còn mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe tổng thể:

  • Giảm áp lực thực quản: Giảm các triệu chứng trào ngược như ợ nóng và khó thở do dạ dày nằm ở vị trí thấp.
  • Hỗ trợ vận hóa thức ăn: Giúp quá trình vận chuyển chất thải từ ruột non sang ruột già thông qua van hồi manh tràng diễn ra thuận lợi hơn. Điều này trong Đông y gọi là hỗ trợ “Tỳ vị vận hóa”, giúp hạn chế rối loạn tiêu hóa.
  • Lưu thông khí huyết: Cải thiện sức khỏe tim mạch và kích thích tuần hoàn máu đến tim, giúp “huyết hành khí thuận”, tinh thần thoải mái hơn khi ngủ.
  • Đào thải độc tố: Tăng cường hoạt động của hệ bạch huyết và quá trình sản xuất mật của gan, giúp thanh lọc cơ thể hiệu quả.
“Khi bà con nằm nghiêng bên trái, đường tiêu hóa được đặt vào vị trí tự nhiên nhất. Theo biện chứng Đông y, tư thế này giúp thư giãn kinh can và kinh tỳ, giúp khí cơ trong cơ thể luân chuyển thông suốt. Nhờ vậy, hiện tượng ‘tâm hỏa vượng’ gây nóng rát vùng ngực cũng được xoa dịu đáng kể.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Tham khảo: Thuốc Gaviscon trị trào ngược dạ dày – Cách sử dụng và giá bán

Nằm ngửa kê đầu bằng gối cao

Nếu nằm nghiêng bên trái quá lâu gây tê bì tay chân, người bệnh có thể chuyển sang tư thế nằm ngửa nhưng phải đảm bảo kê cao đầu. Các nghiên cứu chỉ ra rằng người bị trào ngược dạ dày nên kê cao đầu khoảng 20 – 30cm so với mặt giường. Để đạt hiệu quả tốt nhất, bà con nên sử dụng gối chống trào ngược chuyên dụng.

Tư thế này dựa trên nguyên lý trọng lực để giữ axit ở lại dạ dày. Đồng thời, nằm ngửa giúp cột sống được thư giãn, giảm áp lực lên thành bụng và thực quản, tạo điều kiện cho “khí huyết lưu thông” toàn cơ thể.

Các tư thế nằm ngủ người bệnh trào ngược dạ dày cần tuyệt đối tránh

Bên cạnh việc nắm rõ tư thế đúng, người bệnh cũng cần biết những tư thế “đại kỵ” làm tăng áp lực lên tỳ vị:

Tránh nằm nghiêng sang phải

Nằm nghiêng sang phải là tư thế khiến triệu chứng ợ chua, ợ nóng trở nên nghiêm trọng nhất. Ở tư thế này, dạ dày nằm ở vị trí phía trên thực quản. Áp lực từ dạ dày sẽ đè nặng lên cơ thắt thực quản dưới, khiến cơ vòng này dễ bị giãn mở đột ngột, làm axit dịch vị tràn lên thực quản một cách dễ dàng.

Tư thế nằm sấp

Nằm sấp là tư thế ngủ gây hại nhất cho hệ tiêu hóa. Toàn bộ trọng lượng cơ thể sẽ ép trực tiếp lên dạ dày, thúc đẩy sự trào ngược của thức ăn và dịch vị lên thực quản. Đặc biệt, tư thế này còn làm cản trở quá trình hô hấp, khiến “phế khí” bị ứ trệ, không tốt cho những người vốn đã bị khó thở do trào ngược.

các tư thế nằm ngủ người bệnh trào ngược dạ dày nên tránh
Người bị trào ngược dạ dày nên tránh nằm nghiêng sang phải hoặc úp sấp vì sẽ dễ gây ra các triệu chứng trào ngược
“Tôi thường dặn bệnh nhân rằng trào ngược dạ dày ban đêm giống như một ngọn lửa nhỏ đang cháy âm ỉ. Nếu nằm nghiêng phải hay nằm sấp, chẳng khác nào bà con đang tiếp thêm dầu vào lửa, khiến dịch vị trào lên gây tổn thương thực quản sâu sắc hơn. Hãy tạo thói quen nằm nghiêng trái để dạ dày được nghỉ ngơi, tâm trí nhẹ nhõm.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Xem ngay: Cách dùng rượu tỏi chữa trào ngược dạ dày tại nhà

Lời khuyên từ chuyên gia giúp cải thiện giấc ngủ cho người trào ngược

Để có một giấc ngủ ngon, “tỳ vị an yên” đến tận sáng, bên cạnh việc điều chỉnh tư thế nằm, người bệnh cần lưu ý:

  • Nguyên tắc thời gian: Tuyệt đối không ăn gì trước khi đi ngủ ít nhất 2 – 3 tiếng để dạ dày có thời gian tiêu hóa thức ăn.
  • Vận động nhẹ nhàng: Sau khi ăn xong không nên nằm ngay. Hãy đi dạo nhẹ nhàng khoảng 15-20 phút để hỗ trợ “vận hóa” thức ăn.
  • Kiêng khem đúng cách: Tránh xa các chất kích thích như cà phê, rượu bia, thuốc lá vào buổi tối vì chúng làm giãn cơ vòng thực quản.
  • Trang phục thoải mái: Chọn quần áo rộng rãi để không làm tăng áp lực lên vùng bụng.
  • Giữ tâm thế thư giãn: Tránh thức khuya, lo âu quá mức vì “tâm hỏa” và áp lực tinh thần là kẻ thù số một của dạ dày.
“Việc điều chỉnh tư thế ngủ là bước đầu tiên để giảm triệu chứng, nhưng để ổn định lâu dài, bà con cần chú trọng vào việc bồi bổ tỳ vị, phục hồi niêm mạc dạ dày từ bên trong. Một chế độ ăn uống ‘chừng mực’, kết hợp với những bài thuốc thảo dược lành tính sẽ giúp gốc bệnh được đẩy lùi, giúp bà con ăn ngon, ngủ kỹ mà không còn lo trào ngược quấy rầy.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Lựa tư thế ngủ phù hợp chỉ là một phần trong hành trình điều trị trào ngược dạ dày. Để bệnh dứt hẳn, người bệnh cần kết hợp thêm nhiều phương pháp từ điều chỉnh lối sống đến việc thăm khám định kỳ để có phác đồ điều trị chuyên sâu và an toàn nhất.

Có thể bạn quan tâm

Chia sẻ:
5 Mẹo Chữa Trào Ngược Dạ Dày Bằng Mật Ong “cực Nhạy”

Trong quan niệm của Y học cổ truyền, trào ngược dạ dày thực quản không đơn thuần là sự dư…

Trào Ngược Dạ Dày Gây Nấc Cụt Nên Làm Gì?

Trào ngược dạ dày gây nấc cụt không chỉ mang đến cảm giác khó chịu, mệt mỏi mà đôi lúc…

Phẫu Thuật Trào Ngược Dạ Dày Khi Nào? Phương Pháp & Chi Phí

Phẫu thuật trào ngược dạ dày thực quản được xem là giải pháp cuối cùng để chế ngự các triệu…

Bệnh trào ngược dạ dày cần phải được khám chữa dứt điểm càng sớm càng tốt, để tránh những biến chứng nguy hiểm. Địa chỉ khám – chữa trào ngược dạ dày ở đâu tốt nhất?

Trào ngược dạ dày là căn bệnh về tiêu hóa gây nhiều ảnh hưởng đến sinh hoạt thường ngày của…

Chữa Trào Ngược Dạ Dày Bằng Thuốc Nam: 7 Cây Này Là Tốt Nhất

Chữa trào ngược dạ dày bằng thuốc nam là biện pháp được nhiều người áp dụng do đảm bảo được…

Chia sẻ
Bỏ qua