Nổi Mề Đay Nhưng Không Ngứa Là Do Bệnh Gì?

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Nổi mề đay nhưng không ngứa thường liên quan đến chứng nổi mẩn do thời tiết nóng nhưng cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo của một số bệnh lý nguy hiểm. Cần xác định nguyên nhân để có những phương pháp điều trị thích hợp.

mề đay không ngứa là bệnh gì
Hiện tượng mề đay không gây ngứa có thể là dấu hiệu của nhiều bệnh lý khác nhau trong cơ thể

Trong quan niệm của Y học cổ truyền, mề đay (hay còn gọi là phong chẩn ẩn chẩn) vốn dĩ đặc trưng bởi tình trạng ngứa ngáy dữ dội. Tuy nhiên, thực tế lâm sàng cho thấy không ít trường hợp da xuất hiện các nốt phát ban đỏ, bóng nước nhưng lại hoàn toàn không có cảm giác ngứa. Điều này khiến người bệnh chủ quan, song dưới góc nhìn Đông – Tây y kết hợp, đây có thể là hệ quả của tình trạng khí huyết ứ trệ, tạng phủ suy yếu hoặc các phản ứng viêm tiềm ẩn bên trong cơ thể.

“Trong Đông y, không ngứa không có nghĩa là không có bệnh. Ngứa là do ‘phong’, còn nổi ban mà không ngứa thường do ‘huyết nhiệt’ hoặc ‘khí trệ’. Khi tạng phủ, đặc biệt là Gan (Can) và Thận bị nhiễm độc, khả năng đào thải kém, độc tố tích tụ dưới da sẽ phát lộ thành ban sẩn. Nếu tà khí chưa kích động đến phần biểu hoặc do chính khí suy kém không đủ sức đẩy phản ứng ngứa ra ngoài, bà con sẽ thấy hiện tượng nổi mẩn âm thầm như vậy. Đừng vì thấy không ngứa mà xem nhẹ, bởi đây là lúc cơ thể đang phát tín hiệu cảnh báo từ sâu bên trong.”

– Bác sĩ Tuyết Lan

Nguyên nhân gây nổi mề đay nhưng không ngứa dưới góc nhìn chuyên gia

Dưới đây là tổng hợp các nguyên nhân chính khiến làn da phát tín hiệu nhưng không kèm theo cảm giác ngứa ngáy, được phân tích dựa trên sự giao thoa giữa cơ chế sinh lý hiện đại và biện chứng luận trị Đông y:

1. Mụn đỏ (Rosacea)

Rosacea là một dạng viêm da mãn tính, biểu hiện bằng các nốt mẩn đỏ giống như mề đay trên mặt. Theo Tây y, đây là tình trạng giãn mạch máu dưới bề mặt da. Theo Đông y, đây thường do chứng “Tạng nhiệt” tích tụ ở phần Thượng tiêu, đặc biệt là nhiệt độc tại Phế và Vị bốc lên mặt, gây nên tình trạng sung huyết đỏ da nhưng không nhất thiết phải gây ngứa.

2. Tụ máu dưới da (Angiomas)

Bệnh Angiomas là sự tăng trưởng bất thường của các mạch máu, tạo thành các nốt sần đỏ dưới da. Tình trạng này không lây lan và thường lành tính. Y học cổ truyền xếp chứng này vào phạm trù “Huyết ứ”. Khi huyết dịch không lưu thông thuận lợi, tụ lại một chỗ tạo thành các nốt ban sẩn, do không có sự can thiệp của ngoại phong nên người bệnh không cảm thấy ngứa.

3. Phản ứng dị ứng

Dù mề đay dị ứng thường gắn liền với ngứa, nhưng trong một số trường hợp cơ địa “mẫn cảm tiềm ẩn”, cơ thể tiếp xúc với hóa chất, phấn hoa hay thực phẩm lạ sẽ kích hoạt phản ứng viêm nhưng chưa đạt đến ngưỡng kích thích dây thần kinh cảm giác. Triệu chứng này có thể kéo dài vài giờ hoặc vài ngày, là biểu hiện của việc “Chính khí” đang nỗ lực ngăn chặn ngoại tà xâm nhập.

4. Nổi mẩn do thời tiết nóng (Nhiệt độc)

Trong thời tiết nóng ẩm, mồ hôi không thoát được gây tắc nghẽn lỗ chân lông. Tây y gọi là viêm tuyến mồ hôi, còn Đông y gọi là “Thử nhiệt xâm nhập”. Khi nhiệt độ hạ xuống, tình trạng này thường tự thuyên giảm.

Dị ứng thời tiết nóng nổi mẩn đỏ là minh chứng cho việc cơ thể bị nhiệt tà uất kết tại bì phu, cần được thanh nhiệt, giải độc kịp thời.

mề đay mẩn ngứa do thời tiết nóng
Mề đay mẩn ngứa do thời tiết nóng thường không gây ngứa và có xu hướng được cải thiện khi nhiệt độ mát hơn

5. Bệnh vẩy phấn hồng (Pityriasis Rosea)

Được xác định do virus gây ra, vẩy phấn hồng thường xuất hiện ở vùng bụng, ngực hoặc lưng với các nốt hình bầu dục màu hồng nhạt. Dưới góc nhìn Đông y, đây là tình trạng “Huyết nhiệt sinh phong”, tuy nhiên loại phong này thường thiên về “tĩnh”, khiến da bong vảy mà ít gây ngứa ngáy dữ dội như mề đay thông thường.

6. Bệnh hăm da

Thường xảy ra ở người thừa cân tại các vùng nếp gấp da do ma sát và độ ẩm. Đây chính là biểu hiện của “Thấp nhiệt” tích tụ tại các vùng kín trên cơ thể. Nếu không giữ gìn vệ sinh, thấp nhiệt sẽ gây loét và viêm nhiễm sâu hơn.

7. Hiện tượng giãn mao mạch

Các nốt sưng tròn màu đỏ không ngứa, biến mất khi ấn vào là dấu hiệu của mao mạch bị giãn nở. Đông y cho rằng đây là do “Khí hư” không nhiếp được huyết, khiến huyết tràn ra ngoài mạch hoặc làm mạch máu giãn ra bất thường. Nguyên nhân có thể do thiếu hụt dinh dưỡng hoặc cơ thể suy nhược lâu ngày.

“Tôi thường dặn bà con, khi thấy các vết mẩn đỏ biến mất khi ấn vào và xuất hiện lại khi thả tay, đó là dấu hiệu mạch máu đang có vấn đề. Trong Đông y, chúng tôi gọi là khí không đủ lực để thúc đẩy huyết lưu thông. Thay vì lo lắng, hãy chú trọng bồi bổ tỳ vị để sinh hóa khí huyết, đồng thời sử dụng các vị thuốc có tính chất hành huyết, hóa ứ thì bệnh mới dứt được gốc.”

– Bác sĩ Tuyết Lan

8. Viêm mao mạch dị ứng

Đây là một bệnh lý nguy hiểm có thể ảnh hưởng đến thận và khớp. Những vết mẩn đỏ không ngứa lan tỏa toàn thân báo hiệu tình trạng viêm hệ thống. Cần đặc biệt lưu ý vì lúc này nhiệt độc đã đi sâu vào phần “Huyết”, không còn nằm ở phần “Vệ” hay “Khí” bên ngoài nữa.

9. Ung thư da

Bệnh ung thư da giai đoạn đầu đôi khi chỉ là những mảng đỏ không ngứa, không sốt nhưng tiến triển âm thầm. Đây là sự biến đổi ác tính mà y học cổ truyền gọi là các khối tích tụ do độc tố khu trú lâu ngày làm biến đổi cấu trúc tế bào.

mề đay không ngứa
Ung thư da có thể gây ra hiện tượng nổi mề đay, nốt ruồi không gây ngứa

10. Các nguyên nhân khác từ nội tại

Bên cạnh đó, các bệnh lý như Rubella, bệnh chốc lở, Lupus ban đỏ hay rối loạn lưu thông máu cũng là “thủ phạm” gây ra các mảng mề đay không ngứa. Tựu trung lại, đây là sự mất cân bằng giữa Âm và Dương, sự suy giảm công năng của các tạng phủ như Gan (giải độc) và Thận (đào thải), khiến độc tố không được thanh loại mà phát tiết ra da.

Giải pháp Đông y cho chứng mề đay không ngứa

Khác với Tây y tập trung vào các hoạt chất kháng Histamin (vốn ít tác dụng nếu không ngứa), Đông y chú trọng vào việc “Thanh nhiệt – Giải độc – Hóa ứ – Bồi bổ tạng phủ”.

Nguyên tắc điều trị thường là Công – Bổ kiêm trị. Nghĩa là vừa sử dụng các dược liệu có tính vị đắng, hàn để đánh tan nhiệt độc (Công), vừa dùng các vị thuốc ngọt, ấm để bồi bổ khí huyết, phục hồi chức năng Gan, Thận (Bổ). Khi cơ thể đạt đến trạng thái “Âm dương bình hòa”, huyết mạch thông suốt, các nốt mẩn đỏ sẽ tự động lặn đi mà không để lại vết tích.

“Điều trị mề đay không ngứa cần sự kiên trì hơn cả mề đay có ngứa. Bởi lẽ, độc tố lúc này thường nằm sâu ở phần huyết. Tôi thường sử dụng các vị thuốc như Kim ngân hoa, Bồ công anh để thanh nhiệt, kết hợp với Xuyên khung, Đương quy để hoạt huyết. Khi cái ‘gốc’ bên trong được làm sạch, làn da mới thực sự khỏe mạnh. Bà con nhớ, ‘người bệnh an thì bác sĩ mới yên lòng’, đừng tự ý dùng thuốc bừa bãi mà hãy để thầy thuốc thăm khám kỹ lưỡng.”

– Bác sĩ Tuyết Lan

Tình trạng nổi mề đay không ngứa có thể liên quan đến nhiều bệnh lý khác nhau và dấu hiệu thường rất khó phân biệt bằng mắt thường. Để đạt hiệu quả cao nhất và đảm bảo an toàn, bà con nên tìm đến các bác sĩ chuyên khoa để được chẩn đoán chính xác nguyên nhân, từ đó có hướng điều trị kết hợp Đông – Tây y phù hợp.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM:

Chia sẻ:
Chữa bệnh mề đay bằng Đông y cho hiệu quả cao và an toàn Bệnh Mề Đay Trong Đông Y Và Các Bài Thuốc Điều Trị Hiệu Quả Nhất

Các bài thuốc chữa mề đay bằng Đông y tập trung vào việc khắc phục nguyên nhân sâu xa từ…

Mẩn Ngứa Ở Trẻ Em Và Cách Chữa Hiệu Quả Nhất Từ Thảo Dược Thiên Nhiên

Mẩn ngứa ở trẻ em gây nhiều khó chịu và ảnh hưởng đến quá trình phát triển của bé. Để…

mề đay có nên tắm Bị Nổi Mề Đay Có Tắm Được Không?

Mề đay thường có xu hướng ngứa dữ dội và lan rộng khi dùng tay gãi mạnh hoặc bị nhiễm…

Cách trị nổi mề đay tại nhà được kết tinh từ nền y học cổ truyền Cách Trị Nổi Mề Đay Tại Nhà Được Kết Tinh Từ Nền Y Học Cổ Truyền

“Cách trị nổi mề đay tại nhà bằng các bài thuốc dân gian được nhiều người bệnh lựa chọn vì…

Nổi Mề Đay Khi Trời Lạnh Và Giải Pháp Điều Trị Với Bài Thuốc Mề Đay Thuốc Dân Tộc

Tình trạng nổi mề đay do trời lạnh là nỗi ám ảnh của khá nhiều người khi thời tiết vào…

Chia sẻ
Bỏ qua