Đau lưng dưới gần mông: Hiểu đúng căn nguyên để trị tận gốc

Tình trạng đau lưng dưới gần mông có thể do tác nhân cơ học, hoặc là dấu hiệu cảnh báo cơ thể đang mắc phải một số bệnh lý cần được thăm khám và điều trị. Theo thống kê, có đến 75% các trường hợp đau lưng dưới có liên quan đến các bệnh lý.

Góc nhìn Y học cổ truyền về chứng đau lưng dưới gần mông

Trong Đông y, đau lưng dưới gần mông được xếp vào phạm vi chứng Tý hoặc 腰痛 (Yêu thống). Cơn đau không đơn thuần là tổn thương tại chỗ mà là hệ quả của sự mất cân bằng giữa các yếu tố bên trong và tác động bên ngoài. Nguyên nhân cốt lõi thường quy về ba nhóm chính: ngoại nhân (phong, hàn, thấp, nhiệt), nội nhân (tạng phủ suy yếu, đặc biệt là tạng Thận) và bất nội ngoại nhân (chấn thương, tư thế sinh hoạt).

Thắt lưng vốn là “phủ của Thận”. Khi thận khí đầy đủ, xương khớp vững chãi, kinh mạch thông suốt. Ngược lại, khi thận hư, chính khí không đủ để bảo vệ cơ thể, các yếu tố tà khí từ môi trường sẽ thừa cơ xâm nhập, khu trú tại các đốt sống và kinh lạc vùng thắt lưng mông. Điều này gây ra tình trạng khí trệ huyết ứ, khiến kinh mạch bị bế tắc, dân gian có câu “thông tắc bất thống, thống tắc bất thông” – khi dòng chảy của khí huyết bị chặn lại, cơn đau sẽ phát khởi.

“Chữa bệnh không chỉ là dập tắt cơn đau hiện hữu, mà là khơi thông dòng chảy của sự sống, bồi đắp lại những phần hư hao của tạng phủ để thân thể tự tìm lại sự cân bằng vốn có.”

Phân tích nguyên nhân gây nên đau lưng dưới gần mông

Đau lưng gần mông xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, đôi khi do lối sống hay bệnh lý. Cụ thể:

Do tính chất công việc và thói quen sinh hoạt

Bệnh thường xuất hiện ở người hay mang vác vật nặng, hay thực hiện các động tác cúi ngửa hoặc đứng quá lâu làm cột sống chịu nhiều áp lực gây đau lưng. Bên cạnh đó, việc lười vận động, ngồi sai tư thế, ngồi làm việc quá lâu hoặc lạm dụng thuốc lá, rượu bia cũng có thể là nguyên nhân gây đau lưng dưới ở nhiều người. Dưới nhãn quan Đông y, việc duy trì một tư thế quá lâu (cửu tọa, cửu lập) làm tổn thương cốt tủy, khiến khí huyết tại vùng hạ tiêu bị đình trệ, lâu dần hình thành các điểm đau khu trú.

Chấn thương và áp lực cơ học

Tai nạn giao thông, chơi thể thao, va chạm, ngã cầu thang… tác động mạnh khiến cột sống thắt lưng bị tổn thương. Nếu không điều trị kịp thời sẽ gây ra những cơn đau âm ỉ, đau dữ dội vùng lưng dưới gần mông. Ngoài ra, người thừa cân hoặc mang thai có trọng lượng cơ thể lớn gây áp lực lên vùng cột sống thắt lưng khiến chúng dễ bị bào mòn. Từ đó gây ra các chứng đau nhức, khó chịu thường xuyên ở phần lưng dưới.

Do các bệnh lý tạng phủ và xương khớp

Tình trạng đau lưng dưới khu vực gần mông còn là dấu hiệu của nhiều bệnh như bệnh thận, thoát vị đĩa đệm, thoái hóa cột sống… Những rối loạn này không chỉ là sự hư tổn của sụn khớp hay đĩa đệm mà còn phản ánh sự suy giảm công năng của tạng Can (chủ cân) và tạng Thận (chủ cốt).

Tham khảo thêm: bê, khiêng hoặc làm việc nặng bị đau lưng & giải pháp khắc phục

Nhận diện đau lưng dưới gần mông theo vị trí và thể bệnh

Tùy vào vị trí, triệu chứng đau nhức mà có thể nhận diện các bệnh liên quan. Việc xác định rõ vị trí giúp chúng ta định vị được đường kinh lạc đang bị tổn thương.

Đau lưng dưới gần khu vực mông bên trái

Nếu đau lưng dưới tạm thời, có thể do căng cơ và tự khỏi sau nghỉ ngơi. Đau kéo dài 1 – 2 tháng, đặc biệt từ lưng trái xuống thắt lưng, cần kiểm tra một số bệnh lý sau:

• Hội chứng ruột kích thích: Rối loạn chức năng tiêu hóa thường gặp, thường biểu hiện bằng đau ở góc dưới bên trái của lưng kèm các biểu hiện rối loạn đại tiện. Trong Đông y, đây thường do Can Tỳ bất hòa.
• Bệnh về thận: Nếu cảm thấy thường xuyên đau nhức ở vùng thắt lưng, đau bên trái nghiêm trọng hơn bên phải, kèm triệu chứng đau buốt, tiểu nhiều, mệt mỏi thì nguy cơ mắc sỏi thận, suy thận, viêm cầu thận là rất cao.
• Đau dạ dày, viêm tụy: Cơn đau từ bụng có thể lan ra phía sau thắt lưng, ảnh hưởng đến chất lượng sống của người bệnh.

Đau lưng dưới gần mông bên phải

Đau lưng bên phải gần mông thường là những cơn đau xuất phát từ điểm giữa lưng tới vùng thắt lưng bên phải. Đây có thể là dấu hiệu của:

• Viêm ruột thừa: Cơn đau bụng chuyển sang phải dưới và lan ra lưng, cần được can thiệp y tế khẩn cấp.
• Rối loạn khớp sacroiliac: Gây đau và cứng lưng dưới mông, ảnh hưởng đến khả năng vận động.
• Đau thần kinh tọa: Biểu hiện qua cơn đau đột ngột, bắt nguồn từ lưng lan xuống đùi, mông và chân theo đường đi của kinh Bàng quang và kinh Đởm.

Đau lưng dưới ở hai bên và các vấn đề cột sống

Các bệnh lý mạn tính thường gây đau âm ỉ hai bên lưng dưới, liên quan trực tiếp đến sự thoái hóa tự nhiên hoặc tổn thương cấu trúc:

• Thoát vị đĩa đệm: Chèn ép dây thần kinh dẫn đến đau, tê bì, cứng cột sống.
• Thoái hóa cột sống thắt lưng: Thường xảy ra ở người cao tuổi khi “tinh huyết thâm hụt”, khiến cột sống không được nuôi dưỡng, đau tăng vào buổi tối và khi thay đổi thời tiết.

Hướng xử lý và chăm sóc khi bị đau lưng dưới gần mông

Để hỗ trợ cải thiện các cơn đau tại nhà, người bệnh có thể áp dụng các biện pháp hỗ trợ sau:

• Nằm nghỉ ngơi thư giãn: Nghỉ ngơi giúp giảm áp lực cơ học lên cột sống. Nên sử dụng đệm có độ cứng vừa phải để hỗ trợ đường cong sinh lý của lưng.
• Chườm nóng: Sử dụng nhiệt độ từ túi chườm thảo dược giúp hoạt huyết, thông kinh mạch, làm giãn cơ và giảm đau hiệu quả. Tránh dùng nhiệt quá cao gây bỏng da.
• Ngồi thiền: Thiền định giúp điều hòa hơi thở, dẫn khí lưu thông tốt hơn trong cơ thể, từ đó giúp tĩnh tâm và hỗ trợ phục hồi các tổn thương tinh thần và thể chất.

Bên cạnh các biện pháp tại chỗ, việc sử dụng các bài thuốc thảo dược có nguồn gốc từ tự nhiên là hướng đi bền vững để giải quyết căn nguyên bệnh lý.

Khi nào cần thăm khám bác sĩ?

Người bệnh không nên tự ý dùng thuốc giảm đau bừa bãi khi chưa rõ nguyên nhân. Hãy tìm đến sự hỗ trợ của chuyên gia y tế khi gặp các dấu hiệu sau:

• Cơn đau kéo dài trên 2 tuần không thuyên giảm.
• Đau kèm theo tê bì chân, yếu cơ hoặc mất kiểm soát bàng quang, đại tràng.
• Đau dữ dội kèm sốt, sụt cân không rõ nguyên nhân.
• Cơn đau ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng đi lại và sinh hoạt hàng ngày.

Tham khảo thêm: đau lưng cơ năng là gì? biểu hiện và cách chữa trị

Việc kết hợp giữa điều trị bằng thuốc và các liệu pháp trị liệu không dùng thuốc như châm cứu, bấm huyệt sẽ giúp đẩy nhanh quá trình phục hồi, khai thông những điểm bế tắc trên kinh lạc.

Tóm lại, đau lưng dưới gần mông là tiếng chuông cảnh báo về sức khỏe mà chúng ta không được phép lơ là. Hãy lắng nghe cơ thể mình, điều chỉnh lối sống và tìm kiếm sự tham vấn chuyên môn kịp thời để bảo vệ cột sống và sức khỏe toàn diện.

Nếu bà con đang gặp khó khăn do những cơn đau lưng hành hạ và cần một hướng đi đúng đắn theo y học cổ truyền, hãy kết nối ngay để nhận được sự tư vấn chuyên sâu về tình trạng cơ địa của mình thông qua Zalo 0972.606.773 hoặc Messenger Lão Tuấn.