Làm việc nặng bị đau lưng: Hiểu đúng căn nguyên để tránh bại liệt

Làm việc nặng bị đau lưng là tình trạng phổ biến mà nhiều người gặp phải sau những giờ làm việc căng thẳng hoặc vận động mạnh. Điều này không chỉ gây ảnh hưởng đến khả năng làm việc, mà còn ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hàng ngày. Để giảm thiểu nguy cơ này, việc áp dụng các biện pháp phòng ngừa và tìm hiểu các phương pháp điều trị cần thiết.

Góc nhìn y học cổ truyền về cơ chế làm việc nặng bị đau lưng

Trong Đông y, vùng thắt lưng được coi là “phủ của Thận”. Mọi biểu hiện đau nhức tại đây đều có mối liên hệ mật thiết với tinh lực của tạng Thận và sự lưu chuyển của kinh Thận, kinh Bàng quang. Khi chúng ta thực hiện các động tác bê vác, kéo đẩy nặng, cơ thể đòi hỏi một lượng lớn khí huyết dồn về cơ nhục và xương khớp.

Có nhiều nguyên nhân gây đau lưng do làm việc nặng như thực hiện đột tác đột ngột hoặc thường xuyên lao động nặng nhọc vất vả. Cụ thể:

Đau lưng do mang vác nặng đột ngột (Khí trệ huyết ứ)

Mang vác nặng sai cách gây đau lưng do áp lực đột ngột tổn thương xương khớp và cột sống thắt lưng, kích thích thần kinh cảm giác, dẫn đến đau. Theo quan niệm dân gian và y học cổ truyền, đây thường là trạng thái “khí trệ huyết ứ”. Khi một lực lớn tác động bất ngờ mà cơ thể chưa kịp điều động khí lực để bảo vệ, các mạch lạc bị chèn ép, huyết dịch thoát ra ngoài kinh mạch gây nên tình trạng sưng tấy, bầm tím.

Mọi động tác đều cần chuẩn bị thời gian để kích hoạt trung khu thần kinh từ não, điều khiển hệ hô hấp, hệ tuần hoàn và xương khớp, chuẩn bị cho hoạt động tiếp theo. Nếu thực hiện động tác khiêng vật nặng đột ngột mà chưa chuẩn bị, cơ thể sẽ phản ứng bằng cách co lại, giải phóng hóa chất gây đau ở vùng lưng, làm cho nhiều người bị đau sau khi bê đồ nặng.

Đau lưng do lao lực kéo dài (Thận hư lao tổn)

Người làm công việc nặng có thể gặp đau lưng do thực hiện động tác quá sức, gây áp lực lớn lên vùng cột sống thắt lưng. Điều này có thể gây tổn thương ở đĩa đệm, thoát vị đĩa đệm, gai đốt sống hoặc thoái hóa đốt sống. Dưới góc độ chuyên môn, việc lao động nặng liên tục bào mòn tinh huyết của Thận. Khi Thận khí suy yếu, nó không còn đủ sức để nuôi dưỡng cốt tủy và che chở cho vùng lưng, khiến cột sống trở nên khô cứng và dễ tổn thương trước các tác động ngoại lực.

Cột sống là trụ cột của cơ thể, nhưng Thận khí mới là cái gốc của trụ cột đó. Khi gốc đã lung lay do lao lực quá độ, thì một nhành cây nhẹ cũng có thể làm gãy đổ cả thân mình.

Cơn đau thường bắt đầu từ rễ thần kinh trong ống tủy lan sang lỗ liên hợp của đốt sống, phản ánh các bệnh lý bên trong cơ thể ra bằng chứng đau lưng khi làm việc nặng.

Tham khảo thêm: đau sau lưng vùng phổi trái – phải là bệnh gì? nguy hiểm không?

Nhận diện các thể bệnh và triệu chứng lâm sàng

Bệnh đau lưng phát sinh từ hai nhóm căn nguyên chính mà chúng ta cần phân biệt rõ để có hướng xử lý phù hợp:

• Đau lưng do bệnh lý (Nội thương): Có thể bao gồm lồi, lệch đĩa đệm, thoái hóa khớp, đau thần kinh tọa… Các biểu hiện thường gặp là đau cấp tính kéo dài, chuyển thành đau mãn tính gây khó chịu khi mang vác vật nặng hoặc di chuyển. Đây thường là dấu hiệu của việc chính khí đã hư suy từ bên trong.
• Đau lưng do chấn thương cơ học (Ngoại cảm/Ngoại thương): Xuất hiện khi thực hiện các động tác đột ngột, có các triệu chứng như đau nhức, sưng tấy, bầm tím vùng thắt lưng. Đau thường xảy ra khi làm việc hoặc di chuyển, liên quan trực tiếp đến việc khí huyết bị ứ trệ cục bộ.

Xem thêm: dấu hiệu đau cơ lưng, cách khắc phục và chữa trị nhanh

Giải pháp hỗ trợ cải thiện tình trạng đau lưng

Nếu bạn bị đau lưng khi làm việc nặng, chấn thương cơ học hoặc cơn đau mới xuất hiện, có thể hỗ trợ cải thiện bằng cách áp dụng các phương pháp sau nhằm điều hòa lại dòng chảy khí huyết:

Nằm nghỉ ngơi, thư giãn (Dưỡng khí)

Khi có đau nhức ở vùng lưng, người bệnh cần ngừng hoạt động và nghỉ ngơi để hồi phục. Đây là cách để cơ thể tự điều chỉnh, đưa khí huyết trở về trạng thái cân bằng. Tránh bưng bê, khiêng vác vật nặng, thay vào đó nên thư giãn và đi lại nhẹ nhàng để cơ bắp được thả lỏng.

Để giảm đau, có thể nằm ngửa trên giường cứng, không sử dụng nệm mềm để tránh đè ép vào các kinh mạch. Sử dụng gối mỏng dưới cột sống cổ, kê dưới lưng và kê dưới kheo, nhẹ nhàng xoay nghiêng cơ thể. Thực hiện trong 2-3 ngày sẽ giúp cải thiện tình trạng đau lưng sau khi bê đồ nặng.

Xoa bóp, massage (Thông kinh lạc)

Massage nhẹ nhàng hai bên cột sống trong khoảng 30 phút giúp kích thích các huyệt đạo quan trọng như Thận du, Đại trường du, giúp giảm đau nhức và căng cơ. Biện pháp này cũng tăng cường tuần hoàn máu, giải tỏa huyết ứ. Tuy nhiên, cần sử dụng đúng kỹ thuật, lực tác động vừa phải để tránh gây tổn thương thêm cho vùng mô mềm đang viêm.

Chườm nóng, chườm lạnh (Khứ hàn, tán ứ)

Chườm nóng hoặc lạnh thường được sử dụng để làm dịu cơ bắp và mạch máu khi bị tổn thương. Sử dụng túi nước nóng hoặc khăn ấm để chườm vùng lưng giúp mềm cơ, giãn dây chằng và giảm đau thông qua cơ chế nhiệt trị liệu, giúp hoạt huyết và tán hàn.

Áp dụng trong vòng 24 giờ kể từ khi cơn đau xuất hiện. Nếu có tình trạng sưng nóng đỏ, có thể dùng khăn mềm gói đá lạnh để giảm viêm và tăng lưu thông máu cục bộ.

Tham khảo thêm: vì sao ngồi lâu bị đau lưng? những tác hại không ngờ

Cách mang vật nặng đúng tư thế để bảo vệ cột sống

Để tránh đau lưng khi làm việc nặng và bảo vệ “phủ của Thận”, chúng ta cần thực hiện các động tác sau đây:

• Xác định trọng lượng hàng hóa phù hợp với sức mình, không nên gắng gượng quá mức khiến khí huyết bị uất kết.
• Luôn ôm vật nặng sát vào người, sử dụng sức mạnh của cơ chân và đùi, giữ lưng thẳng để tránh áp lực dồn vào đốt sống thắt lưng.
• Mở chân rộng bằng vai để tạo thế đứng vững chãi, đảm bảo chính khí được phân bổ đều.
• Sử dụng đầu gối để nâng và xoay chân khi chuyển hướng, tuyệt đối không vặn xoắn thắt lưng đột ngột.
• Đặt vật nặng xuống một cách từ tốn, không buông rơi đột ngột gây phản lực lên cột sống.

Làm việc nặng bị đau lưng có thể do vận động đột ngột hoặc là dấu hiệu của bệnh xương khớp tiềm ẩn. Nếu cơn đau kéo dài và đi kèm với các triệu chứng như tê bì chân, yếu cơ, cần thăm khám tại các cơ sở y tế uy tín để xác định chính xác nguyên nhân.

Có thể bạn quan tâm:

• 7 bài tập chữa đau lưng – giảm đau nhanh, dễ thực hiện
• 13 cách giảm đau lưng tại nhà hiệu quả nhanh nhất

Nếu bà con đang gặp phải tình trạng đau lưng sau khi làm việc nặng và lo lắng về các biến chứng xương khớp, hãy chủ động tìm kiếm sự tham vấn chuyên môn để bảo vệ sức khỏe của mình, có thể liên hệ trực tiếp qua Zalo 0972.606.773 hoặc gọi tới số điện thoại 0972 606 773 để được bác sĩ hỗ trợ tư vấn cụ thể theo tình trạng sức khỏe.