Đau Dạ Dày Quặn Từng Cơn Làm Sao Để Xoa Dịu?

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Đau dạ dày quặn từng cơn, đường tiêu hóa bất ổn, bụng khó chịu, người uể oải mệt mỏi là những vấn đề thường gặp và đang có xu hướng gia tăng trong xã hội hiện đại. Vậy đau dạ dày từng cơn dưới góc nhìn y học là bệnh gì, làm thế nào để cải thiện cơn đau hiệu quả và an toàn nhất? Việc tìm ra căn nguyên để điều trị dứt điểm là vô cùng quan trọng trước khi bệnh trở nên nghiêm trọng hơn.

Nguyên nhân đau dạ dày quặn từng cơn: Khi “khí cơ” đình trệ

Tình trạng đau dạ dày quặn từng cơn diễn ra khá phổ biến, có thể không thường xuyên nhưng mỗi lần xuất hiện đều khiến người bệnh đau đớn và khó chịu. Theo quan điểm Đông y, dạ dày (vị) là “bể chứa thức ăn”, khi chức năng thu nạp và chuyển hóa bị rối loạn, khí huyết không lưu thông sẽ dẫn đến “thông bất thống, thống bất thông” (thông thì không đau, đau là do không thông).

nguyên nhân đau dạ dày quặn từng cơn
Có rất nhiều nguyên nhân gây ra hiện tượng đau dạ dày quặn từng cơn như do đau ruột thừa, đau bụng kinh,…

Đau dạ dày quặn từng cơn là những cơn đau bất thường ở ổ bụng, có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân đa dạng:

  • Rối loạn chức năng tạng phủ: Đường tiêu hóa gặp vấn đề, viêm ruột thừa, hoặc do can khí uất kết lan sang vị gây đau quặn.
  • Ngoại tà xâm nhập và ăn uống thất điều: Chế độ ăn uống không phù hợp, sử dụng thực phẩm ôi thiu (nhiễm hàn thấp), giàu chất béo, nhiều đường hoặc lạm dụng rượu bia làm tỳ vị tổn thương.
  • Yếu tố tinh thần (Thần chí): Thức khuya, lạm dụng thuốc kháng sinh, thần kinh thường xuyên căng thẳng khiến “Can mộc khắc Tỳ thổ”, gây ra các cơn co thắt dữ dội.
  • Dấu hiệu bệnh lý mãn tính: Nếu tình trạng kéo dài, đây không đơn thuần là phản ứng tức thời mà là dấu hiệu niêm mạc dạ dày đã bị tổn thương sâu sắc.
“Trong Đông y, đau dạ dày quặn từng cơn thường do ‘Vị khí nghịch’ hoặc ‘Can khí phạm vị’. Khi bà con ăn uống không điều độ hoặc lo nghĩ quá mức, khí trong dạ dày không đi xuống mà lại đưa ngược lên, gây ra những cơn co thắt quặn thắt. Tôi luôn dặn người bệnh rằng: ‘Người bệnh an thì bác sĩ mới yên lòng’, muốn hết đau trước tiên phải làm cho khí huyết vùng trung tiêu được lưu thông, thư thái.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Gợi ý: Đau dạ dày nên uống nước gì để giúp giảm đau nhanh chóng

Đau dạ dày quặn từng cơn là bệnh gì theo biện chứng y học?

Nhiều người cho rằng đau dạ dày chỉ khu trú tại một điểm. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học hiện đại kết hợp cổ truyền, đây có thể là biểu hiện của tình trạng “Tỳ vị hư hàn” hoặc “Vị nhiệt” cấp tính. Có đến 65% các trường hợp đau quặn dạ dày là dấu hiệu của bệnh dạ dày cấp tính với các triệu chứng điển hình:

  • Đau vùng thượng vị: Đau vùng thượng vị, đau có thể lâm râm hoặc dữ dội dai dẳng khi đói hoặc khi quá no. Cảm giác đau cồn cào như lửa đốt (Vị hỏa vượng) rất đặc trưng.
  • Rối loạn khí cơ: Hay ợ nóng, ợ chua, đầy bụng, chướng hơi do thức ăn không được tiêu hóa gây đình trệ (Thực tích).
  • Phản ứng của Vị quản: Ăn không tiêu, thường xuyên buồn nôn hoặc nôn do Vị khí thượng nghịch.

Bên cạnh đó, đau quặn từng cơn còn cảnh báo các bệnh lý nguy hiểm khác cần sự can thiệp chuyên môn kịp thời:

  • Viêm loét dạ dày tá tràng (Nhiễm vi khuẩn HP hoặc tổn thương niêm mạc).
  • Viêm túi mật hoặc các vấn đề về đường mật.
  • Viêm ruột thừa cấp tính.
  • Ở phụ nữ, cần lưu ý u nang buồng trứng hoặc rối loạn kinh nguyệt gây đau lan tỏa vùng bụng dưới lên dạ dày.

Cách xoa dịu chứng đau dạ dày quặn từng cơn bằng tinh hoa thảo dược

Khi cơn đau ập đến, thay vì lạm dụng các loại thuốc giảm đau gây tác dụng phụ cho niêm mạc, bà con có thể áp dụng các phương pháp tự nhiên dựa trên nguyên lý “ôn trung tán hàn, chỉ thống” (làm ấm bên trong, xua tan cái lạnh, giảm đau).

1. Trà hoa cúc – Thanh nhiệt, giải tỏa co thắt

Theo Đông y, hoa cúc (Cúc hoa) có vị ngọt đắng, tính hàn, tác dụng thanh nhiệt giải độc, lương huyết. Y học hiện đại cũng chứng minh hoa cúc chứa các hoạt chất giúp thư giãn cơ trơn, giảm co thắt dạ dày hiệu quả.

trà hoa cúc giúp giảm triệu chứng đau dạ dày quặn từng cơn
Trà hoa cúc giúp giảm co thắt dạ dày, ruột cải thiện đáng kể cơn đau dạ dày.

Cách thực hiện: Hãm 10g hoa cúc khô với nước sôi, thêm chút mật ong để tăng hiệu quả ích khí, bồi bổ tỳ vị. Nhâm nhi khi còn ấm sẽ giúp dịu ngay cơn đau thắt.

2. Trà gừng tươi – Ôn trung, tán hàn

Gừng (Sinh khương) là vị thuốc có vị cay, tính ấm, quy kinh Phế, Tỳ, Vị. Các hoạt chất Gingerol và Shogaol trong gừng giúp trung hòa axit, thúc đẩy nhu động ruột và giảm buồn nôn cực tốt.

Cách thực hiện: Thái sợi gừng tươi hãm nước sôi hoặc dùng nước cốt gừng hòa mật ong. Phương pháp này đặc biệt hiệu quả với người đau dạ dày do lạnh bụng hoặc ăn đồ sống lạnh.

“Gừng là vị thuốc ‘cứu cánh’ trong gian bếp của mỗi nhà. Với chứng đau quặn dạ dày, gừng đóng vai trò như một chất dẫn làm ấm vùng trung tiêu, xua tan hàn tà. Tuy nhiên, bà con lưu ý không dùng gừng khi đang đói hoặc vào ban đêm vì lúc này ‘khí vị’ của gừng có thể gây mất ngủ hoặc kích ứng ngược lại dạ dày.”

Bác sĩ Tuyết Lan

3. Nước muối pha loãng – Sát khuẩn, ổn định dịch vị

Một ly nước ấm pha muối hột loãng có tác dụng làm sạch đường tiêu hóa, giảm tình trạng co bóp quá mức của dạ dày, rất phù hợp khi đau do ngộ độc thức ăn nhẹ hoặc thực tích.

4. Lá bạc hà – Thư giãn thần kinh vị giác

Tinh dầu bạc hà giúp làm dịu các cơ vùng bụng, hỗ trợ tiêu hóa khí trệ, từ đó giảm cảm giác đầy bụng và đau quặn hiệu quả.

5. Tinh bột nghệ – Hoạt huyết, sinh cơ

Curcumin trong nghệ là “khắc tinh” của viêm loét dạ dày. Nó không chỉ giúp giảm tiết dịch vị mà còn bảo vệ niêm mạc, hỗ trợ làm lành các vết loét – căn nguyên sâu xa của các cơn đau quặn.

tinh bột nghệ giúp giảm cơn đau dạ dày
Nghệ có chứa curcumin, có tác dụng giảm lượng axit có trong dạ dày.

6. Chườm nóng và Xoa bụng – Điều hòa khí huyết tại chỗ

Đây là phương pháp “ngoại trị” đơn giản nhưng hiệu quả. Việc tác động nhiệt và cơ học giúp kích thích lưu thông máu vùng thượng vị, làm giãn các cơ đang bị co thắt.

  • Chườm nóng: Sử dụng túi chườm ấm đặt lên vùng đau giúp khí huyết lưu thông, giảm áp lực cho dạ dày.
  • Xoa bụng: Xoa theo chiều kim đồng hồ giúp hỗ trợ nhu động ruột, đưa khí trệ đi xuống, làm ấm vùng trung tiêu.
phương pháp xoa bụng giúp giảm đau dạ dày quặn từng cơn
Xoa bụng giúp tăng lượng máu lưu thông đến dạ dày và ruột.
“Tôi thường khuyên bà con khi đau quặn hãy nằm nghiêng sang bên trái. Tư thế này giúp dạ dày và cuống họng ở vị trí tối ưu, ngăn chặn dịch vị trào ngược và giúp hệ tiêu hóa được ‘nghỉ ngơi’ thực sự. Bên cạnh đó, việc nhâm nhi một chút bánh mì khô cũng là cách rất tốt để thấm hút dịch vị dư thừa, giúp bụng êm hơn tức thì.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Tham khảo thêm: Đau dạ dày đắng miệng – Nguyên nhân, cách khắc phục

Giải pháp điều trị đau dạ dày quặn từng cơn bền vững từ gốc

Các mẹo tại nhà chỉ là giải pháp tình thế để “cắt” cơn đau tạm thời. Để giải quyết dứt điểm, cần một liệu trình bài bản giúp phục hồi chức năng tạng phủ và bảo vệ niêm mạc dạ dày dài lâu. Trong Đông y hiện đại, việc kết hợp các thảo dược quý như Chè dây, Ô tặc cốt, Cam thảo, Bố chính sâm… giúp đạt hiệu quả tối ưu.

Đối với bệnh lý dạ dày gây đau quặn, việc điều trị cần tuân thủ nguyên tắc Sơ can – Bình vị – Kiện tỳ. Một bài thuốc tiêu biểu có thể kể đến với các nhóm dược liệu chủ chốt:

  • Nhóm giải độc, kháng khuẩn: Chè dây (khắc tinh của vi khuẩn HP), bồ công anh giúp thanh nhiệt, giảm viêm niêm mạc.
  • Nhóm trung hòa axit, giảm đau: Ô tặc cốt (mai mực) giúp làm lành vết loét, ổn định dịch vị.
  • Nhóm kiện tỳ, bổ khí: Bố chính sâm, bạch thược giúp phục hồi chức năng tiêu hóa, ổn định khí cơ.

Lộ trình hiệu quả thường thấy:

  • 2-4 tuần: Giảm hẳn các cơn đau quặn, bụng êm, giảm ợ hơi, ợ chua.
  • 1-2 tháng: Niêm mạc dạ dày bắt đầu hồi phục, ăn ngon, ngủ tốt hơn.
  • 2-3 tháng: Chức năng tỳ vị ổn định, ngăn ngừa tái phát lâu dài.

— Tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ Tuyết Lan —

Lời khuyên từ bác sĩ để bảo vệ “bể chứa thức ăn” luôn khỏe mạnh

Để giảm thiểu tình trạng đau dạ dày quặn từng cơn, việc xây dựng một lối sống “thuận tự nhiên” là chìa khóa vàng:

  • Dinh dưỡng khoa học: Ăn chín uống sôi, hạn chế đồ cay nóng, dầu mỡ. Tăng cường rau xanh và các loại thực phẩm dễ tiêu.
  • Sinh hoạt điều độ: Không ăn quá no trước khi đi ngủ, không để bụng quá đói. Tránh thức khuya vì ban đêm là thời gian dạ dày cần được phục hồi.
  • Tâm thái an nhiên: Giữ tinh thần thoải mái, tránh lo âu quá mức (vì lo nghĩ hại tỳ).
  • Thăm khám định kỳ: Nếu cơn đau kéo dài dai dẳng hoặc kèm sụt cân, nôn ra máu, cần đi nội soi và kiểm tra chuyên sâu ngay lập tức.
một số lưu ý cần nhớ cho người bệnh đau dạ dày quặn từng cơn
Để giảm thiểu tình trạng đau dạ dày quặn từng cơn cần xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý.

Đau dạ dày quặn từng cơn không chỉ là nỗi đau thể xác mà còn là tiếng chuông cảnh báo về lối sống và sức khỏe bên trong. Hãy lắng nghe cơ thể và lựa chọn những phương pháp điều trị nhân văn, an toàn từ gốc để tìm lại sự bình an cho hệ tiêu hóa.

“Tôi mong bà con hiểu rằng, việc điều trị dạ dày không thể nóng vội ‘ngày một ngày hai’. Y học cổ truyền chú trọng vào việc bồi bổ, phục hồi để cơ thể tự cân bằng. Hãy kiên trì chăm sóc dạ dày bằng sự tận tâm, tinh thần lạc quan, đó mới chính là liều thuốc quý giá nhất để đẩy lùi mọi bệnh tật.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Xem thêm: Đau dạ dày nên ăn gì buổi sáng giúp ngày dài khỏe mạnh?

Có thể bạn quan tâm

Chia sẻ:
Thức Khuya Đau Dạ Dày Và Đủ Thứ Tác Hại
Thường xuyên thức khuya không chỉ ảnh hưởng tiêu cực đến giấc ngủ mà còn gây ra nhiều hậu quả xấu cho sức khỏe, một trong những vấn đề thường…
sôi bụng đau dạ dày Sôi Bụng Đau Dạ Dày Cảnh Báo Điều Gì, Nguy Hiểm Không?

Sôi bụng đau dạ dày không chỉ mang lại cảm giác khó chịu mà còn có thể là dấu hiệu…

Mẹ Uống Thuốc Đau Dạ Dày Có Ảnh Hưởng Đến Thai Nhi?

Sử dụng thuốc đau dạ dày có ảnh hưởng đến thai nhi không là nỗi băn khoăn, lo lắng chung…

chữa viêm hang vị dạ dày bằng thuốc nam với nghệ 9 Cách Chữa Viêm Hang Vị Dạ Dày Bằng Thuốc Nam Hay Nhất

Trong bối cảnh y học hiện đại ngày càng phát triển, việc áp dụng các cách chữa viêm hang vị…

Cách tẩy giun kim bằng thuốc uống và thông tin cần biết

Tẩy giun kim bằng thuốc uống có tác dụng tiêu diệt giun và một số ký sinh trùng trong cơ…

Ăn Vào Buồn Nôn – Có Thể Là Triệu Chứng Bệnh Nguy Hiểm

Ăn vào buồn nôn liệu có phải là triệu chứng bệnh lý nguy hiểm? Theo các chuyên gia đánh giá,…

Chia sẻ
Bỏ qua