Ăn Vào Buồn Nôn – Có Thể Là Triệu Chứng Bệnh Nguy Hiểm

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Ăn vào buồn nôn liệu có phải là triệu chứng bệnh lý nguy hiểm? Theo các chuyên gia đánh giá, đây là biểu hiện thông thường rất hay gặp khi cơ thể mệt mỏi, chán ăn, ốm nghén,… Nhưng người bệnh nên lưu ý và thận trọng vì đó có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý nguy hiểm liên quan đến sự mất cân bằng tạng phủ bên trong.

ăn vào buồn nôn
Ăn vào buồn nôn khiến người bệnh vô cùng mệt mỏi

Ăn vào buồn nôn là bệnh gì? Dưới góc nhìn Y học cổ truyền

Buồn nôn sau khi ăn là tình trạng rất nhiều người gặp phải. Dưới góc nhìn của Đông y, tình trạng này thường do “Vị khí thượng nghịch” – thay vì đi xuống để tiêu hóa thức ăn thì khí của dạ dày lại đẩy ngược lên trên. Người bệnh thường có cảm giác mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt, thậm chí cứ ăn vào là nôn. Tình trạng này thường liên quan đến những bệnh lý sau:

1. Viêm dạ dày và loét tá tràng (Chứng Vị quản thống)

Căn bệnh này xuất phát từ các vấn đề tổn thương bên trong hệ tiêu hóa dẫn đến viêm, sưng, xung huyết. Trong Đông y, đây thường là hậu quả của việc Tỳ Vị hư hàn hoặc Can khí phạm Vị (stress gây ảnh hưởng dạ dày). Bệnh gây chướng bụng khó tiêu, ăn vào là buồn nôn, ợ hơi, ợ chua. Đồng thời, bệnh nhân còn bị nóng rát như lửa đốt ở vùng bụng dưới khi đói hoặc ăn xong.

“Bà con cần hiểu rằng, dạ dày (Vị) đóng vai trò như ‘bể chứa đồ ăn’. Khi tỳ vị suy yếu, hỏa khí vượng hoặc hàn khí ngấm sâu, thức ăn không được chuyển hóa tốt sẽ gây đình trệ, đẩy ngược lên gây buồn nôn. Để dứt điểm, không chỉ là giảm triệu chứng mà phải bồi bổ Tỳ Vị, giúp khí cơ lưu thông thuận chiều.”

Bác sĩ Tuyết Lan

2. Viêm tụy

Người bệnh cảm thấy căng tức, khó chịu ở dạ dày, đau nhức ở phần bụng bên phải, đắng miệng, khó chịu ở ruột. Theo Tây y, đây là tình trạng enzym tụy tấn công chính cơ quan này. Còn theo Đông y, đây thường do thấp nhiệt uất kết tại can đởm và tỳ vị gây ra. Bệnh nhân sẽ phải tiến hành xét nghiệm máu và sinh hóa, kiểm tra đường huyết, siêu âm bụng để kiểm tra tuyến tụy.

3. Rối loạn hệ thống tiền đình (Chứng Huyễn vựng)

Ăn vào là nôn là triệu chứng của bệnh rối loạn hệ thống tiền đình. Đông y gọi đây là chứng “Huyễn vựng”, thường liên quan đến đàm thấp tắc nghẽn hoặc thận tinh bất túc. Bệnh nhân thường xuyên bị chóng mặt khi thay đổi tư thế đột ngột, mất thăng bằng, ù tai. Bệnh nhân cần phải tiến hành điều trị kịp thời để tránh ảnh hưởng đến cơ quan thính giác.

4. Đau ruột thừa

ăn vào buồn nôn
Viêm ruột thừa có thể khiến cho người bệnh ăn vào là buồn nôn

Với những bệnh nhân ăn xong buồn nôn không phải do đau dạ dày mà là đau ruột thừa thì sẽ có biểu hiện đau dữ dội ở phần bụng dưới bên phải kèm theo sốt. Đây là tình trạng cấp cứu ngoại khoa, cần phải tiến hành thăm khám, điều trị sớm để tránh các biến chứng nguy hiểm.

Đọc ngay: Bị viêm, đau ruột thừa nên ăn gì, kiêng gì hỗ trợ điều trị?

5. Viêm thận

Người bị viêm thận thường xuyên gặp phải tình trạng ăn vào là buồn nôn do chất độc không được đào thải qua đường tiểu, ảnh hưởng ngược lại hệ tiêu hóa. Đông y cho rằng đây là lúc chức năng khí hóa của Thận bị suy giảm. Triệu chứng kèm theo là sốt cao, đau lưng, tiểu rắt, cơ thể mệt mỏi, sức khỏe giảm sút.

6. Huyết áp và tim

Buồn nôn khi ăn là dấu hiệu những người mắc bệnh huyết áp, tim mạch (Tâm hỏa vượng hoặc Huyết ứ) hay gặp phải. Tình trạng nôn sau khi ăn xảy ra liên tục, nhất là vào buổi sáng. Bệnh nhân thường có cảm giác mệt mỏi, mặt sưng phù, tâm lý căng thẳng, đau tức ngực, cơn đau lan ra vùng cánh tay trái.

7. Chấn thương não bộ

Khi não bộ bị chấn thương sẽ gây áp lực lên hộp sọ, chèn ép dây thần kinh điều khiển cảm giác nôn tại trung ương thần kinh. Bệnh nhân sẽ thường xuyên bị đau đầu, hoa mắt chóng mặt buồn nôn sau khi ăn vào bất cứ thời điểm nào trong ngày.

8. Ung thư đường tiêu hóa

Bệnh lý này gây ra tình trạng ăn vào là buồn nôn, cơ thể xanh xao, suy nhược trầm trọng (Huyết hư, Khí trệ). Người bệnh còn thường xuyên bị táo bón, sụt cân bất thường, nôn ói ra máu. Một số loại phổ biến nhất là ung thư thực quản, đại tràng, trực tràng, dạ dày,…

9. Bệnh lý túi mật

Những người mắc bệnh liên quan đến túi mật (Can Đởm thấp nhiệt) sẽ thường xuyên có cảm giác ăn vào buồn nôn, đau bụng phải, miệng đắng, hơi thở hôi. Cần tiến hành xét nghiệm để biết có mắc sỏi mật, viêm túi mật hay không.

ăn vào buồn nôn
Ăn vào là nôn do bệnh sỏi mật gây ra

10. Một số nguyên nhân khác

Ăn vào buồn nôn còn có thể do:

Khi nào cần gặp bác sĩ nếu ăn vào buồn nôn?

Tuy là biểu hiện hay gặp nhưng nếu kèm theo các triệu chứng sau, bà con tuyệt đối không được chủ quan:

  • Nôn ra máu hoặc chất nôn có màu đen.
  • Đau bụng dữ dội, sốt cao kéo dài.
  • Mất ý thức hoặc hoa mắt chóng mặt nghiêm trọng.
  • Sụt cân nhanh, chán ăn kéo dài.

Cách trị buồn nôn sau khi ăn kết hợp Đông – Tây Y

Tùy thuộc vào nguyên nhân cụ thể, các bác sĩ sẽ có phác đồ điều trị riêng biệt. Sự kết hợp giữa chứng minh khoa học của Tây y và các liệu pháp phục hồi tự nhiên của Đông y sẽ mang lại hiệu quả bền vững.

Phương pháp hỗ trợ giảm nhẹ tại nhà

Những phương pháp dân gian dựa trên nguyên lý điều hòa khí huyết rất hữu hiệu:

  • Bấm huyệt: Tác động vào huyệt Nội quan (giữa hai gân tay, trên cổ tay khoảng 2 thốn) hoặc huyệt Hợp cốc để điều hòa vị khí, giảm ngay cơn nôn nao.
  • Uống nước ấm: Giúp làm dịu niêm mạc dạ dày, trung hòa acid dư thừa.
  • Uống trà quế hoặc trà gừng: Gừng (Sinh khương) là vị thuốc đầu bảng trong Đông y để “ôn trung chỉ ẩu” (làm ấm bụng, ngừng nôn).
  • Uống nước lá húng quế: Giúp kháng khuẩn, ổn định hệ tiêu hóa nhờ các tinh dầu tự nhiên.
ăn vào buồn nôn
Sử dụng trà quế kiểm soát tình trạng ăn xong buồn nôn
“Trong điều trị chứng buồn nôn, tôi thường tư vấn người bệnh nên dùng các loại thảo dược có tính ấm như gừng, quế để tán hàn, giáng nghịch. Việc sử dụng các hoạt chất tự nhiên như Curcumin trong nghệ hay các nhóm thảo dược kiện tỳ sẽ giúp niêm mạc dạ dày hồi phục nhanh hơn mà không gây tác dụng phụ cho gan thận.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Điều trị y tế chuyên sâu

Khi các phương pháp hỗ trợ không mang lại hiệu quả, việc can thiệp chuyên môn là bắt buộc:

  • Tây y: Sử dụng thuốc chống nôn, thuốc kháng acid hoặc điều chỉnh các loại thuốc đang gây tác dụng phụ.
  • Đông y: Sử dụng các bài thuốc có tính vị phù hợp để cân bằng Âm – Dương, bồi bổ Tỳ Vị, giải quyết gốc rễ của việc khí nghịch.

Bên cạnh đó, chế độ sinh hoạt đóng vai trò ‘xây gốc’ cho sức khỏe:

  • Chia nhỏ bữa ăn: Tránh để dạ dày quá đầy gây áp lực đẩy ngược.
  • Tránh đồ cay nóng, chiên rán: Các thực phẩm này gây tích nhiệt, làm tâm hỏa vượng khiến tình trạng buồn nôn trầm trọng hơn.
  • Kiểm soát căng thẳng: Stress khiến Can khí uất kết, ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng tiêu hóa của Vị.

Ăn vào buồn nôn dù do nguyên nhân gì cũng là lời cảnh báo cơ thể đang mất cân bằng. Hãy lắng nghe cơ thể mình, kết hợp ăn uống điều độ và thăm khám kịp thời để bảo vệ sức khỏe bền lâu.

“Tôi luôn tâm niệm: ‘Người bệnh an thì bác sĩ mới yên lòng’. Hy vọng những chia sẻ trên giúp bà con có cái nhìn đúng đắn về tình trạng của mình. Đừng quá lo lắng nhưng cũng không được chủ quan, sức khỏe là vốn quý nhất, hãy chăm sóc nó bằng sự hiểu biết và tận tâm.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Xem thêm

Chia sẻ:
Đau Dạ Dày Có Uống Được Sữa Ensure? Tư Vấn

Sữa Ensure là một sản phẩm dinh dưỡng được thiết kế để cung cấp đủ chất cho người ăn uống…

Vi Khuẩn Hp Có Ở Đâu, Làm Sao Phòng Ngừa?

Vi khuẩn HP được xác định là "thủ phạm" gây ra nhiều bệnh lý nghiêm trọng ở dạ dày. Nắm…

Con Đường Lây Nhiễm Vi Khuẩn Hp – Ăn Uống, Hôn…

Con đường lây nhiễm chính của vi khuẩn HP (Helicobacter pylori) theo quan niệm y học hiện đại và góc…

Cách Giảm Axit Trong Dạ Dày Tại Nhà Bằng Mẹo Dân Gian Và Ăn Uống

Axit dạ dày cao có thể mang đến nhiều hệ lụy không tốt cho sức khỏe. Do vậy, nếu bạn…

3 Cách Chữa Viêm Loét Dạ Dày Bằng Mật Ong Hay Nhất

Chữa viêm loét dạ dày bằng mật ong là phương pháp dân gian được nhiều người áp dụng. Tuy nhiên,…

Chia sẻ
Bỏ qua