Triệu Chứng Và Các Biến Chứng Thường Gặp Của Bệnh Nổi Mề Đay Mẩn Ngứa

Các triệu chứng của bệnh mề đay mẩn ngứa thường kéo dài, gây nhiều khó chịu. Những trường hợp nặng có thể chuyển sang giai đoạn mạn tính, thậm chí gây ra những biến chứng nguy hiểm nếu không được chữa trị kịp thời dưới góc nhìn của cả Đông và Tây y.

Trong quan niệm của Y học cổ truyền, nổi mề đay (hay còn gọi là Phong chẩn khối) không đơn thuần là một phản ứng ngoài da. Đây là hệ quả của việc cơ thể bị các tác nhân ngoại tà (Phong – Hàn – Nhiệt) xâm nhập khi chính khí (sức đề kháng) suy yếu. Khi tạng phủ, đặc biệt là Gan (Can) và Thận bị hư tổn, chức năng thải độc và điều hòa khí huyết đình trệ, dẫn đến độc tố tích tụ và phát tán qua da.

Triệu chứng của bệnh mề đay mẩn ngứa theo từng thể bệnh

Bệnh mề đay thường xuất hiện ở những đối tượng có “huyết nhiệt” hoặc “phế vệ” không bền chặt. Những người có cơ địa nhạy cảm, hệ miễn dịch yếu dễ trở thành mục tiêu của phong tà, bao gồm:

• Trẻ sơ sinh đến 9 tuổi (phế âm thường bất túc).
• Phụ nữ có cơ địa mẫn cảm, khí huyết kém lưu thông.
• Phụ nữ mang thai và sau sinh (âm huyết hao tổn, dễ sinh phong ngứa).
• Người có tiền sử mắc các bệnh về hô hấp hoặc hệ miễn dịch suy giảm.
• Người thường xuyên tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, độc hại khiến độc tà tích tụ.

Dựa trên thời gian khởi phát và diễn tiến, mề đay được phân chia rõ rệt thành hai giai đoạn: Cấp tính và Mạn tính.

1. Mề đay cấp tính (Phong nhiệt hoặc Phong hàn)

Theo y học hiện đại, mề đay cấp tính là phản ứng tức thì của cơ thể với dị nguyên. Dưới góc nhìn Đông y, đây thường là biểu hiện của chứng Phong nhiệt (ngứa kèm đỏ rát, gặp nóng bệnh tăng) hoặc Phong hàn (ngứa kèm sẩn trắng, gặp lạnh bệnh tăng). Triệu chứng xuất hiện đột ngột và biến mất trong vòng vài giờ đến vài ngày.

Triệu chứng điển hình:

• Sẩn phù: Các nốt sẩn có kích thước khác nhau, nổi cao hơn bề mặt da do tình trạng phù nề hạ bì.
• Ngứa ngáy dữ dội: Cảm giác châm chích, đau rát lan rộng, càng gãi càng lan.
• Biểu hiện toàn thân: Có thể kèm theo sốt nhẹ, mệt mỏi hoặc rối loạn tiêu hóa do phong tà xâm lấn vào kinh lạc.
• Sốc phản vệ: Trong một số trường hợp nặng, dị ứng gây phù mạch dẫn đến khó thở, tức ngực – đây là tình trạng cấp cứu cần can thiệp y tế ngay lập tức.

Có thể bạn chưa biết: 16 thuốc trị nổi mề đay tốt nhất hiện nay và lưu ý an toàn

2. Mề đay mạn tính (Tạng phủ hư tổn)

Mề đay được coi là mạn tính khi các triệu chứng kéo dài trên 6 tuần. Lúc này, bệnh không còn đơn thuần do yếu tố bên ngoài mà đã ăn sâu vào bên trong, liên quan trực tiếp đến sự suy yếu của tạng Can và Thận (Can chủ sơ tiết, Thận chủ lọc độc).

Triệu chứng nhận biết:

• Tổn thương kéo dài: Các nốt sẩn ngứa tái đi tái lại nhiều lần, có thể xuất hiện hàng ngày hoặc định kỳ.
• Biến đổi sắc tố da: Vùng da bị tổn thương thường thâm sạm, dày sừng do tình trạng viêm nhiễm kéo dài và tích tụ tế bào mast vùng hạ bì.
• Ngứa về đêm: Người bệnh thường ngứa dữ dội hơn vào ban đêm do âm huyết hư tổn, khiến giấc ngủ bị gián đoạn trầm trọng.
• Dấu hiệu kèm theo: Người bệnh thường xuyên mệt mỏi, ăn uống kém, sắc mặt kém tươi nhuận do khí huyết bị ngưng trệ.

Xem ngay: Bệnh mề đay mãn tính vô căn – Dấu hiệu nhận biết và cách điều trị

Các biến chứng nguy hiểm khi coi nhẹ bệnh mề đay

Dù mề đay ban đầu có vẻ là bệnh lành tính ngoài da, nhưng nếu để phong độc tích tụ quá lâu mà không có phương pháp can thiệp đúng đắn, người bệnh sẽ phải đối mặt với những hệ lụy nghiêm trọng về sức khỏe.

1. Phù mạch (Quincke): Đây là hiện tượng sưng sâu dưới bề mặt da, thường xuất hiện ở những vùng da mỏng như mắt, môi, bộ phận sinh dục. Nếu phù mạch xảy ra ở thanh quản, nó có thể gây nghẹt đường thở, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

2. Sốc phản vệ: Biến chứng nguy hiểm nhất với các biểu hiện tụt huyết áp đột ngột, chóng mặt, ngất xỉu. Đây là phản ứng quá mẫn cực độ của hệ miễn dịch trước độc tố tà khí.

3. Suy nhược cơ thể và mất ngủ: Những cơn ngứa “như kim châm, roi quất” về đêm khiến người bệnh không thể an giấc. Theo Đông y, mất ngủ kéo dài sẽ làm hao tổn tâm huyết, dẫn đến suy nhược thần kinh, sắc mặt nhợt nhạt, cơ thể gầy yếu.

4. Nhiễm trùng và dày sừng da: Việc gãi quá nhiều do ngứa sẽ làm trầy xước da, tạo điều kiện cho thấp nhiệt độc tà xâm nhập gây mủ, viêm loét, nhiễm trùng da.

5. Các bệnh lý tạng phủ liên quan: Mề đay kéo dài có liên quan mật thiết đến sự rối loạn hệ thống miễn dịch, tăng nguy cơ mắc các bệnh tự miễn như bệnh tuyến giáp, hội chứng Sjogren hoặc Lupus ban đỏ hệ thống (SLE).

Nhìn chung, mề đay mẩn ngứa hoàn toàn có thể kiểm soát và chữa lành nếu chúng ta thấu hiểu được tiếng nói của cơ thể. Việc kết hợp tinh hoa y học cổ truyền trong điều trị không chỉ giúp loại bỏ triệu chứng mà còn mang lại sức khỏe bền vững, giúp “thân cường thì bệnh nhược”.

Tham khảo thêm:

• Nổi mề đay nhưng không ngứa là do bệnh gì? Nguy hiểm không?
• Bệnh nổi mề đay ở trẻ em và cách chữa lành tính hiệu quả