Cách Làm Nước Gạo Rang Trị Tiêu Chảy Cho Trẻ Và Người Lớn

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Nước gạo rang trị tiêu chảy từ lâu đã được xem là “phương thuốc” dân gian lành tính, giúp tỳ vị được an ổn thông qua cơ chế bù nước, điện giải, hấp phụ độc tố và làm dịu niêm mạc ruột, hỗ trợ phục hồi sức khỏe nhanh chóng cho cả trẻ nhỏ và người trưởng thành.

Tác dụng của nước gạo rang đối với bệnh tiêu chảy dưới góc nhìn y học

Tiêu chảy, hay trong Đông y còn gọi là chứng Tiết tả, thường xảy ra khi tỳ vị bị tổn thương do ngoại tà (hàn, thấp, nhiệt) xâm nhập hoặc do ăn uống bất điều độ khiến công năng vận hóa của tỳ vị bị đình trệ. Nước gạo rang không chỉ đơn thuần là thức uống giải khát mà còn là một liệu pháp hỗ trợ điều trị tự nhiên, giúp điều hòa khí cơ tại trung tiêu.

nước gạo rang trị tiêu chảy
Nước gạo rang được sử dụng để bù nước và kiểm soát các triệu chứng tiêu chảy

Dưới đây là những công dụng cốt lõi của nước gạo rang giúp cơ thể chống lại tình trạng đi ngoài phân lỏng:

  • Bù nước và điện giải (Bổ sung tân dịch): Khi bị tiêu chảy, cơ thể mất đi một lượng lớn tân dịch dẫn đến mệt mỏi, kiệt sức. Nước gạo rang chứa các khoáng chất thiết yếu, giúp tái lập sự cân bằng âm dương và bù đắp lượng dịch đã mất một cách dịu nhẹ.
  • Hấp thụ độc tố: Trong quá trình rang, các phân tử tinh bột bị biến đổi, tạo ra cấu trúc có khả năng hấp phụ các tác nhân gây hại, vi khuẩn hoặc độc tố tích tụ trong đường ruột, giúp giảm kích thích lên niêm mạc tỳ vị.
  • Kích thích và bảo vệ niêm mạc ruột: Các thành phần dưỡng chất trong nước gạo giúp bao phủ và làm dịu niêm mạc ruột đang bị viêm nhiễm, từ đó cải thiện quá trình tiêu hóa và giảm bớt số lần đi ngoài.
  • Cung cấp dinh dưỡng thiết yếu: Gạo vốn là tinh túy của đất trời, mang tính bình, vị ngọt, đi vào kinh Tỳ, Vị. Nước gạo rang cung cấp carbohydrate và protein dễ hấp thu, giúp bồi bổ khí huyết, giúp cơ thể người bệnh vốn đang suy nhược nhanh chóng hồi phục.
  • An toàn và lành tính: Đây là phương pháp không sử dụng hóa chất, phù hợp cho nhiều đối tượng, đặc biệt là trẻ em có hệ tiêu hóa còn non nớt và người già có chính khí suy kém.
“Bà con cần hiểu rằng, trong Đông y, hạt gạo được ví như ‘ngọc thực’. Khi chúng ta đem gạo đi rang vàng, tính vị của nó trở nên ấm hơn, có tác dụng kiện tỳ, ích khí rất tốt. Trong quá trình tôi điều trị cho bệnh nhân tiêu hóa suốt hơn 40 năm qua, tôi luôn khuyến khích sử dụng nước gạo rang như một cách để ‘an vị khí’. Khi tỳ vị đã ấm, tân dịch được bảo tồn thì bệnh tình mới mau thuyên giảm. Người bệnh có an tâm, tỳ vị có khỏe thì tôi mới thực sự yên lòng.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Tham khảo thêm: cách chữa tiêu chảy bằng cà rốt cho bé và người lớn

Hướng dẫn cách làm nước gạo rang trị tiêu chảy chuẩn Đông y

Để nước gạo rang phát huy tối đa công năng “ôn trung, cầm tiêu chảy”, quy trình thực hiện cần sự tỉ mỉ để giữ được dược tính của hạt gạo.

Nguyên liệu chuẩn bị:

  • 100g gạo lứt hoặc gạo tẻ (nên chọn gạo sạch, không chứa chất bảo quản).
  • Một chút muối trắng (giúp dẫn thuốc vào kinh thận và hỗ trợ giữ nước).

Cách thực hiện chi tiết:

  • Bước 1 – Rang gạo: Cho gạo vào chảo nóng, thêm một nhúm muối nhỏ. Để lửa vừa, đảo đều tay cho đến khi hạt gạo chuyển sang màu vàng đậm (cánh gián) và tỏa mùi thơm đặc trưng. Việc rang vàng giúp chuyển hóa tinh bột thành dạng dễ tiêu hóa hơn và tăng tính ấm.
  • Bước 2 – Nấu nước: Cho phần gạo đã rang vào nồi, thêm khoảng 300ml – 500ml nước lọc.
  • Bước 3 – Đun sôi: Đun sôi hỗn hợp trong khoảng 5 – 10 phút để các tinh chất trong gạo rang tan hoàn toàn vào nước.
  • Bước 4 – Thu thành phẩm: Chắt lấy phần nước trong, bỏ bã. Nên uống khi còn ấm để tăng hiệu quả làm ấm vùng bụng.

Lưu ý về cách dùng:

Nước gạo rang nên được dùng ngay trong ngày để đảm bảo vệ sinh.
Đối với người lớn: Uống từng ngụm nhỏ, chia thành nhiều lần trong ngày thay cho một phần nước lọc.
Đối với trẻ em: Hệ tiêu hóa của trẻ rất nhạy cảm, nên cho trẻ uống khoảng 2-3 thìa mỗi lần, mỗi lần cách nhau khoảng 5-10 phút để cơ thể trẻ thích nghi và hấp thụ dần dần.

“Khi rang gạo, bà con nhớ đừng để cháy đen, vì gạo cháy sẽ sinh ra hỏa độc không tốt. Chỉ cần rang đến khi vàng sậm, dậy mùi thơm là được. Cái mùi thơm ấy chính là biểu hiện của ‘vị khí’ đang được kích hoạt. Với các cháu nhỏ bị tiêu chảy, tôi thường dặn cha mẹ cho uống từ từ, tránh ép uống quá nhiều một lúc khiến trẻ dễ bị nôn trớ, làm tình trạng mất nước trầm trọng hơn.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Những lưu ý quan trọng khi dùng nước gạo rang tại nhà

Mặc dù nước gạo rang là phương pháp hỗ trợ đắc lực cho tỳ vị, nhưng người dùng cần tuân thủ các nguyên tắc an toàn y khoa để đạt hiệu quả tốt nhất:

  • Tham khảo ý kiến chuyên gia: Tiêu chảy có nhiều nguyên nhân, từ nhiễm khuẩn, ngộ độc đến các bệnh lý mạn tính. Hãy thảo luận với bác sĩ để xác định rõ nguyên nhân gốc rễ trước khi tự điều trị tại nhà.
  • Không dùng thay thế hoàn toàn nước lọc: Dù bổ sung điện giải tốt, nhưng nước gạo rang không thể thay thế hoàn toàn nước tinh khiết trong việc duy trì vận hành của các hệ cơ quan khác.
  • Tránh lạm dụng quá mức: Việc uống quá nhiều có thể gây cảm giác no giả, khiến người bệnh (đặc biệt là trẻ nhỏ) bỏ bữa, dẫn đến thiếu hụt dinh dưỡng cần thiết để chống lại bệnh tật.
  • Theo dõi sát sao triệu chứng: Nếu xuất hiện các dấu hiệu như bụng chướng đau tăng dần, đi ngoài ra máu, sốt cao, ớn lạnh hoặc tình trạng tiêu chảy không thuyên giảm sau 2 ngày, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay lập tức.
  • Chế độ chăm sóc bổ trợ: Hãy ưu tiên ăn các món loãng, dễ tiêu như cháo muối, bổ sung thêm rau củ quả nấu chín để cung cấp vitamin. Tuyệt đối tránh đồ ăn dầu mỡ, cay nóng hoặc thực phẩm tươi sống trong thời gian này.

Nước gạo rang là minh chứng cho sự kết hợp hài hòa giữa kinh nghiệm dân gian và tri thức y học cổ truyền. Tuy nhiên, bà con cần hiểu đây là liệu pháp hỗ trợ. Sự kiên trì và lắng nghe cơ thể chính là chìa khóa để đẩy lùi bệnh tật.

“Tôi luôn tâm niệm, một bác sĩ giỏi không chỉ dùng thuốc hay mà còn phải biết hướng dẫn bà con cách dưỡng sinh, dùng những nguyên liệu ngay trong gian bếp để bảo vệ sức khỏe. Nước gạo rang là một món quà như vậy. Hãy dùng nó bằng sự tin tưởng và kiên nhẫn, nhưng cũng đừng quên lắng nghe những thay đổi dù là nhỏ nhất của cơ thể. Mong rằng bà con luôn giữ được tỳ vị an ổn, tinh thần lạc quan để vượt qua bệnh tật.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Tham khảo thêm:

Chia sẻ:
Cách Dùng Lá Ổi Trị Tiêu Chảy Và Lưu Ý Cần Biết
Dùng lá ổi trị tiêu chảy là một trong những bài thuốc Nam kinh điển trong dân gian, có tác dụng hỗ trợ giảm tình trạng xuất tiết, ổn định…
bà bầu bị đau bụng đi ngoài Bà Bầu Đau Bụng Đi Ngoài Có Sao Không, Làm Sao Điều Trị?

Bà bầu đau bụng đi ngoài là tình trạng thường gặp, đặc biệt trong giai đoạn tam cá nguyệt thứ…

Trẻ bị tiêu chảy có nên uống sữa khi không dung nạp lactose?

Trẻ bị tiêu chảy có nên uống sữa còn phụ thuộc vào nguyên nhân gây tiêu chảy và mức độ…

tiêu chảy Tiêu chảy là bệnh gì? Nguyên nhân, dấu hiệu & điều trị ỉa chảy

Tiêu chảy là một trong những bệnh lý tiêu hóa thường gặp, khiến bạn đi ngoài liên tục, gây mệt…

Tiêu Chảy Ở Trẻ Em: Nguyên Nhân, Dấu Hiệu & Cách Điều Trị

Tiêu chảy ở trẻ em là một vấn đề sức khỏe phổ biến, có thể gây ra nhiều lo lắng…

Các Loại Sữa Dành Cho Trẻ Bị Tiêu Chảy Tốt Nhất Hiện Nay [có Giá]

Sữa cho trẻ bị tiêu chảy được đặc chế dựa trên công thức đặc biệt, dành cho trẻ không dung…

Chia sẻ
Bỏ qua