Loãng xương mãn kinh: Cốt tủy suy vi và cách bồi phụ từ gốc tạng

Tình trạng loãng xương ở phụ nữ mãn kinh là vấn đề sức khỏe đáng lo ngại, xảy ra do sự suy giảm hormone estrogen khiến mật độ xương bị suy giảm. Điều này không chỉ khiến xương khớp đau nhức, yếu ớt mà còn dễ gãy khi xảy ra va chạm mạnh, gây ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Tình trạng loãng xương ở phụ nữ mãn kinh theo góc nhìn Đông y

Loãng xương là một vấn đề sức khỏe quan trọng và thường gặp ở phụ nữ trong giai đoạn mãn kinh. Khi lượng hormone estrogen – đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ xương suy giảm, mật độ khoáng chất trong xương cũng giảm theo.

Dưới lăng kính của y học dân tộc, xương thuộc tạng Thận (Thận chủ cốt tủy). Phụ nữ khi bước vào tuổi tiền mãn kinh và mãn kinh, mạch Nhâm suy yếu, mạch Thái xung kém sút, Thiên quý cạn dần. Sự suy giảm này dẫn đến tình trạng Thận tinh bất túc, không nuôi dưỡng được cốt tủy, làm cho xương cốt trở nên rỗng nát, giòn yếu. Tình trạng trên gây ra những thay đổi trong cấu trúc xương, làm cho xương trở nên giòn xốp, yếu hơn và dễ gãy hơn. Đây là một tình trạng khá nguy hiểm, có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng nếu không được thăm khám và điều trị kịp thời.

Căn nguyên gây ra tình trạng loãng xương ở phụ nữ mãn kinh

Phụ nữ mãn kinh bị loãng xương xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, chủ yếu do sự thay đổi nội tiết tố và lối sống. Tuy nhiên, xét về cơ chế bệnh sinh của Đông y, loãng xương thường liên quan mật thiết đến các yếu tố sau:

• Thận hư tủy cạn: Thận tàng tinh, tinh sinh tủy, tủy nuôi xương. Khi bước vào giai đoạn mãn kinh, Thận khí suy vi là nguyên nhân cốt yếu khiến cốt tủy bị khô héo, mật độ xương giảm mạnh.
• Can huyết suy yếu: Can chủ cân (gân), Thận chủ cốt. Can Thận đồng nguyên, khi Can huyết kém không nuôi dưỡng được gân cốt, các khớp xương trở nên lỏng lẻo, dễ đau nhức và thoái hóa.
• Tỳ vị hư hàn: Tỳ là nguồn sinh hóa khí huyết. Nếu Tỳ vị suy yếu, việc hấp thụ tinh hoa từ thủy cốc (dinh dưỡng) bị đình trệ, cơ thể thiếu hụt nguồn nuôi dưỡng xương khớp, làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt Canxi và các khoáng chất.
• Ngoại tà xâm nhập: Khi chính khí suy yếu, các tác nhân Phong – Hàn – Thấp dễ dàng xâm nhập vào kinh lạc, làm khí huyết ứ trệ, gây đau nhức ê ẩm trong xương.

“Cốt tủy không phải là một thực thể tĩnh, nó là kết quả của quá trình chuyển hóa không ngừng của tạng phủ. Muốn xương chắc, trước tiên tạng Thận phải khỏe, khí huyết phải thông suốt.”

Dấu hiệu nhận biết và các thể bệnh thường gặp

Loãng xương thường tiến triển một cách âm thầm, không có triệu chứng rõ rệt trong giai đoạn đầu, điều này khiến việc phát hiện trở nên khó khăn. Tuy nhiên, bệnh thường biểu hiện qua các thể lâm sàng:

• Thể Thận dương hư: Người bệnh thường thấy lạnh lưng, mỏi gối, đau lưng mãn tính, sợ lạnh, tiểu đêm nhiều lần, mạch trầm tế.
• Thể Can Thận âm hư: Thường gặp triệu chứng nóng trong xương, lòng bàn tay bàn chân nóng, hoa mắt chóng mặt, đau nhức các đầu xương như kim châm.
• Biến đổi hình thể: Giảm chiều cao rõ rệt do các đốt sống bị lún xẹp, cột sống bị biến dạng dẫn đến gù lưng, cong vẹo cột sống.

Các phương pháp chẩn đoán loãng xương hiện đại

Để đánh giá chính xác mức độ suy giảm mật độ xương, việc kết hợp y học cổ truyền với các phương pháp cận lâm sàng hiện đại là vô cùng cần thiết:

• Đo mật độ xương (DEXA): Đây là tiêu chuẩn vàng để xác định mật độ khoáng chất tại hông và cột sống.
• Xét nghiệm máu và nước tiểu: Đánh giá các chỉ số sinh hóa như Canxi, Vitamin D, nội tiết tố Estrogen.
• Chụp X-quang và MRI: Phát hiện các tổn thương cấu trúc, lún xẹp đốt sống hoặc viêm khớp kèm theo.

Hướng điều trị và bảo tồn xương khớp từ gốc

Mục tiêu điều trị không chỉ là tăng mật độ xương mà còn là phục hồi khả năng vận động và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Điều chỉnh lối sống và dinh dưỡng

Trong Đông y, “thực phẩm là thuốc”. Người bệnh cần duy trì chế độ ăn giàu Canxi và Vitamin D từ thực vật và hải sản. Đồng thời, cần tăng cường vận động nhẹ nhàng như Yoga, đi bộ hoặc Thái cực quyền để kích thích khí huyết lưu thông đến nuôi dưỡng xương.

Hỗ trợ cải thiện bằng trị liệu chuyên sâu

Các phương pháp như châm cứu, bấm huyệt hoặc cứu ngải giúp khai thông kinh lạc, đưa dưỡng chất đến các vùng xương khớp bị suy yếu. Điều này đặc biệt có lợi cho những người bị đau nhức xương khớp toàn thân do khí trệ huyết ứ.

Lời khuyên phòng ngừa lâu dài

Phòng bệnh luôn tốt hơn chữa bệnh. Phụ nữ sau tuổi 40 cần chủ động thăm khám định kỳ để kiểm tra mật độ xương. Đo loãng xương là việc cần làm để có hướng can thiệp kịp thời. Hãy hạn chế các chất kích thích như cà phê, rượu bia vì chúng có thể làm tăng quá trình hủy xương.

Xương khớp chắc khỏe là nền tảng cho một tuổi già viên mãn. Đừng để những cơn đau âm thầm làm ảnh hưởng đến những năm tháng vui vầy bên gia đình.

Nếu bà con đang gặp các vấn đề về đau nhức xương khớp hoặc lo ngại về tình trạng loãng xương trong giai đoạn mãn kinh, hãy liên hệ để được hỗ trợ đánh giá tình trạng cụ thể qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.