Cách chăm sóc khớp gối thoái hóa: Đừng để “khô kiệt” chính khí bộc phát đau nhức

Trong quan niệm của y học cổ truyền, hệ thống xương khớp không tồn tại độc lập mà là một phần gắn liền với sự vận hành của khí huyết và tạng phủ. Thoái hóa khớp gối, hay còn gọi là chứng Hạc tất phong hoặc Tý chứng, không đơn thuần là sự bào mòn của sụn khớp theo thời gian, mà là hệ quả của quá trình suy giảm chính khí, tạo điều kiện cho các tác nhân ngoại tà xâm nhập và khu trú tại kinh lạc vùng đầu gối.

Bản chất của thoái hóa khớp gối dưới góc nhìn y học cổ truyền

Theo quy luật tự nhiên, khi tuổi tác cao, tạng Can và Thận dần suy yếu. Trong Đông y, Thận chủ cốt tủy, Can chủ cân (gân). Khi Can Thận hư suy, tinh huyết không đủ để nuôi dưỡng sụn khớp và bao hoạt dịch, dẫn đến tình trạng gân co cứng, xương giòn yếu. Đây chính là mảnh đất màu mỡ để Phong – Hàn – Thấp – Nhiệt (các yếu tố gây bệnh từ môi trường) xâm nhập.

Khi các tà khí này khu trú tại khớp gối, chúng gây ra tình trạng khí trệ huyết ứ. Khí huyết không lưu thông được sẽ dẫn đến đau nhức, sưng tấy và hạn chế vận động. Nếu thiên về Hàn, người bệnh sẽ thấy đau tăng khi trời lạnh; nếu thiên về Thấp, khớp thường sưng nề, cảm giác nặng nề; nếu thiên về Nhiệt, khớp sẽ có biểu hiện sưng nóng đỏ đau rõ rệt.

“Thông tắc bất thống, thống tắc bất thông” – Khí huyết lưu thông thì không đau, đau là do khí huyết bị tắc nghẽn. Chăm sóc khớp gối thực chất là quá trình khơi thông dòng chảy của sự sống trong cơ thể.

Nguyên tắc chăm sóc và phục hồi chính khí cho khớp gối

Để đạt được hiệu quả bền vững, việc chăm sóc không chỉ dừng lại ở việc xử lý triệu chứng tại chỗ mà phải tập trung vào “phù chính khu tà” – nâng cao sức đề kháng của cơ thể và đẩy lùi tác nhân gây bệnh.

Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng để bồi bổ tạng phủ

Dinh dưỡng trong Đông y đóng vai trò như những vị thuốc quý giúp nuôi dưỡng tạng phủ. Chế độ ăn uống đúng cách không chỉ duy trì cân nặng ổn định để giảm áp lực lên khớp gối mà còn cung cấp nguồn nguyên liệu quý giá để tái tạo tinh huyết.

• Bổ sung các thực phẩm có tính ấm, bổ can thận như các loại hạt, ngũ cốc nguyên hạt.
• Tăng cường thực phẩm giàu canxi và vitamin tự nhiên từ rau xanh, cá biển để hỗ trợ cốt tủy.
• Hạn chế tối đa rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích vì chúng dễ gây nhiệt độc, làm trầm trọng hơn tình trạng viêm nhiễm tại khớp.
• Tránh các loại thực phẩm quá nhiều dầu mỡ, đồ ăn chế biến sẵn gây cản trở quá trình vận hóa của tạng Tỳ, dẫn đến sinh đàm thấp ứ trệ tại khớp.

Liệu pháp hỗ trợ thông kinh hoạt lạc

Khi cơn đau xuất hiện, thay vì lạm dụng các biện pháp ức chế triệu chứng tức thời, y học cổ truyền ưu tiên các phương pháp điều hòa tự nhiên:

• Châm cứu và bấm huyệt: Tác động trực tiếp vào các huyệt đạo quanh khớp gối và các huyệt toàn thân để đả thông kinh mạch, tăng cường lưu lượng máu đến nuôi dưỡng vùng khớp tổn thương.
• Chườm thảo dược: Sử dụng hơi nóng từ thảo dược giúp khu phong, tán hàn, làm giãn các cơ đang co thắt, giúp người bệnh vận động dễ dàng hơn.
• Xoa bóp nhẹ nhàng: Giúp kích thích lưu thông khí huyết, tránh tình trạng dính khớp và teo cơ do ít vận động.

Bệnh nhân có thể tham khảo thêm về phương pháp điều trị thoái hóa khớp gối bằng đông y để hiểu rõ hơn về lộ trình phục hồi bài bản.

Vận động hợp lý – Thuận theo tự nhiên

Nhiều người bệnh có tâm lý sợ đau nên ngại di chuyển, dẫn đến tình trạng “khí trệ”. Ngược lại, vận động quá mức lại làm hao tổn chính khí. Bí quyết nằm ở sự điều độ. Các bài tập nhẹ nhàng như yoga, dưỡng sinh hay bơi lội giúp duy trì độ linh hoạt của kinh lạc mà không gây áp lực quá lớn lên sụn khớp.

Nhận diện thời điểm cần can thiệp chuyên môn

Thoái hóa khớp gối là một quá trình diễn tiến âm thầm. Việc chủ quan khi triệu chứng còn nhẹ có thể dẫn đến những biến chứng khó lường về sau. Người bệnh cần đặc biệt lưu tâm khi có các biểu hiện sau:

• Cảm giác tê bì, nặng nề vùng gối kéo dài không rõ nguyên nhân.
• Khớp gối bị biến dạng, sưng nề hoặc có tiếng kêu lục khục rõ rệt khi di chuyển.
• Khó khăn trong việc thực hiện các sinh hoạt cơ bản như đứng lên, ngồi xuống hoặc leo cầu thang.

Tham vấn của bác sĩ Lê Hữu Tuấn

Trong quá trình thăm khám lâm sàng, Lão nhận thấy rất nhiều bà con thường mắc sai lầm là đau đâu chữa đấy. Thực tế, nhiều trường hợp gốc rễ của cơn đau khớp gối lại nằm ở sự suy yếu của tạng thận hoặc do khí huyết ứ trệ từ vùng thắt lưng đổ xuống. Nếu chỉ tập trung xử lý triệu chứng đau tại chỗ mà bỏ qua việc điều chỉnh cơ địa, bồi bổ tạng phủ thì bệnh rất dễ tái phát và ngày càng nặng hơn. Bà con tuyệt đối không nên chủ quan, khi thấy khớp gối có dấu hiệu bất thường cần phải tìm đến các cơ sở chuyên khoa để được đánh giá cụ thể, tránh việc tự ý dùng thuốc gây hại cho dạ dày và gan thận.

Ngoài ra, bà con có thể tìm hiểu thêm về tiêu chuẩn chẩn đoán thoái hóa khớp gối theo acr để có thêm kiến thức khoa học và tự giải đáp thắc mắc bệnh thoái hóa khớp gối có nguy hiểm không? từ đó có thái độ đúng đắn trong việc chăm sóc sức khỏe.

Việc chăm sóc bệnh nhân thoái hóa khớp gối cần một cái nhìn thấu đáo và sự kiên trì. Hiểu đúng về bản chất bệnh theo y lý phương Đông giúp chúng ta không còn hoang mang, chủ động trong việc bảo vệ “bộ khung” của cơ thể và biết trân quý những tín hiệu cảnh báo từ bên trong.

Mọi thắc mắc về tình trạng đau nhức xương khớp hoặc cần tư vấn lộ trình chăm sóc sức khỏe theo Đông y, bà con hãy liên hệ trực tiếp qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773 để được đội ngũ chuyên gia hỗ trợ kịp thời.