6 Giải pháp đẩy lùi thoái hóa khớp gối: Đâu là chìa khóa cho bà con?

Thoái hóa khớp gối không đơn thuần là sự mòn đi của sụn khớp theo thời gian như cách nhìn nhận thông thường. Dưới lăng kính của y học cổ truyền, đây là hệ quả của một quá trình suy yếu từ sâu bên trong các tạng phủ, kết hợp với sự xâm nhập của các yếu tố ngoại tà, khiến cho “bộ khung” của cơ thể không còn giữ được sự vững chãi vốn có.

Góc nhìn Đông y về căn nguyên thoái hóa khớp gối

Trong y văn cổ, thoái hóa khớp gối được xếp vào phạm vi chứng Tý. “Tý” có nghĩa là sự tắc nghẽn, không thông suốt. Khi khí huyết trong cơ thể lưu thông kém, không nuôi dưỡng được vùng khớp gối, các triệu chứng đau nhức và cứng khớp bắt đầu xuất hiện.

Căn nguyên của tình trạng này thường xuất phát từ ba yếu tố chính:

• Sự suy yếu của tạng Can và Thận: Theo y lý, “Can chủ cân, Thận chủ cốt”. Khi tuổi tác cao hoặc cơ thể suy nhược, tinh huyết tại tạng thận hao tổn không nuôi dưỡng được xương (cốt), tạng can huyết hư không nuôi dưỡng được gân (cân). Điều này khiến khớp gối mất đi điểm tựa vững chắc, sụn khớp dễ bị bào mòn và hình thành các gai xương.
• Sự xâm nhập của Ngoại tà: Các yếu tố Phong (gió), Hàn (lạnh), Thấp (ẩm thấp) thừa lúc chính khí suy yếu mà xâm nhập vào kinh lạc. Sự ngưng trệ của tà khí tại vùng gối gây ra tình trạng sưng, đau và hạn chế vận động.
• Khí huyết ứ trệ: Những chấn thương cũ hoặc thói quen lười vận động khiến huyết dịch lưu thông kém, gây ra các cơn đau nhói, đau tăng lên về đêm tại vùng khớp gối.

“Trị bệnh cầu kỳ bản” – Muốn xương khớp dẻo dai, không chỉ cần tác động vào chỗ đau mà phải bồi bổ từ gốc rễ tạng phủ, giúp chính khí vững vàng thì tà khí tự lui.

Các hướng hỗ trợ cải thiện thoái hóa khớp gối phổ biến

Việc lựa chọn phương pháp hỗ trợ điều trị thoái hóa khớp gối đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên mức độ tổn thương và thể trạng của mỗi người bệnh.

Thảo dược tự nhiên và kinh nghiệm dân gian

Sử dụng thảo dược là phương pháp lành tính, thường được áp dụng cho các trường hợp nhẹ hoặc hỗ trợ tại nhà để làm dịu cơn đau:

• Lá lốt: Có tác dụng khu phong, tán hàn, hỗ trợ lưu thông máu. Bà con có thể dùng khoảng 200g lá lốt nấu nước uống hàng ngày để xoa dịu vùng khớp đau.
• Rễ đinh lăng: Được ví như nhân sâm cho xương khớp, giúp bồi bổ khí huyết. Dùng 30g rễ đinh lăng thái mỏng, sao vàng rồi sắc uống giúp tăng cường sức đề kháng cho hệ vận động.
• Ngải cứu: Chứa tinh dầu có khả năng kháng viêm tự nhiên. Việc kết hợp nước cốt ngải cứu với mật ong giúp hỗ trợ làm chậm tiến trình thoái hóa.
• Dây đau xương: Chứa các hoạt chất hỗ trợ giảm đau và ức chế phản ứng viêm tại khớp. Thường được dùng dưới dạng rượu ngâm hoặc sắc uống.

Vật lý trị liệu và phục hồi chức năng

Bên cạnh việc dùng thuốc, các biện pháp không dùng thuốc đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì biên độ vận động của khớp:

• Châm cứu, thủy châm: Tác động trực tiếp vào hệ thống huyệt đạo kinh lạc xung quanh gối như Độc tỵ, Hạt đỉnh, Huyết hải… giúp khai thông ứ trệ.
• Luyện tập vận động: Các bài tập nhẹ nhàng như đi bộ chậm, tập yoga hoặc các động tác co duỗi chân tại chỗ giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp quanh gối, giảm bớt áp lực lên mặt khớp.

Tham vấn của bác sĩ Lê Hữu Tuấn:
Lão thấy nhiều bà con mình cứ hễ đau đầu gối là chỉ lo đắp thuốc, dán cao vào đúng chỗ đó. Thực tế lâm sàng cho thấy, triệu chứng đau đôi khi chỉ là “cái ngọn”, còn cái gốc có khi nằm ở thận hư hay khí huyết không thông từ tận cột sống thắt lưng đổ xuống. Nếu chỉ xử lý triệu chứng bên ngoài mà bỏ qua việc điều chỉnh cơ địa, bồi bổ can thận thì cái đau ấy cứ tái đi tái lại mãi. Bà con cần nhớ, việc đánh giá đúng tình trạng cơ thể là bước đầu tiên và quan trọng nhất để tìm lại sự linh hoạt cho đôi chân.

Nhận diện thời điểm cần thăm khám chuyên khoa

Dù có nhiều phương pháp hỗ trợ tại nhà, người bệnh tuyệt đối không nên chủ quan. Thoái hóa là một tiến trình tự nhiên nhưng nếu không được kiểm soát, có thể dẫn đến hẹp khe khớp, biến dạng chi hoặc mất khả năng vận động. Cần tìm đến các chuyên gia để được đánh giá cụ thể khi:

• Cơn đau xuất hiện liên tục, đau tăng về đêm hoặc ngay cả khi nghỉ ngơi.
• Khớp gối có dấu hiệu sưng nóng, đỏ hoặc phát ra tiếng kêu “lạo xạo” khi di chuyển.
• Xuất hiện tình trạng cứng khớp kéo dài vào buổi sáng (thường trên 30 phút).
• Việc đi lại, lên xuống cầu thang trở nên khó khăn và đau đớn.

Việc kết hợp giữa y học hiện đại như chụp X-quang, MRI để xác định mức độ tổn thương thực thể và y học cổ truyền để điều chỉnh rối loạn bên trong là hướng đi toàn diện giúp bảo vệ khớp gối dài lâu. Người bệnh cũng có thể tham khảo thêm bệnh thoái hóa khớp gối có chữa được không hoặc đánh giá xem bệnh thoái hóa khớp gối có nguy hiểm không để có cái nhìn đa chiều nhất.

Thoái hóa khớp gối thường gặp ở người trung và cao tuổi, nhưng hiện nay đang có xu hướng trẻ hóa do lối sống ít vận động. Hiểu đúng về bản chất của bệnh theo Đông y sẽ giúp chúng ta có thái độ đúng đắn trong việc chăm sóc sức khỏe, từ việc điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt đến việc lựa chọn phương pháp hỗ trợ cải thiện kịp thời. Đừng để những cơn đau làm hẹp đi những cung đường mà bạn muốn bước tới.

Nếu bà con đang gặp khó khăn trong vận động hoặc có những biểu hiện bất thường tại khớp gối, hãy chia sẻ ngay để nhận được sự tư vấn chuyên môn cụ thể qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.