Bệnh Zona Ở Tay Chân Và Những Cách Chữa Tại Nhà

Bệnh zona ở tay chân là loại bệnh rất phổ biến. Bệnh không ảnh hưởng đến tính mạng nhưng nếu không được xử lý đúng cách, những cơn đau nhức và di chứng sẽ ảnh hưởng lớn đến đời sống của người bệnh.

Nguyên nhân gây ra bệnh zona ở tay chân dưới góc nhìn y học

Theo Tây y, bệnh zona do virus Herpes Zoster gây ra. Đây vốn là loại virus “cư ngụ” sẵn trong cơ thể sau khi một người mắc bệnh thủy đậu. Khi gặp điều kiện thuận lợi, chúng tái hoạt động, tấn công dọc theo các dây thần kinh cảm giác và bộc phát ra vùng da tương ứng, gây nên những bọng nước bỏng rát.

Bất cứ người nào đã từng bị thủy đậu đều có nguy cơ mắc bệnh zona. Ngoài ra, một số yếu tố “kích hoạt” khiến thấp nhiệt dễ bộc phát bao gồm:

• Cơ thể suy nhược, hệ miễn dịch suy giảm làm chính khí hao tổn.
• Căng thẳng, lo âu kéo dài khiến can khí uất kết, hóa hỏa.
• Biến chứng từ các điều trị bệnh lý nặng như ung thư.
• Lạm dụng thuốc steroid prednisone trong thời gian dài làm suy yếu khả năng tự bảo vệ của cơ thể.

Tham khảo thêm: Đau dây thần kinh sau zona: Cách điều trị nào hiệu quả?

Biểu hiện bệnh zona ở tay chân: Khi nhiệt độc phát tán

Các triệu chứng của zona thường xuất hiện theo lộ trình của dây thần kinh, do đó tổn thương thường chỉ khu trú ở một bên cơ thể (tay trái hoặc tay phải, chân trái hoặc chân phải). Các dấu hiệu điển hình bao gồm:

• Mụn nước và mẩn đỏ: Ban đầu da có cảm giác châm chích, sau đó xuất hiện các mụn nước mọc thành chùm trên nền da đỏ.
• Diễn tiến tổn thương: Mụn nước phát triển mạnh trong 7 – 10 ngày, vỡ ra hoặc khô lại đóng vảy và biến mất sau khoảng 4 tuần.
• Cảm giác đau đặc trưng: Ngứa ngáy, khó chịu và đặc biệt là cảm giác đau rát như bị bỏng lửa – đây chính là biểu hiện của “hỏa độc”.
• Để lại sẹo: Ở giai đoạn cuối, nếu không chăm sóc tốt, các vết loét dễ để lại sẹo thâm hoặc sẹo rỗ.

Trong trường hợp hỏa độc vượng, người bệnh sẽ gặp các triệu chứng toàn thân:

• Thay đổi thân nhiệt, sốt cao, ớn lạnh do cơ thể đang tập trung chính khí để chống chọi ngoại tà.
• Dạ dày khó chịu, mệt mỏi, ăn uống kém do thấp nhiệt làm ảnh hưởng đến chức năng tỳ vị.

Đặc biệt với người cao tuổi, do can thận đã suy yếu, khí huyết lưu thông kém nên sau khi vết thương ngoài da đã lành, tình trạng đau nhức thần kinh vẫn có thể kéo dài dai dẳng (di chứng đau sau zona).

Cách điều trị bệnh zona ở tay chân

1. Điều trị theo Tây y: Ức chế virus và giảm đau

Y học hiện đại tập trung vào việc xử lý căn nguyên virus và các triệu chứng tại chỗ:

• Thuốc kháng virus: Giúp ức chế sự nhân lên của virus, làm giảm mức độ nghiêm trọng và rút ngắn thời gian phát bệnh.
• Thuốc giảm đau: Sử dụng để làm dịu các cơn đau thần kinh cấp tính.
• Kem bôi ngoài da: Các loại thuốc mỡ chống viêm, kháng khuẩn nhằm ngăn ngừa bội nhiễm và hạn chế để lại sẹo.

Gợi ý thêm: Zona thần kinh liên sườn: Cách điều trị hiệu quả

2. Phương pháp điều trị hỗ trợ tại nhà từ dân gian

Trong dân gian có nhiều thảo dược mang tính mát, giúp thanh nhiệt, giải độc và làm dịu vết thương nhanh chóng:

Điều trị bằng sữa tươi

Sữa tươi chứa canxi và các vitamin giúp làm dịu cảm giác bỏng rát, hỗ trợ phục hồi vùng da bị tổn thương.

• Dùng sữa tươi tiệt trùng không đường.
• Thấm bông sạch vào sữa rồi chấm nhẹ lên vùng da zona.
• Để khô tự nhiên rồi rửa lại bằng nước mát và lau khô nhẹ nhàng.

Làm dịu bằng đá lạnh

Nhiệt độ thấp giúp co mạch, làm tê liệt tạm thời các đầu dây thần kinh cảm giác, từ đó giảm ngứa và đau rát tức thì.

• Bọc đá vào vải mềm sạch để tránh gây bỏng lạnh trực tiếp.
• Chườm nhẹ nhàng lên vùng da tổn thương trong vài phút.

Sử dụng hành tím

Hành tím có chứa các hoạt chất kháng sinh tự nhiên, giúp sát khuẩn nhẹ và tiêu viêm cục bộ.

• Cắt hành tím thành lát mỏng sau khi đã vệ sinh sạch.
• Đắp nhẹ lên vùng da bị zona trong khoảng 5 phút rồi rửa sạch.

Sát khuẩn bằng tỏi

Tỏi được coi là “kháng sinh” mạnh trong tự nhiên với hoạt chất Allicin giúp ức chế vi khuẩn và virus hiệu quả.

• Cắt tỏi thành lát mỏng và đắp lên vùng da tổn thương trong 15 phút.
• Lưu ý: Không nên để tỏi quá lâu vì tính cay nóng của tỏi có thể gây kích ứng thêm nếu da quá mỏng.

Dùng tinh dầu tràm

Tinh dầu tràm có tính kháng khuẩn rất mạnh, giúp ngăn ngừa tình trạng nhiễm trùng thứ phát tại các nốt mụn nước.

• Pha loãng 1-2 giọt tinh dầu với nước.
• Thoa nhẹ nhàng lên vùng da bị bệnh khoảng 3 lần/ngày.

Xem ngay: Bị zona thần kinh ở cổ: Dấu hiệu và cách trị

Những lưu ý quan trọng khi chăm sóc người bệnh

Để quá trình hồi phục diễn ra nhanh chóng và không để lại di chứng, người bệnh cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Vệ sinh: Tắm rửa sạch sẽ hàng ngày bằng nước ấm, giữ cho vùng da tổn thương luôn khô ráo, thông thoáng.
• Trang phục: Mặc quần áo rộng rãi bằng chất liệu cotton thấm hút tốt để tránh cọ xát vào các mụn nước.
• Tuyệt đối không gãi: Việc gãi hay làm vỡ mụn nước sẽ khiến virus phát tán sang các vùng da lành và dễ gây nhiễm trùng.
• Cảnh báo sai lầm: Không được đắp đỗ xanh, gạo nếp hay dùng các phương pháp truyền miệng thiếu căn cứ như ngậm phun chất lỏng lên vết thương. Điều này cực kỳ nguy hiểm, dễ gây loét và hoại tử da.
• Chế độ ăn uống: Nên bổ sung thực phẩm có tính thanh mát (rau xanh, trái cây giàu vitamin C, uống nhiều nước). Hạn chế đồ ăn cay nóng, rượu bia và các chất kích thích vì chúng làm tăng nhiệt độc trong người, khiến vết thương lâu lành.

Bệnh zona ở tay chân tuy thường lành tính nhưng nếu xử lý chậm trễ hoặc sai cách sẽ dẫn đến những cơn đau thần kinh kéo dài, ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống. Khi thấy các dấu hiệu bất thường, người bệnh nên tìm đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám và điều trị kịp thời.

=> Có thể bạn cần biết:

• Bệnh zona thần kinh ở lưng: Dấu hiệu và cách điều trị
• Bệnh zona ở mắt nguy hiểm như thế nào? Cách điều trị