Bị Zona Thần Kinh Ở Cổ – Cách Chăm Sóc, Điều Trị

Bị zona thần kinh ở cổ có các triệu chứng rất dễ nhận biết. Việc chăm sóc và điều trị đúng cách theo quan điểm Đông – Tây y kết hợp có thể giúp đẩy nhanh tốc độ hồi phục da, ngăn ngừa biến chứng đau dây thần kinh sau zona.

Trong y học cổ truyền, bệnh zona thần kinh được gọi là “Xà xuyên sang” (rắn bò quanh người) hay “Thư bào chẩn”. Theo quan niệm Đông y, bệnh hình thành do cơ thể bị phong nhiệt độc tà từ bên ngoài xâm nhập, kết hợp với tình trạng thấp nhiệt ứ trệ bên trong kinh lạc, làm cho khí huyết không thông mà sinh ra đau đớn, phát ban mụn nước.

Biểu hiện của zona thần kinh ở cổ

Khu vực da nổi mụn thường có biểu hiện sưng đỏ, nóng rát – đây chính là biểu hiện của “nhiệt độc” đang phát tác tại kinh can, đởm. Tổn thương có thể lan rộng ra xung quanh, xuống dưới phía ngực, thậm chí là lan lên mặt của bệnh nhân do sự di chuyển của độc tà dọc theo các nhánh thần kinh.

Sau khi xuất hiện trên da cổ khoảng vài ngày, những nốt mụn zona (thủy bào) vỡ ra để lại mảng da đỏ ửng. Trong Đông y, nếu dịch mụn trong là do thấp nhiệt nhẹ, nếu dịch đục hoặc có mủ là do hỏa độc thịnh gây bội nhiễm. Da có thể bị chảy máu nhưng sau đó khô lại, đóng vảy khô và hóa sẹo.

Các triệu chứng đi kèm theo góc nhìn kết hợp:

• Da ngứa nhiều, châm chích: Đây là giai đoạn phong độc bắt đầu xâm nhập kinh lạc.
• Đau rát da: Do khí huyết ứ trệ, không thông sinh đau (thông bất thống, thống bất thông). Cơn đau này thường dai dẳng do dây thần kinh bị tổn thương.
• Sốt, nhức đầu, mệt mỏi: Biểu hiện của phản ứng viêm toàn thân (nhiệt nhập doanh huyết), có thể kèm theo đau dạ dày, buồn nôn do can khí phạm vị.

>> Xem thêm: Bị zona thần kinh nhẹ trị bằng cách nào hiệu quả 

Cách điều trị bệnh zona thần kinh ở cổ

Việc điều trị hướng tới mục tiêu: Sát khuẩn, tiêu viêm tại chỗ (trị ngọn) và thanh nhiệt, giải độc, tăng cường sức đề kháng (trị gốc).

Mẹo chữa bệnh zona thần kinh ở cổ tại nhà

Các phương pháp dân gian chủ yếu sử dụng thảo dược có tính mát, kháng sinh tự nhiên để dập tắt “hỏa độc”:

– Chườm lạnh:

Bọc đá lạnh vào trong một miếng vải sạch và áp nó lên vùng da cổ bị zona trong 15 phút. Cách này giúp làm dịu cảm giác “nóng rát như lửa đốt” đặc trưng của nhiệt độc. Khi thực hiện lưu ý tránh áp đá trực tiếp để không gây bỏng lạnh vùng da đang tổn thương.

– Thoa gel nha đam:

Nha đam (Lô hội) có tính hàn, tác dụng thanh nhiệt, lương huyết. Gel nha đam giúp làm mát da, kháng khuẩn tự nhiên, ngăn ngừa tình trạng viêm nhiễm lan rộng ở vùng cổ.

– Cách trị zona thần kinh ở cổ bằng tỏi:

Tỏi (Đại toán) chứa Allicin – một loại kháng sinh thực vật mạnh. Theo Đông y, tỏi có tác dụng hành khí, sát trùng, giúp ức chế virus Varicella Zoster phát triển.

– Bài thuốc từ rau sam:

Rau sam có vị chua, tính hàn, có tác dụng thanh nhiệt giải độc rất tốt cho các bệnh ngoài da. Giã nát rau sam lấy nước cốt, thêm một ít bột băng phiến (có tác dụng khai khiếu, tiêu thũng, giảm đau) bôi lên da cổ sẽ giúp mụn nước mau khô và se lại.

– Sử dụng tinh dầu tràm:

Tinh dầu tràm có tính ấm nhưng lại có khả năng sát trùng, khu phong rất mạnh. Pha loãng tinh dầu với nước theo tỷ lệ 2:1 giúp bảo vệ vùng da cổ khỏi sự tấn công của vi khuẩn bên ngoài.

>>Tham khảo thêm: 11 cách chữa bệnh zona theo dân gian tại nhà đơn giản

Bị zona thần kinh ở cổ nên uống thuốc gì?

Trong giai đoạn cấp tính, việc kết hợp các thuốc Tây y hiện đại để ức chế virus nhanh chóng là vô cùng cần thiết:

• Thuốc chống virus (Acyclovir, Famciclovir…): Có tác dụng tốt nhất khi dùng trong “thời điểm vàng” 72 giờ đầu để ngăn chặn sự nhân lên của tà độc.
• Thuốc giảm đau: Acetaminophen hay Naproxen giúp giảm bớt triệu chứng khó chịu. Trong Đông y, có thể thay thế bằng các vị thuốc hành khí hoạt huyết như Xuyên khung, Đương quy để giảm đau tự nhiên.
• Kem Capsaicin: Chiết xuất từ ớt, giúp làm giảm dẫn truyền cảm giác đau tại các đầu dây thần kinh vùng cổ.
• Thuốc chống co giật (Gabapentin): Thường dùng cho các trường hợp đau dây thần kinh sau zona kéo dài, khi “dư độc” vẫn còn lưu trú trong kinh lạc.
• Corticosteroid: Chỉ dùng khi có viêm nặng theo chỉ định nghiêm ngặt của bác sĩ để tránh làm suy giảm chính khí.

>>Gợi ý: Bà bầu bị zona thần kinh dùng thuốc bôi hay dân gian tốt hơn?

Bị zona thần kinh ở cổ bao lâu thì khỏi?

Theo tiến trình tự nhiên, bệnh thường kéo dài trung bình từ 3 – 5 tuần. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học cổ truyền, thời gian hồi phục phụ thuộc rất lớn vào “tạng can” và “chính khí” của mỗi người.
Nếu người bệnh có thể trạng yếu (khí huyết hư), tà độc sẽ lưu trú lâu hơn, gây ra tình trạng bội nhiễm hoặc đau dây thần kinh sau zona kéo dài hàng tháng, hàng năm. Ngược lại, nếu được điều trị đúng hướng bằng cách thanh nhiệt, giải độc sớm, các triệu chứng sẽ thuyên giảm nhanh chóng và ít để lại di chứng.

Cách chăm sóc khi bị zona thần kinh ở cổ

Vùng cổ là nơi da mỏng và nhạy cảm, việc chăm sóc cần tuân thủ nguyên tắc: “Giữ sạch – Giữ thoáng – Dưỡng trong”:

• Tránh tác động vật lý: Không chạm, gãi làm vỡ mụn nước vì sẽ khiến độc tà lan rộng sang các vùng da lành.
• Vệ sinh sạch sẽ: Rửa tay thường xuyên. Đông y khuyên nên dùng các loại nước lá có tính sát khuẩn nhẹ như kinh giới, khổ qua để lau rửa vùng da xung quanh.
• Bảo vệ da: Tránh ánh nắng gắt (thuộc hỏa) và bụi bẩn (thuộc thấp) xâm nhập vào tổn thương.
• Chế độ dinh dưỡng: Bổ sung thực phẩm giàu Vitamin B, C giúp bồi bổ thần kinh và tăng sức đề kháng. Theo Đông y, nên ăn các món có tính mát (thanh đạm) như rau xanh, đậu đen, mướp đắng; tránh các thực phẩm cay nóng, đồ nếp, rượu bia vì dễ làm tích nhiệt, khiến bệnh nặng thêm.

Việc kết hợp giữa các biện pháp điều trị hiện đại và tinh hoa y học cổ truyền sẽ giúp người bệnh zona thần kinh ở cổ nhanh chóng vượt qua cơn đau, hồi phục làn da và ngăn ngừa hiệu quả các biến chứng về lâu dài.

>>Có thể bạn quan tâm:

• Bệnh zona cần kiêng gì? Những thực phẩm cần tránh 
• Bệnh zona thần kinh có nguy hiểm không? Biến chứng gì?