Đi Đại Tiện Ra Máu Đông – Coi Chừng Bệnh Nguy Hiểm

Đại tiện ra máu đông là một triệu chứng nghiêm trọng cần hết sức chú ý. Bởi nó thường là dấu hiệu cảnh báo của nhiều bệnh lý nguy hiểm, nếu không kịp thời phát hiện và điều trị có thể gây nguy hiểm cho sức khỏe, thậm chí là tính mạng.
Trong quan niệm của Y học cổ truyền, đại tiện ra máu (hay còn gọi là chứng Tiện huyết) không đơn thuần là tổn thương tại chỗ mà là hệ quả của sự mất cân bằng giữa khí và huyết, sự suy yếu của tạng phủ hoặc do nhiệt độc tích tụ lâu ngày tại đại tràng. Khi xuất hiện máu đông (huyết khối), điều này cho thấy tình trạng huyết ứ đã trở nên trầm trọng, dòng máu không còn lưu thông trơn tru mà bị đình trệ, hóa thành cục.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
Đại tiện ra máu đông là dấu hiệu cảnh báo bệnh gì?
Đại tiện kèm máu đông là tình trạng hậu môn chảy máu sau phân hoặc trong phân có lẫn máu đông. Triệu chứng phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra nó, thường liên quan đến các bệnh lý như:

1. Viêm loét đại trực tràng
Viêm loét đại trực tràng gây ra tổn thương lan tỏa từ lớp niêm mạc đến dưới niêm mạc ở trực tràng, xuống đại tràng phải. Dưới góc nhìn Đông y, đây thường do thấp nhiệt uất kết tại trường vị gây nên. Thấp nhiệt lâu ngày thiêu đốt tân dịch, làm hư hao niêm mạc, dẫn đến loét và chảy máu.
Triệu chứng chính là đại tiện ra máu đông, đau quặn bụng, mót rặn (lý cấp hậu trọng), khát nước… Nếu không được điều trị kịp thời, tình trạng “nhiệt” này sẽ làm máu bị cô đặc lại, tạo thành các cục máu đông sẫm màu. Biến chứng có thể gây chảy máu ồ ạt hoặc phình giãn đại tràng cực kỳ nguy hiểm.
2. Bệnh trĩ (Hạ trĩ)
Bệnh trĩ là một bệnh lý phổ biến, Đông y gọi là chứng “Hạ trĩ”. Nguyên nhân thường do ăn uống quá nhiều đồ cay nóng, uống rượu bia hoặc ngồi lâu một chỗ khiến khí huyết tại vùng giang môn (hậu môn) bị ứ trệ, tĩnh mạch giãn ra thành búi.
Khi huyết ứ quá mức, máu chảy ra ngoài có thể vón lại thành cục. Điều này chứng tỏ búi trĩ đã bị viêm hoặc có hiện tượng tắc mạch. Nếu không can thiệp, người bệnh dễ rơi vào tình trạng thiếu máu (huyết hư), da dẻ xanh xao, mệt mỏi, thậm chí là hoại tử búi trĩ.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
3. Polyp hậu môn
Polyp hậu môn là một trong những nguyên nhân chính gây ra chảy máu ở đường tiêu hóa dưới. Theo Y học cổ truyền, sự hình thành các khối polyp thường liên quan đến đàm thấp tích tụ lâu ngày tạo thành các khối u cục (nhục chủy).
Dù ban đầu là lành tính, nhưng sự ma sát của phân vào các khối polyp này khi đi đại tiện sẽ làm tổn thương mạch máu, gây chảy máu. Nếu máu bị đọng lại trong hốc hậu môn trước khi đào thải ra ngoài, nó sẽ đông lại thành cục. Triệu chứng thường đi kèm bao gồm đau bụng, tiêu chảy, cảm giác đi ngoài không hết.

tham khảo thêm: đi cầu ra máu khám ở đâu tốt và vào khoa nào?
4. Nứt kẽ hậu môn
Nứt kẽ hậu môn thường xuất phát từ chứng táo bón kéo dài. Trong Đông y, táo bón thường do tân dịch khô kiệt hoặc nhiệt kết tại đại tràng khiến phân khô cứng như sỏi. Khi gắng sức rặn, phân cứng làm rách lớp niêm mạc hậu môn.
Vết nứt này chảy máu tươi, nhưng nếu người bệnh cố nhịn đi ngoài, máu có thể tích tụ tại vết nứt và đông lại. Sau khi đại tiện, hậu môn thường sưng tấy, ngứa ngáy râm ran. Đây là biểu hiện của tình trạng nhiệt độc xâm nhiễm vào vết thương, nếu không xử lý sớm sẽ dẫn đến rò hậu môn.
5. Xuất huyết đường tiêu hóa
Xuất huyết tiêu hóa theo Y học cổ truyền thường liên quan đến chứng tỳ bất thống huyết (tỳ suy yếu không quản lý được máu) hoặc vị nhiệt (nhiệt tại dạ dày). Khi máu chảy từ đoạn trên của đường tiêu hóa, qua quá trình di chuyển xuống dưới, nó có thể bị oxy hóa và đông lại thành những cục máu màu đen hoặc sẫm màu.
Biểu hiện kèm theo thường là nôn ra máu, hoa mắt, chóng mặt (do khí huyết hư tổn), vã mồ hôi, da nhợt nhạt. Đây là tình trạng cấp cứu cần được xử lý ngay lập tức bằng cả phương pháp y học hiện đại và các vị thuốc cầm máu, bổ huyết của Đông y.

6. Ung thư hậu môn – trực tràng
Đây được coi là bệnh lý nguy hiểm nhất. Theo Đông y, đây là giai đoạn tà khí đã xâm nhập sâu, chính khí suy kiệt, dẫn đến tình trạng khí trệ huyết ứ trầm trọng tạo thành các khối u ác tính.
Khi khối u hoại tử hoặc xâm lấn vào mạch máu, máu chảy ra thường lẫn với dịch nhầy và đông lại thành cục. Người bệnh thường có biểu hiện mệt mỏi, sụt cân rõ rệt, rối loạn đại tiện kéo dài. Việc phát hiện sớm thông qua dấu hiệu máu đông là “chìa khóa” để cứu vãn tình thế.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
tham khảo thêm: bà bầu đi ngoài ra máu có sao không và cách xử lý an toàn
Đại tiện ra máu đông nguy hiểm không? Khi nào cần khám bác sĩ
Trong số các nguyên nhân, ung thư hậu môn – trực tràng và xuất huyết tiêu hóa ồ ạt là nguy hiểm nhất. Về mặt Đông y, việc mất máu đông đồng nghĩa với việc tiêu tán cả “huyết” và “khí”, dẫn đến cơ thể suy kiệt nhanh chóng.
Cần tìm đến cơ sở y tế ngay lập tức nếu gặp các dấu hiệu sau:
- Đau quặn vùng bụng liên tục (khí trệ nặng).
- Cảm giác mệt mỏi, xanh xao, đoản hơi (huyết hư, khí kém).
- Chóng mặt, hoa mắt, vã mồ hôi lạnh.
- Lượng máu đông nhiều, có mùi hôi thối nồng nặc (nhiệt độc thịnh).
- Hậu môn sưng nóng, đau rát không thể ngồi (viêm nhiễm nặng).
- Sút cân bất thường trong thời gian ngắn.

Ngăn ngừa và xử lý tình trạng đi ngoài ra máu đông
Để đẩy lùi tình trạng này, chúng ta cần kết hợp giữa việc điều trị triệu chứng (cầm máu, hóa ứ) và điều chỉnh lối sống để tái lập cân bằng âm dương trong cơ thể.
- Chế độ ăn “thanh nhiệt”: Tăng cường các loại rau củ có tính mát, giàu chất xơ như rau mồng tơi, rau lang, mướp đắng… để thông đại tiện, giảm áp lực lên tĩnh mạch hậu môn.
- Dưỡng tân dịch: Uống đủ nước hàng ngày, có thể bổ sung các loại nước mát từ thảo dược như nước râu ngô, mã đề để thanh lọc thấp nhiệt.
- Kiêng kỵ: Tuyệt đối tránh các thực phẩm “phát nhiệt” như ớt, tiêu, gừng, rượu bia vì chúng làm huyết vận hành hỗn loạn, dễ gây chảy máu thêm.
- Vận động nhẹ nhàng: Các bài tập như đi bộ, tập yoga hoặc bài tập nhíu hậu môn (Kegel) giúp khí huyết lưu thông, tránh tình trạng ứ trệ tại vùng hạ tiêu.
- Đại tiện khoa học: Nên duy trì thói quen đi ngoài vào một giờ cố định (tốt nhất là buổi sáng – giờ kinh Đại trường hoạt động mạnh), không nên rặn quá sức hoặc ngồi quá lâu.
Đại tiện ra máu đông là tiếng chuông cảnh báo từ bên trong cơ thể. Đừng để những triệu chứng này kéo dài khiến “chính khí” suy mòn. Việc thăm khám sớm để xác định đúng nguyên nhân, từ đó có phác đồ phối hợp Đông – Tây y phù hợp chính là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe của bạn.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
có thể bạn quan tâm:
- đi đại tiện nhiều lần trong ngày là bệnh gì, có tốt không?
- trẻ bị đi ngoài ra máu – dấu hiệu nguy hiểm cần cảnh giác
