Bệnh loãng xương ở người cao tuổi: Coi chừng mục xương gãy xương sớm

Bệnh loãng xương ở người cao tuổi thường xảy ra ở những người có chế độ ăn thiếu canxi hay các trường hợp có tiền sử bị bệnh ở đường tiêu hóa, tuyến giáp.

Nguyên nhân gây loãng xương ở người cao tuổi dưới góc nhìn Đông y

Loãng xương là một tình trạng khiến xương trở nên yếu và dễ gãy hơn. Tình trạng này thường gặp ở người cao tuổi, đặc biệt là phụ nữ. Trên thực tế, cứ 2 phụ nữ trên 50 tuổi và 1 nam giới trên 50 tuổi bị loãng xương.

Theo y học cổ truyền, xương thuộc tạng Thận quản lý (Thận chủ cốt tủy). Khi tuổi cao, tinh tạng Thận suy yếu, tủy không được sinh ra đầy đủ để nuôi xương, dẫn đến cốt tủy hao rỗng. Bên cạnh đó, các yếu tố ngoại tà như phong, hàn, thấp xâm nhập khi chính khí suy giảm cũng góp phần làm nặng thêm tình trạng đau nhức.

Các yếu tố nguy cơ thường gặp bao gồm:

• Tuổi tác: Càng lớn tuổi, chức năng tạng phủ suy giảm, khả năng hấp thu tinh hoa từ đồ ăn thức uống kém đi, khiến xương mất đi nguồn nuôi dưỡng.
• Giới tính: Phụ nữ sau thời kỳ mãn kinh, phần huyết và tân dịch hao tổn mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thống xương khớp.
• Chế độ ăn uống và lối sống: Việc thiếu hụt canxi, vitamin D hoặc thói quen hút thuốc, uống rượu làm cản trở quá trình vận hóa của tạng Tỳ, khiến khí huyết không lưu thông để nuôi dưỡng kinh lạc.
• Di truyền và cấu trúc cơ thể: Những người có tiên thiên bất túc (thể chất yếu từ nhỏ) thường có nguy cơ cao hơn.

Trong Đông y, người ta coi trọng việc “Trị bệnh tất cầu kỳ bản” – tức là chữa bệnh phải tìm đến cái gốc. Loãng xương không chỉ là chuyện của cái xương, mà là câu chuyện của sự suy vi trong hệ thống tạng phủ, đặc biệt là Thận và Can.

Dấu hiệu nhận biết loãng xương thông qua biểu hiện bên ngoài

Loãng xương thường diễn tiến âm thầm, được ví như “kẻ sát nhân thầm lặng” vì không có triệu chứng rõ rệt cho đến khi xảy ra biến cố gãy xương. Các vị trí dễ tổn thương nhất thường là hông, cột sống và cổ tay.

Các biểu hiện cần lưu tâm:

• Đau nhức trong xương: Đây là dấu hiệu phổ biến, người bệnh thường cảm thấy đau ê ẩm dọc các xương dài hoặc đau thắt lưng cục bộ.
• Giảm chiều cao và thay đổi dáng đứng: Khi các đốt sống bị yếu và lún sụp, chiều cao của chúng ta sẽ giảm dần, kèm theo tình trạng gù vẹo cột sống.
• Dễ gãy xương: Ngay cả những va chạm nhẹ cũng có thể dẫn đến chấn thương nghiêm trọng.

Hệ lụy của việc chủ quan trước tình trạng xương khớp suy yếu

Loãng xương ở người cao tuổi có thể dẫn đến những biến chứng rất nguy hiểm nếu không được can thiệp kịp thời:

• Gãy xương hông: Đây là biến chứng nặng nề nhất, có thể dẫn đến tàn phế hoặc tử vong do các biến chứng nằm lâu ngày như nhiễm trùng phổi, loét tì đè.
• Gãy cột sống: Gây đau đớn kéo dài, làm biến dạng vóc dáng và hạn chế khả năng vận động tự nhiên.
• Suy giảm chất lượng cuộc sống: Sự lo âu về việc té ngã khiến người cao tuổi ngại vận động, từ đó dẫn đến tâm lý trầm uất và suy yếu sức khỏe tổng thể.

Tham vấn của bác sĩ Lê Hữu Tuấn:
“Lão thấy nhiều bà con mình khi đau chỉ lo uống vài viên giảm đau cho qua chuyện. Thực tế lâm sàng cho thấy, nhiều khi đau ở thắt lưng nhưng căn nguyên lại nằm ở sự suy kiệt của Thận khí. Nếu bà con chỉ lo xử lý cái ngọn đau đớn bên ngoài mà bỏ qua việc bồi bổ cơ địa, phục hồi chức năng tạng phủ từ bên trong thì xương khớp vẫn cứ mục ruỗng theo thời gian. Đừng để đến khi gãy rồi mới lo, lúc đó phục hồi khó khăn lắm.”

Giải pháp hỗ trợ cải thiện và phòng ngừa bền vững

Để bảo vệ hệ thống xương khớp, chúng ta cần phối hợp nhiều phương pháp khác nhau, từ sinh hoạt hàng ngày đến việc sử dụng thảo dược.

Điều chỉnh lối sống và dinh dưỡng

• Bổ sung thực phẩm giàu Canxi và Vitamin D: Ưu tiên các loại sữa, rau xanh thẫm, cá nhỏ ăn cả xương và dành thời gian tắm nắng sớm.
• Vận động điều độ: Các bài tập như đi bộ, dưỡng sinh, yoga giúp khí huyết lưu thông, kích thích xương chắc khỏe.
• Loại bỏ thói quen xấu: Hạn chế tối đa rượu bia và thuốc lá để tránh làm hao tổn tân dịch.

Chẩn đoán và can thiệp y tế

Người bệnh cần thực hiện các xét nghiệm mật độ khoáng xương (BMD) định kỳ để theo dõi tình trạng sức khỏe. Tùy vào mức độ, các bác sĩ có thể chỉ định sử dụng các nhóm thuốc hỗ trợ như Bisphosphonates, Denosumab hoặc các loại hormone hỗ trợ khác theo đúng lộ trình.

Bên cạnh đó, các biện pháp trị liệu không dùng thuốc cũng đem lại hiệu quả rất tốt trong việc giảm đau và thông kinh lạc.

Lời dặn dành cho cộng đồng

Sức khỏe xương khớp ở tuổi già không thể phó mặc cho tự nhiên. Sự chủ quan trước những cơn đau âm ỉ thường dẫn đến những hậu quả đáng tiếc. Hãy lắng nghe cơ thể mình, điều chỉnh chế độ sinh hoạt ngay hôm nay và thăm khám định kỳ để có một tuổi già an vui, vận động linh hoạt.

Nếu bà con đang gặp các vấn đề về đau nhức xương khớp hoặc cần tư vấn sâu hơn về tình trạng loãng xương, hãy liên hệ trực tiếp để được hỗ trợ cụ thể qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.

Tham khảo thêm:

• Các triệu chứng, dấu hiệu loãng xương cần khám ngay khi gặp
• Bệnh loãng xương ở người trẻ tuổi do đâu, làm sao phòng ngừa?
• Top 10 sữa dành cho người loãng xương tốt nhất hiện nay
• Bệnh loãng xương nên ăn gì? Chế độ ăn cho người loãng xương