Chuột rút tê chân: Cảnh báo khí huyết ứ trệ và cách xử lý từ gốc

Hay bị chuột rút và tê chân là tình trạng rất nhiều người gặp phải. Nó có thể là dấu hiệu cảnh báo các vấn đề sức khỏe bất thường cần chú ý can thiệp sớm. Tốt nhất nên tìm hiểu rõ nguyên nhân để có giải pháp khắc phục phù hợp và đúng đắn.

Hay bị chuột rút và tê chân – Góc nhìn từ căn nguyên Y học cổ truyền

Trong quan niệm của Y học cổ truyền, tình trạng chuột rút và tê chân không chỉ đơn thuần là biểu hiện tại chỗ của cơ bắp. Các cụ ta xưa thường gọi đây là chứng “Tý” hoặc “Nuy”, liên quan mật thiết đến sự vận hành của khí huyết và sự điều đạt của tạng phủ. Khi khí huyết lưu thông kém, không nuôi dưỡng được các kinh mạch và cân (gân), bắp thịt sẽ nảy sinh hiện tượng co thắt, tê dại.

Tình trạng chuột rút và tê bì tay chân thường đi kèm với nhau. Một cơn đau do chuột rút thường chỉ kéo dài vài ba phút. Tuy nhiên sau đó, người bệnh có thể bị tê bì khu vực ảnh hưởng lâu hơn. So với các vị trí khác thì bắp chân và khu vực phía sau đầu gối thường dễ bị chuột rút. Cơn đau phát sinh là do cơ bắp bị co thắt quá mức. Ngoài cơ bị chuột rút thì hệ thống các cơ nhỏ xung quanh hay gần đó cũng sẽ bị ảnh hưởng.

“Huyết đi đến đâu, cơ thể sống đến đó; huyết không đến được, kinh lạc bế tắc, chân tay ắt tê dại, cơ nhục ắt co rút.”

Đây là lý do giải thích vì sao bị chuột rút ở bắp chân nhưng bàn chân vẫn có dấu hiệu tê bì khó chịu. Thông thường, hay bị chuột rút và tê chân là do một số nguyên nhân chính sau đây:

Khí huyết kém lưu thông và cơ thể thiếu hụt tân dịch

Mất nước trong cơ thể theo Đông y là sự hao tổn tân dịch. Khi tân dịch không đủ, sự cân bằng âm dương bị phá vỡ, dẫn đến sự mất cân bằng của các tín hiệu điện cũng như ion trong cơ thể. Tại thời điểm bị mất nước, cơ thể sẽ không biết tín hiệu là từ não hay chỉ vì có sự mất cân bằng điện xảy ra xung quanh tế bào. Điều này có thể dẫn tới các cơ bị rối loạn và phát sinh các cơn co rút không báo trước.

Thiếu máu hay huyết hư cũng là một nguyên nhân trọng yếu. Tình trạng thiếu máu khiến cho lượng máu đến nuôi dưỡng các cơ bị trì hoãn, không đủ. Các bó cơ bị đói, không được huyết nuôi dưỡng đầy đủ sẽ dẫn tới co rút, tê bì và gây ra cảm giác đau đớn.

Sự xâm nhập của Ngoại tà: Phong – Hàn – Thấp

Khi chính khí suy yếu, các tác nhân bên ngoài như gió (phong), lạnh (hàn) và hơi ẩm (thấp) dễ dàng xâm nhập vào kinh lạc. Hàn tính gây co rít, làm mạch máu co lại, cản trở lưu thông. Thấp tính gây nặng nề, đình trệ. Sự kết hợp của các tà khí này khiến vùng chân luôn trong trạng thái đau mỏi, tê bì và dễ bị chuột rút khi gặp lạnh hoặc thay đổi thời tiết.

Dây thần kinh bị chèn ép và thiếu hụt dưỡng chất

Có nhiều nguyên nhân khiến cho hệ thống rễ dây thần kinh bị chèn ép. Có thể là ảnh hưởng từ cân nặng hay hệ quả của các bệnh lý liên quan đến cơ xương khớp. Các chuyên gia cho biết, dây thần kinh bị chèn ép, kích thích cũng là một trong những nguyên nhân khiến chúng ta hay bị chuột rút và tê chân. Bên cạnh đó, sự thiếu hụt các vi chất như canxi, natri, kali, magie liên quan trực tiếp đến hoạt động của các mô thần kinh và các cơ, dễ gây ra yếu cơ và co rút.

Cảnh báo các vấn đề bệnh lý tiềm ẩn

Ngoài những tác động cơ học hay thói quen sinh hoạt, tình trạng này thường là hệ quả của các rối loạn tạng phủ bên trong hoặc biến chứng của các bệnh lý mạn tính:

• Bệnh động mạch ngoại biên: Khiến lưu lượng máu suy giảm, các bó cơ không được cấp máu đầy đủ, dẫn tới đau và chuột rút.
• Bệnh loãng xương: Thường gặp ở người lớn tuổi do thận khí suy yếu, không chủ được cốt tủy. Mời bà con tìm hiểu thêm về loãng xương để có hướng phòng ngừa.
• Tiểu đường và rối loạn chuyển hóa: Tăng đường huyết gây tổn thương dây thần kinh vận động, tạo cảm giác tê bì như kiến bò.
• Mỡ máu cao: Gây chít hẹp lòng mạch, cản trở huyết dịch đến nuôi dưỡng gân cơ.
• Thoái hóa và thoát vị: Các bệnh lý như thoái hóa khớp hoặc thoát vị đĩa đệm đa tầng gây chèn ép kinh lạc nghiêm trọng.

Giải pháp cải thiện tình trạng chuột rút và tê chân tại nhà

Bên cạnh việc thăm khám để xác định căn nguyên, người bệnh có thể áp dụng các phương pháp hỗ trợ tự nhiên để làm dịu các triệu chứng:

Sử dụng nhiệt pháp và xoa bóp

Chườm nóng là cách đơn giản để thúc đẩy quá trình lưu thông khí huyết. Hơi nóng giúp giãn nở mạch máu, đưa huyết dịch đến nuôi dưỡng vùng cơ đang bị co thắt. Bạn có thể dùng khăn nóng, túi chườm muối hoặc lá lốt sao nóng để chườm lên vùng bắp chân từ 10 – 15 phút. Kết hợp xoa bóp nhẹ nhàng dọc theo các đường kinh lạc ở chân để thư giãn gân cốt.

Tận dụng các bài thuốc thảo dược dân gian

Các loại thảo dược có tính ấm, khu phong như ngải cứu, lá ớt, lá lốt rất hiệu quả trong việc giảm tê bì:

• Lá ngải cứu: Sao nóng cùng muối hạt, bọc vải chườm lên vùng ảnh hưởng.
• Lá ớt: Giã nát, sao nóng với rượu trắng để chườm đắp bên ngoài.

Nếu tình trạng tê bì kéo dài, bà con có thể tham khảo thêm về 5 cây thuốc nam chữa bệnh tê tay chân an toàn và lành tính.

Chế độ ăn uống và sinh hoạt điều độ

Xây dựng một lối sống lành mạnh là nền tảng để đẩy lùi bệnh tật:

• Bổ sung đủ 2 – 2.5 lít nước mỗi ngày để duy trì tân dịch.
• Ngủ đủ giấc, tránh thức khuya gây tổn hao huyết dịch.
• Vận động nhẹ nhàng với các bài tập yoga hoặc đi bộ, tránh các tư thế cố định quá lâu.
• Bổ sung thực phẩm giàu canxi và khoáng chất tự nhiên.

Tìm hiểu kỹ hơn về tình trạng bị tê chân để không chủ quan trước những diễn biến của cơ thể.

Chuột rút và tê chân không đơn thuần là sự mệt mỏi của cơ bắp mà là tiếng nói của cơ thể về sự mất cân bằng bên trong. Đừng đợi đến khi cơn đau trở nên trầm trọng mới tìm cách xử lý. Việc nhận diện sớm và điều chỉnh kịp thời sẽ giúp bảo tồn sức khỏe xương khớp và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Nếu tình trạng chuột rút và tê chân của bà con diễn ra thường xuyên, hãy chủ động liên hệ để được đội ngũ chuyên gia tư vấn kỹ lưỡng qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.