Viêm đau khớp vai: Hiểu đúng gốc rễ để vận động linh hoạt trở lại

Viêm đau khớp vai là tình trạng gây đau nhức và hạn chế vận động phổ biến, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống. Theo góc nhìn của y học cổ truyền, đây không chỉ là tổn thương tại chỗ mà còn là hệ quả của sự suy giảm chính khí và tác động từ các yếu tố tà khí bên ngoài.

Viêm đau khớp vai dưới lăng kính Y học cổ truyền

Trong Đông y, viêm đau khớp vai thuộc phạm vi chứng “Tý”, cụ thể thường được gọi là “Kiên tý” hoặc “Kiên ngưng”. Bản chất của tình trạng này là do khí huyết tại vùng vai bả không được lưu thông thuận lợi, dẫn đến hiện tượng “thông tắc bất thống, thống tắc bất thông” – khi dòng chảy của khí và huyết bị cản trở, đau nhức sẽ phát sinh.

Nguyên nhân gây bệnh thường xuất phát từ hai yếu tố chính: ngoại nhân và nội thương. Các yếu tố ngoại tà như Phong (gió), Hàn (lạnh), Thấp (độ ẩm) thừa lúc chính khí cơ thể suy yếu mà xâm nhập vào kinh lạc, cơ nhục vùng vai. Khi các yếu tố này ngưng trệ lại sẽ làm tắc nghẽn sự vận hành của khí huyết, gây đau, sưng và tê bì. Bên cạnh đó, yếu tố nội thương do can thận hư tổn ở người cao tuổi hoặc người làm việc quá sức khiến xương cốt không được nuôi dưỡng đầy đủ, dẫn đến thoái hóa và viêm nhiễm.

Việc không chú trọng điều chỉnh từ sớm có thể khiến tà khí lặn sâu vào trong, làm tổn thương nặng nề hệ thống kinh lạc và xương khớp. Về lâu dài, người bệnh không chỉ đối mặt với những cơn đau dữ dội mà còn có nguy cơ gặp các biến chứng như dính khớp, teo cơ bả vai, làm mất đi khả năng vận động tự nhiên của cánh tay.

“Thân thể con người là một chỉnh thể thống nhất, bả vai đau không chỉ là chuyện của cái khớp, mà là tiếng kêu cứu của tạng phủ và hệ thống kinh lạc bên trong đang bị đình trệ.”

Nhận diện các thể bệnh và triệu chứng thường gặp

Dựa trên biểu hiện lâm sàng và căn nguyên, y học cổ truyền chia viêm đau khớp vai thành các thể bệnh đặc trưng để có phương pháp điều phối phù hợp:

• Thể Kiên thống (Đau khớp vai đơn thuần): Người bệnh cảm thấy đau nhức vùng vai bả, cơn đau thường tăng lên khi thời tiết thay đổi hoặc khi gặp lạnh. Đây là giai đoạn phong hàn thấp mới xâm nhập vào kinh lạc, gây cản trở khí huyết nhẹ.
• Thể Kiên ngưng (Viêm quanh khớp vai thể đông cứng): Ở thể này, tình trạng đau kèm theo hạn chế vận động rõ rệt. Người bệnh khó có thể nhấc tay lên cao, chải đầu hay với tay ra sau lưng. Khí huyết ngưng trệ lâu ngày dẫn đến tình trạng cơ nhục bị bó cứng.
• Thể Hậu kiên phong (Viêm khớp vai kèm teo cơ): Đây là giai đoạn nặng khi chính khí đã suy kiệt, tạng phủ không còn đủ khả năng vận hóa chất dinh dưỡng để nuôi dưỡng cơ nhục, dẫn đến tình trạng các cơ vùng vai bị teo nhỏ, vận động yếu ớt hoặc giả liệt.

Các triệu chứng này thường không xuất hiện đơn lẻ mà đan xen lẫn nhau. Cơn đau có thể lan từ vai xuống cánh tay, thậm chí lên vùng cổ gáy, gây ra cảm giác mệt mỏi toàn thân và mất ngủ do đau tăng về đêm – thời điểm âm khí vượng, hàn tà dễ gây tác động mạnh nhất.

Cơ chế tác động hỗ trợ cải thiện từ gốc

Để hỗ trợ cải thiện viêm đau khớp vai một cách bền vững, y học cổ truyền không chỉ tập trung vào việc khu phong, tán hàn, trừ thấp để giảm đau tại chỗ. Mục tiêu quan trọng hơn là phải bồi bổ tạng phủ, đặc biệt là can chủ cân và thận chủ cốt. Khi tạng phủ khỏe mạnh, chính khí vững vàng, tà khí sẽ tự lui và hệ thống xương khớp mới có đủ dưỡng chất để phục hồi.

Việc sử dụng các loại thảo dược tự nhiên được phối ngũ theo nguyên tắc “Quân – Thần – Tá – Sứ” giúp điều hòa lại sự cân bằng trong cơ thể. Các vị thuốc hoạt huyết giúp phá tan sự ngưng trệ, trong khi các vị thuốc bổ thận giúp làm mạnh khung xương, từ đó tạo ra tác động đa chiều lên tình trạng bệnh lý.

Những lưu ý trong sinh hoạt và luyện tập

Bên cạnh việc dùng thuốc, chế độ sinh hoạt đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi. Người bệnh cần lưu ý:

• Giữ ấm vùng vai: Tránh để gió lạnh hoặc hơi máy lạnh thổi trực tiếp vào vùng vai bả, đặc biệt là khi ngủ.
• Vận động nhẹ nhàng: Thực hiện các bài tập xoay khớp vai, kéo giãn cơ nhẹ nhàng để tránh tình trạng dính khớp. Tuy nhiên, cần thực hiện theo đúng biên độ cho phép, tránh làm đau thêm.
• Dinh dưỡng hợp lý: Bổ sung các thực phẩm có tính ấm, giàu canxi và các loại rau xanh. Hạn chế rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích có thể làm trầm trọng thêm tình trạng viêm.

Đặc biệt, việc ứng dụng các phương pháp vật lý trị liệu như xoa bóp bấm huyệt, châm cứu cũng hỗ trợ rất tốt trong việc đả thông các điểm tắc nghẽn, giúp khí huyết vùng vai bả lưu thông tốt hơn, từ đó giảm đau và tăng sự linh hoạt cho khớp.

“Hành trình chăm sóc sức khỏe xương khớp là một sự kiên trì, nơi mà sự thấu hiểu cơ thể quan trọng hơn mọi giải pháp nhanh chóng.”

Mỗi người bệnh có một cơ địa và thể trạng khác nhau, do đó việc đánh giá cụ thể từ các chuyên gia y học cổ truyền là điều cần thiết để có lộ trình phù hợp nhất. Đừng chủ quan trước những cơn đau âm ỉ, bởi đó chính là tín hiệu cho thấy cơ thể đang cần được chăm sóc và bồi bổ kịp thời.

Mọi thắc mắc về tình trạng đau nhức bả vai, hạn chế vận động hoặc cần tư vấn về cách điều dưỡng cơ thể theo Đông y, bà con hãy kết nối ngay để được hỗ trợ kịp thời qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.