Bệnh Nổi Mề Đay Sau Sinh Và Cách Điều Trị Hiệu Quả, An Toàn

Bệnh nổi mề đay sau sinh thường không gây nguy hiểm trực tiếp đến tính mạng và không làm ảnh hưởng đến nguồn sữa mẹ. Tuy nhiên, tình trạng nổi mẩn đỏ và ngứa ngáy kéo dài có thể gây ra những hệ lụy không nhỏ đến giấc ngủ, tâm lý và sức khỏe tổng thể của người mẹ trong giai đoạn nhạy cảm này.
Nổi mề đay sau sinh là gì dưới góc nhìn Y học cổ truyền?
Theo quan điểm của Đông y, bệnh nổi mề đay sau sinh (hay còn gọi là chứng phong chẩn khối) thường khởi phát mạnh mẽ trong khoảng 1 – 3 tháng đầu sau khi người phụ nữ vượt cạn. Đây là trạng thái khí huyết hư suy, tạng phủ chưa phục hồi, tạo điều kiện cho ngoại tà xâm nhập vào cơ thể.
Về mặt triệu chứng, bệnh biểu hiện qua những nốt sẩn phù, mẩn đỏ xuất hiện rải rác hoặc tập trung thành từng mảng, đi kèm cảm giác ngứa ngáy châm chích dữ dội. Dù không đe dọa tính mạng, nhưng sự bứt rứt do ngứa kéo dài khiến tâm lý người mẹ dễ rơi vào trạng thái bất an, lo âu, gián tiếp ảnh hưởng đến quá trình chăm sóc trẻ nhỏ.
Đặc biệt, cơ địa phụ nữ sau sinh được ví như “vườn hoa vừa trải qua cơn bão”, rất nhạy cảm và yếu ớt. Do đó, việc can thiệp bằng các phương pháp điều trị cần sự cẩn trọng tuyệt đối để vừa dứt điểm triệu chứng, vừa bảo vệ nguồn sữa và sức khỏe của mẹ.

.consultation-box {
background-color: #f9f9f9;
border-left: 5px solid #2c7a7b;
padding: 20px;
margin: 20px 0;
font-style: italic;
line-height: 1.6;
color: #333;
box-shadow: 0 2px 4px rgba(0,0,0,0.1);
}
.doctor-name {
display: block;
text-align: right;
font-weight: bold;
margin-top: 10px;
font-style: normal;
color: #2c7a7b;
}
— Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
Nguyên nhân gây nổi mề đay sau sinh: Sự giao thoa giữa Đông và Tây y
Chứng nổi mề đay mẩn ngứa sau sinh khởi phát từ sự cộng hưởng của nhiều yếu tố nội sinh và ngoại sinh:
- Huyết hư và Rối loạn nội tiết tố: Tây y giải thích đây là sự sụt giảm đột ngột của hormone sau sinh làm đảo lộn hệ thống miễn dịch. Đông y gọi đây là trạng thái huyết hư, khi nguồn máu nuôi dưỡng các mạch lạc bị thiếu hụt, khiến da dẻ dễ bị kích ứng bởi các tác nhân bên ngoài.
- Phản ứng với thuốc (Tác dụng phụ của điều trị): Việc sử dụng thuốc gây tê, thuốc giảm đau trong quá trình sinh mổ có thể để lại “dư lượng” độc tố trong cơ thể. Nếu chức năng giải độc của Gan (Can) và Thận bị quá tải, những độc tố này sẽ phát tiết qua da.
- Tỳ vị suy yếu do chế độ ăn uống: Sau sinh, bà con thường được bồi bổ quá nhiều chất đạm, sắt, canxi. Nếu hệ tiêu hóa (Tỳ vị) không chuyển hóa hết, sẽ tạo ra “nội nhiệt” (nóng trong). Khi nhiệt hỏa vượng, gan không kịp đào thải sẽ dẫn đến nhiễm độc và phát sinh mẩn ngứa.
- Ngoại tà xâm nhập: Cơ thể yếu ớt khiến mẹ sau sinh dễ bị ảnh hưởng bởi các “dị nguyên” như phấn hoa, bụi bẩn, hoặc thay đổi thời tiết. Theo Đông y, đây chính là lúc phong hàn hoặc phong nhiệt thừa cơ xâm nhập khi “vệ khí” của cơ thể đang lỏng lẻo.
Nổi mề đay sau sinh bao lâu thì hết? Có tự khỏi không?
Về thắc mắc mề đay sau sinh có tự khỏi không, thực tế cho thấy một số trường hợp nhẹ, khi nội tiết tố ổn định và chế độ sinh hoạt điều độ, bệnh có thể tự thuyên giảm. Tuy nhiên, đa số sẽ kéo dài từ 2 – 3 tuần hoặc chuyển sang giai đoạn mạn tính nếu không được xử lý đúng cách. Việc điều trị sớm không chỉ giúp dứt điểm cơn ngứa mà còn là cách để người mẹ phục hồi thể trạng nhanh hơn.
Bệnh nổi mề đay sau sinh có nguy hiểm không?
Xét về tính chất, bệnh không lây cho bé qua đường bú mẹ và cũng không làm biến đổi chất lượng sữa. Tuy nhiên, nguy hiểm nằm ở hệ lụy gián tiếp. Cơn ngứa thường dữ dội hơn về đêm, gây mất ngủ kinh niên, dẫn đến suy nhược cơ thể và trầm cảm sau sinh. Trong một số ít trường hợp diễn biến cấp tính, người bệnh có thể gặp tình trạng phù mạch (sưng môi, mắt) hoặc khó thở, cần phải can thiệp y tế ngay lập tức.
Phương pháp điều trị mề đay sau sinh an toàn và hiệu quả
Việc lựa chọn phương pháp điều trị cho phụ nữ cho con bú cần đặt tiêu chí “An toàn” lên hàng đầu.
1. Tận dụng thảo dược dân gian (Trị liệu tại chỗ)
Dân gian thường truyền tai nhau các bài thuốc tắm hoặc đắp để giảm ngứa tức thì:
- Lá khế tươi: Có tính thanh nhiệt, tiêu viêm, giúp làm dịu các nốt sẩn đỏ rất nhanh.
- Lá kinh giới, tía tô: Chứa nhiều tinh dầu có tác dụng tán hàn, giải độc, rất tốt cho trường hợp mề đay do lạnh.

Xem thêm: 4 cách chữa mề đay bằng lá khế hiệu quả và an toàn
2. Can thiệp Tây y (Điều trị triệu chứng)
Các loại thuốc kháng Histamin hoặc thuốc bôi chứa Corticoid thường được sử dụng để ức chế phản ứng dị ứng nhanh chóng. Tuy nhiên, việc sử dụng thuốc Tây trong giai đoạn cho con bú cần có sự giám sát chặt chẽ của bác sĩ để tránh thuốc bài tiết qua sữa mẹ gây ảnh hưởng đến trẻ.

3. Trị mề đay sau sinh bằng Đông y (Trị liệu từ gốc)
Đây được xem là giải pháp ưu việt cho sản phụ nhờ tính an toàn và khả năng bồi bổ cơ thể. Đông y điều trị dựa trên nguyên lý:
- Trừ phong, thanh nhiệt: Loại bỏ các tác nhân gây bệnh từ bên ngoài.
- Giải độc, mát gan: Tăng cường chức năng Can, Thận để đào thải độc tố tích tụ.
- Bồi bổ khí huyết: Đây là điểm mấu chốt giúp nâng cao chính khí, giúp da dẻ hồng hào và ngăn ngừa bệnh tái phát.
— Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
Xem thêm: Tìm hiểu cách chữa mề đay bằng diện chẩn
Nổi mề đay sau sinh kiêng gì để nhanh khỏi?
Việc kiêng cữ đúng cách đóng vai trò 50% trong sự thành công của quá trình điều trị:
Kiêng cữ trong sinh hoạt
- Tránh gãi mạnh: Gãi làm tổn thương biểu bì, dễ dẫn đến nhiễm trùng da (phong nhiệt độc thắng).
- Hạn chế mỹ phẩm: Các hóa chất lúc này dễ khiến da bị kích ứng nặng hơn.
- Giữ ấm cơ thể: Tránh để gió lạnh lùa (phong hàn) khiến tình trạng mẩn đỏ lan rộng.
Chế độ dinh dưỡng: Nên và Không nên
Dưới góc nhìn của các chuyên gia, người bệnh nên lưu ý:
- Hạn chế: Thực phẩm tính phong (tôm, cua, đồ biển), đồ cay nóng (gây tích nhiệt), thực phẩm quá nhiều đạm khó tiêu.
- Nên tăng cường: Rau xanh đậm, quả giàu Vitamin C (thanh nhiệt), uống đủ nước và có thể dùng thêm trà xanh, nước đậu đen để hỗ trợ giải độc gan.
— Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
Để có lộ trình điều trị chuẩn xác và an toàn nhất cho cả mẹ và bé, bệnh nhân nên tìm đến các cơ sở Y học cổ truyền uy tín để được thăm khám trực tiếp.
Có thể bạn quan tâm:
- Dị ứng thức ăn nổi mề đay và cách điều trị hiệu quả
- Da bị nổi mề đay mẩn ngứa sau khi tắm, triệu chứng và biện pháp xử lý
