Phù Nề Dạ Dày Nên Ăn Gì, Kiêng Gì Để Cải Thiện Bệnh?

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Phù nề dạ dày nên ăn gì và kiêng gì? Người bệnh được khuyến khích nên ưu tiên chọn những thực phẩm dễ tiêu hóa như cháo, súp và rau củ, đồng thời cần tránh xa đồ cay nóng, dầu mỡ để giảm áp lực cho tỳ vị, hỗ trợ niêm mạc tự phục hồi.

Dạ dày bị phù nề dưới góc nhìn Y học cổ truyền và Hiện đại

Phù nề dạ dày (hay viêm phù nề dạ dày) là tình trạng niêm mạc dạ dày bị viêm và sưng tấy do nhiều nguyên nhân khác nhau. Dưới góc độ Y học cổ truyền (YHCT), đây thường là hệ quả của chứng “Vị quản thống”. Khi tỳ vị hư hàn hoặc can khí uất kết, khí huyết tại vị phủ không lưu thông dẫn đến tình trạng huyết ứ, tân dịch đình trệ gây nên phù nề, sưng đau.

phù nề dạ dày nên ăn gì
Phù nề dạ dày xảy ra khi niêm mạc bị viêm nhiễm và hình thành các vùng sưng tấy, xung huyết

Các triệu chứng phổ biến thường gặp bao gồm:

  • Đau bụng vùng thượng vị (có thể đau âm ỉ hoặc dữ dội tùy mức độ khí trệ).
  • Buồn nôn, nôn (do vị khí nghịch lên trên).
  • Ợ nóng, ợ chua.
  • Chán ăn, cơ thể mệt mỏi do tỳ vị không vận hóa được tinh chất từ thức ăn.
  • Đầy bụng, khó tiêu, đi ngoài phân lỏng hoặc táo bón.

Nếu không được can thiệp kịp thời bằng các phương pháp “hành khí hoạt huyết” và “kiện tỳ sơ can”, bệnh có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm:

  • Xuất huyết dạ dày: Khi nhiệt độc tích tụ quá mức gây tổn thương huyết lạc, dẫn đến nôn máu hoặc phân đen.
  • Thủng dạ dày: Vết loét ăn sâu xuyên qua các lớp niêm mạc, gây đau dữ dội và cần cấp cứu ngoại khoa lập tức.
  • Viêm loét mãn tính: Tình trạng phù nề tái phát nhiều lần làm niêm mạc suy yếu, dễ bị axit dịch vị tấn công.
  • Ung thư dạ dày: Đặc biệt là các trường hợp phù nề do vi khuẩn HP (Helicobacter Pylori) kéo dài làm biến đổi cấu trúc tế bào.

.quote-box-lan {
background-color: #f9f9f9;
border-left: 5px solid #2e7d32;
padding: 20px;
margin: 20px 0;
font-style: italic;
line-height: 1.6;
color: #333;
}
.quote-author-lan {
text-align: right;
font-weight: bold;
margin-top: 10px;
color: #2e7d32;
font-style: normal;
}

“Trong Đông y, dạ dày (vị) được coi là ‘bể chứa ngũ cốc’. Khi bị phù nề, tức là vùng niêm mạc này đang trong tình trạng ‘nội nhiệt’ hoặc ‘khí trệ’. Việc ăn uống không đơn thuần là nạp năng lượng, mà là cách để chúng ta điều hòa lại quân bình âm dương, giúp giảm bớt hỏa khí tại vị, để niêm mạc có cơ hội được tĩnh dưỡng và phục hồi tự nhiên.”

Thầy thuốc Ưu tú, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Có thể bạn muốn biết: Viêm phù nề môn vị dạ dày: Triệu chứng và hướng điều trị

Phù nề dạ dày nên ăn gì để nhanh khỏi bệnh?

Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò “tiên phong” trong việc xoa dịu các cơn đau và giảm sưng tấy. Theo nguyên lý YHCT, người bệnh cần ưu tiên các thực phẩm có tính bình, vị ngọt nhẹ để kiện tỳ, ích khí.

Nhóm thực phẩm giúp trung hòa acid (Tương ứng với việc thanh nhiệt, dưỡng vị)

Dưới góc nhìn Tây y, việc dư thừa acid dịch vị là tác nhân chính gây ăn mòn niêm mạc. Việc bổ sung các thực phẩm có tính kiềm giúp trung hòa nồng độ pH, làm dịu ổ viêm. Các loại rau củ xanh không chỉ giàu vitamin mà còn giúp “thanh mát” dạ dày:

  • Rau xanh, bông cải xanh (giàu Sulforaphane kháng khuẩn).
  • Rau chân vịt, rau xà lách.
  • Củ cải đỏ, củ dền, bắp cải.

Thực phẩm giàu chất Flavonoid – “Kháng sinh tự nhiên” từ thảo mộc

Flavonoid là hoạt chất chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp bảo vệ lớp màng nhầy và hỗ trợ làm lành các mạch máu bị tổn thương tại vùng phù nề. Trong Đông y, các loại thực phẩm này giúp hoạt huyết, tiêu viêm rất tốt.

phù nề dạ dày nên kiêng ăn gì
Trà xanh và các loại quả mọng chứa lượng Flavonoid dồi dào giúp kháng viêm hiệu quả

Danh mục thực phẩm gợi ý: Trà xanh, rau cần tây, nam việt quất, táo, quả anh đào, ớt chuông (không cay).

Nhóm thực phẩm dễ tiêu hóa – Giảm tải cho Tỳ Vị

Khi niêm mạc đang sưng tấy, khả năng co bóp và nghiền nát thức ăn của dạ dày giảm sút. Việc ăn các món mềm, nhừ giúp vị khí không bị uất nghẽn:

  • Các loại cháo/canh: Cháo gạo lứt, cháo hạt sen (vừa nhuận tràng vừa an thần), canh bí đỏ, canh rau cải hầm nhừ.
  • Đạm mềm: Thịt gà bỏ da, cá nạc, thịt bò băm nhỏ hầm kỹ.
  • Trái cây nhuận vị: Chuối chín (giúp bao phủ niêm mạc), lê, táo gọt vỏ.
“Tôi thường nhắc nhở bà con, khi cái dạ dày đang đau, đang sưng thì đừng ‘bắt’ nó làm việc quá sức. Một bát cháo hạt sen hay một chút mật ong ấm vào buổi sáng chính là cách ‘vỗ về’ tỳ vị tốt nhất. Nó giúp khí huyết lưu thông, đưa dưỡng chất đến nuôi dưỡng và làm lành những vết trợt, vết phù nhanh hơn.”

Thầy thuốc Ưu tú, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Nhóm thực phẩm bổ sung men vi sinh và chất xơ

Sự cân bằng giữa các lợi khuẩn giúp ức chế vi khuẩn có hại (như HP) và hỗ trợ quá trình tiêu hóa diễn ra trơn tru, tránh tình trạng thức ăn ứ trệ gây sinh khí, đầy bụng.

  • Lợi khuẩn: Sữa chua, các sản phẩm lên men tự nhiên.
  • Mật ong: Một vị thuốc quý trong Đông y giúp sát khuẩn, bổ trung, làm lành niêm mạc cực kỳ hiệu quả.
  • Chất xơ hòa tan: Có nhiều trong ngũ cốc nguyên cám (yến mạch, gạo lứt), giúp thấm hút bớt acid dư thừa.

Tham khảo thêm:Viêm phù nề xung huyết trợt rải rác hang vị – Bệnh cần điều trị sớm

Người bị phù nề dạ dày nên kiêng ăn gì để tránh “Hỏa thượng”?

Theo Đông y, các thực phẩm kích thích thường mang tính “Nhiệt” hoặc “Táo”, dễ làm tổn thương tân dịch và khiến tình trạng phù nề trở nên trầm trọng hơn.

dạ dày phù nề nên kiêng ăn gì
Đồ ăn cay nóng là ‘kẻ thù’ số 1 của người bệnh viêm phù nề dạ dày

Bà con cần đặc biệt tránh:

  • Gia vị cay nồng: Ớt, tiêu, gừng, tỏi quá nhiều làm kích ứng niêm mạc, tăng cảm giác nóng rát thượng vị.
  • Chất béo khó tiêu: Đồ chiên rán nhiều dầu mỡ gây đình trệ tiêu hóa (thực tích), khiến dạ dày phải co bóp mạnh hơn.
  • Đồ uống kích thích: Rượu, bia, cà phê làm tăng tiết acid và trực tiếp bào mòn lớp nhầy bảo vệ niêm mạc.
  • Thực phẩm chứa nhiều Natri: Muối làm tăng tình trạng giữ nước, có thể khiến vùng phù nề sưng to hơn.

Nguyên tắc “Dưỡng vị” dành cho người phù nề dạ dày

Bên cạnh việc chọn thực phẩm, cách ăn cũng là một “bài thuốc” quan trọng giúp đẩy lùi bệnh tật:

  • Chia nhỏ bữa ăn: Không nên ăn quá no một lúc (gây áp lực vật lý lên vết phù) và cũng không để quá đói (axit tự do sẽ tấn công niêm mạc).
  • Chế biến ưu tiên hấp, luộc: Hạn chế tối đa các món nướng hoặc chiên cứng.
  • Uống đủ nước: Nên uống nước ấm, chia làm nhiều ngụm nhỏ trong ngày để làm sạch dạ dày.
  • Thoải mái tinh thần: Theo YHCT, “Can mộc khắc Tỳ thổ”. Căng thẳng, lo âu sẽ khiến can khí uất kết, làm cơn đau dạ dày dữ dội hơn.
“Chế độ ăn uống chỉ là một phần, việc điều trị gốc rễ bệnh bằng các bài thuốc thảo dược có tính chất ‘Sơ can – Bình vị’ mới là giải pháp bền vững. Tại Thuốc Dân Tộc, chúng tôi chú trọng vào việc sử dụng các vị thuốc như Chè dây (kháng khuẩn HP), Lá khôi (trung hòa acid) kết hợp với các vị thuốc kiện tỳ để giúp niêm mạc dạ dày tự chữa lành từ bên trong. Phù nề dạ dày hoàn toàn có thể kiểm soát tốt nếu bà con kiên trì và dùng đúng phương pháp.”

Thầy thuốc Ưu tú, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Hãy luôn lắng nghe cơ thể mình. Nếu tình trạng đau tức, đầy trướng kéo dài không giảm dù đã thay đổi chế độ ăn, bà con cần sớm tìm đến các chuyên gia y tế để được thăm khám và có lộ trình điều trị đúng đắn nhất.

Có thể bạn quan tâm:

Chia sẻ:
Nội soi dạ dày có phát hiện bệnh ung thư không? Nội Soi Dạ Dày Có Phát Hiện Bệnh Ung Thư Không?

Nội soi dạ dày là "tiêu chuẩn vàng" trong việc quan sát các tổn thương thực thể tại hệ tiêu…

Xạ Trị Ung Thư Dạ Dày Và Thông Tin Cần Biết

Xạ trị ung thư dạ dày là một trong những phương pháp can thiệp hiện đại, thường được phối hợp…

viêm hang vị dạ dày có nguy hiểm không Viêm hang vị dạ dày có nguy hiểm không?

"Viêm hang vị dạ dày có nguy hiểm không?" là câu hỏi được nhiều người quan tâm khi gặp phải…

Xây Dựng Chế Độ Ăn Uống Cho Người Trào Ngược Dạ Dày

Xây dựng chế độ ăn uống cho người bị trào ngược dạ dày có vai trò rất quan trọng. thực…

Bệnh Ung Thư Dạ Dày Nên Ăn Gì, Kiêng Gì Tốt Nhất?

Người bị bệnh ung thư dạ dày cần hết sức lưu ý và tuân thủ chế độ dinh dưỡng khắt…

Chia sẻ
Bỏ qua