Gai cột sống cổ: Nỗi lo bại liệt và bí quyết dưỡng cốt từ gốc

Gai cột sống cổ là một căn bệnh ngày càng phổ biến, đặc biệt là ở những người làm việc văn phòng, ít vận động hoặc lao động nặng nhọc. Bệnh gây ra nhiều triệu chứng khó chịu như đau nhức, tê cứng cổ gáy, vai gáy, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và khả năng lao động của người bệnh.

Gai cột sống cổ dưới góc nhìn y học cổ truyền: Căn nguyên và biến chứng

Theo y học cổ truyền, cột sống cổ thuộc phạm vi chứng “Tý”. Căn nguyên hình thành gai xương thường do chính khí suy tủy, tạng thận không còn sung túc để chủ cốt tủy, can huyết kém không nuôi dưỡng được cân mạch. Khi cơ thể suy yếu, các yếu tố ngoại tà như Phong, Hàn, Thấp thừa cơ xâm nhập vào kinh lạc, làm khí huyết ngưng trệ. Sự bế tắc lâu ngày tại vùng đốt sống cổ khiến canxi lắng đọng, hình thành nên các mỏm xương thừa mà chúng ta thường gọi là gai cột sống cổ.

Gai cột sống cổ là tình trạng mỏm xương hoặc khớp nhô ra do tổn thương, gây hạn chế hoạt động và đau nhức. Bệnh phát triển từ từ, khiến việc phát hiện sớm trở nên khó khăn. Người bệnh nên chú ý đến các dấu hiệu và thăm khám kịp thời để nhận tư vấn và điều trị từ chuyên gia.

Nếu để bệnh kéo dài, sự bế tắc kinh mạch không chỉ gây đau tại chỗ mà còn dẫn tới một số biến chứng khôn lường như:

• Chóng mặt, buồn nôn, mệt mỏi do khí huyết không lưu thông lên đại não, gây mất ngủ kinh niên.
• Đau nửa đầu, buốt đỉnh đầu khi các gai xương chèn ép vào các nhánh kinh lạc vùng đầu mặt.
• Rối loạn cảm giác tứ chi, ảnh hưởng đến thần kinh thực vật.
• Gây bại liệt ở một hoặc cả hai cánh tay do tủy sống bị chèn ép nghiêm trọng.

Cổ nhân có câu: “Thông tắc bất thống, thống tắc bất thông”. Khi dòng chảy của khí huyết bị chặn lại bởi các mỏm gai, nỗi đau sẽ khởi phát. Điều trị gai cột sống không chỉ là cắt tỉa ngọn gai mà là khơi thông dòng chảy ấy.

Nhận diện triệu chứng qua biểu hiện của khí huyết và kinh lạc

Để nhận biết bệnh gai cột sống cổ, bệnh nhân có thể dựa vào các dấu hiệu sau:

• Đau nhức vùng cổ: Xuất hiện những cơn đau nhức khu vực gáy, vùng giữa 2 bờ xương bả vai, sau hốc mắt hoặc thái dương. Đây là biểu hiện của tình trạng khí huyết ứ trệ tại các đường kinh chạy qua vùng cổ. Theo thời gian, các cơn đau tăng dần và lan xuống cánh tay hoặc ngón tay.
• Hạn chế vận động: Gặp khó khăn khi chuyển động, đặc biệt là xoay cổ, cầm nắm đồ vật do kinh cân bị co rút, xơ cứng.
• Cảm giác tê, ngứa râm ran: Xuất hiện ở cánh tay, có thể lan xuống ngón tay vào thời điểm bệnh đã tiến triển nặng hơn, dấu hiệu cho thấy tà khí đã xâm nhập sâu vào hệ thống dây thần kinh.
• Phát ra tiếng kêu lạo xạo: Khi thực hiện các động tác xoay cổ, vai gáy do sụn khớp bị bào mòn và dịch khớp suy giảm (tình trạng thận tinh bất túc).

Tham khảo thêm: Các bài tập yoga chữa gai cột sống dễ thực hiện tại nhà

Nguyên nhân gây gai cột sống cổ theo y lý sâu xa

Gai cột sống cổ có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, bao gồm:

• Bệnh lý xương khớp: Viêm xương khớp hoặc viêm gân kích thích tế bào xương, tạo xương thừa và gai xương. Trong Đông y, đây là hệ quả của việc tà khí lưu trú lâu ngày gây nhiệt độc hoặc đàm thấp hóa xương.
• Tuổi tác: Lão hóa làm sụn khớp hao mòn, canxi lắng đọng ở dây chằng, hình thành gai xương. Đây là quy luật tự nhiên của sự suy giảm thiên quý và thận khí.
• Chấn thương: Tai nạn, lao động nặng hoặc tập luyện sai tư thế gây áp lực, dẫn đến tổn thương và gai xương. Các tác động này gây ra tình trạng huyết ứ cục bộ, nếu không được hóa ứ kịp thời sẽ dẫn đến biến đổi cấu trúc xương.
• Béo phì, thừa cân: Gây áp lực lên hệ xương khớp, làm hao tổn chính khí vì phải gánh đỡ sức nặng quá mức.
• Lối sống và yếu tố khác: Ngồi không đúng tư thế làm nghẽn mạch máu, chế độ ăn kém dẫn đến tì vị yếu không sinh được huyết nuôi xương.

Giải pháp hỗ trợ cải thiện gai cột sống cổ

Hiện nay, có các cách hỗ trợ cải thiện tình trạng gai cột sống được cho là phổ biến như: sử dụng phương pháp điều trị từ y học hiện đại, tận dụng các bài mẹo từ dân gian hoặc áp dụng bài thuốc chữa gai cột sống từ đông y.

Y học hiện đại và những lưu ý

Trong y học hiện đại, việc điều trị gai cột sống bao gồm:

• Thuốc giảm đau và kháng viêm: Acetaminophen, cyclobenzaprine để giảm đau tạm thời nhưng cần thận trọng với tác dụng phụ lên dạ dày và gan.
• Vật lý trị liệu: Liệu pháp tư thế, lực kéo căng giúp giải tỏa áp lực cơ học.
• Phẫu thuật: Đối với trường hợp nặng, có thể cần mổ nội soi cắt bỏ gai. Tuy nhiên, phẫu thuật có nguy cơ biến chứng và khả năng gai mọc trở lại nếu căn nguyên bên trong chưa được giải quyết. Bệnh nhân cần cân nhắc kỹ trước khi quyết định.

Bài thuốc dân gian: Kinh nghiệm từ ngàn đời

Dân gian thường dùng xương rồng, hạt đu đủ, ngải cứu để hỗ trợ giảm đau. Ưu điểm là nguyên liệu dễ tìm, cách thực hiện đơn giản. Tuy nhiên, các bài thuốc này thường chỉ có tác dụng hỗ trợ nhẹ ở bề ngoài, người bệnh cần thận trọng và không nên quá phụ thuộc khi bệnh đã chuyển sang giai đoạn mạn tính.

Xem ngay: Bài thuốc trị gai cột sống bằng cây xương rồng hiệu quả và lành tính

Chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt cho người bệnh

Giống như các bệnh về xương khớp khác, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò như “thuốc ăn” hàng ngày giúp hỗ trợ phục hồi:

• Thực phẩm nên ăn: Các loại cá giàu Omega-3 (giúp kháng viêm tự nhiên), thực phẩm giàu canxi và vitamin D để củng cố chính khí của xương.
• Thực phẩm nên kiêng: Thịt đỏ, đồ ăn nhanh, các chất kích thích vì chúng dễ gây nhiệt độc, làm tình trạng viêm đau trở nên trầm trọng hơn.

Người bệnh cần lưu ý duy trì lối sống điều độ:

• Tránh vận động quá mạnh đột ngột gây tổn thương kinh lạc vùng cổ.
• Duy trì cân nặng hợp lý để giảm bớt gánh nặng lên cột sống.
• Luyện tập nhẹ nhàng như yoga hoặc bơi lội để lưu thông khí huyết.

Gai cột sống cổ nếu không được chú trọng điều trị từ sớm sẽ gây ra nhiều hệ lụy cho sức khỏe. Hãy lắng nghe cơ thể mình, thay đổi thói quen xấu và tìm đến những giải pháp bảo tồn tự nhiên để giữ cho cột sống luôn dẻo dai.

Nếu bà con đang gặp phải những cơn đau mỏi cổ vai gáy kéo dài hoặc có dấu hiệu tê bì chân tay, hãy chủ động liên hệ để được các bác sĩ tư vấn kỹ lưỡng về tình trạng cơ địa qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.

Có thể bạn quan tâm

• Mổ gai cột sống có chữa được không? Nên mổ ở bệnh viện nào?
• Gai cột sống chèn dây thần kinh và phương pháp điều trị