Cách Chữa Bệnh Zona Thần Kinh Biến Chứng Nhanh Nhất

Cách chữa bệnh zona thần kinh biến chứng là vấn đề cần quan tâm khi căn bệnh trở nên nghiêm trọng. Vậy dưới góc nhìn của y học cổ truyền và hiện đại, đó là những biến chứng nào và cách chữa trị ra sao cho hiệu quả, an toàn? Cùng tìm hiểu sâu hơn trong bài viết dưới đây.

Bệnh zona thần kinh dưới góc nhìn Đông – Tây y và những biến chứng đáng ngại

Trong y học cổ truyền, zona thần kinh được gọi bằng những cái tên như “Xà xuyên sang” (mụn rộp như rắn bò), “Triền đới hỏa đơn” (nốt phỏng như dải lửa quấn quanh người). Căn nguyên của bệnh thường do cơ thể vốn dĩ thấp nhiệt nội uẩn, lại gặp lúc chính khí (sức đề kháng) suy yếu, phong nhiệt hỏa độc từ bên ngoài xâm nhập vào bì phu, thiêu đốt kinh lạc mà thành.

Y học hiện đại xác định zona thần kinh phát sinh do sự tái hoạt động của virus Varicella Zoster (VZV) – loại virus gây bệnh thủy đậu nằm tiềm phục trong các hạch thần kinh. Tuy không đe dọa trực tiếp đến tính mạng ngay lập tức, nhưng các biến chứng của nó lại gây ra những hệ lụy lâu dài cho sức khỏe và chất lượng cuộc sống.

1. Nhiễm trùng, viêm loét da (Thấp nhiệt hỏa độc công phá)

Dưới góc độ Đông y, khi thấp nhiệt hỏa độc không được hóa giải kịp thời, các nốt mụn nước bị vỡ sẽ tạo điều kiện cho ngoại tà xâm nhập sâu hơn vào phần cơ nhục, gây ra tình trạng “nhiễm độc bì phu”. Tây y giải thích đây là tình trạng bội nhiễm vi khuẩn (thường là tụ cầu hoặc liên cầu). Biến chứng này biểu hiện qua việc viêm da lan rộng, sốt cao, da mưng mủ, dễ dẫn đến hoại tử nếu không được vệ sinh và điều trị bằng kháng sinh kịp thời.

Xem thêm: Dùng nha đam trị bệnh zona thần kinh có hiệu quả không?

2. Đau dây thần kinh sau zona (Khí trệ huyết ứ)

Đau dây thần kinh sau zona là biến chứng phổ biến nhất, chiếm khoảng 5 – 20% trường hợp. Đông y cho rằng sau khi hỏa độc đã lui, nhưng “dư độc” vẫn còn lưu lại ở kinh lạc làm cho khí huyết không thông, gây ra tình trạng “thông tắc bất thống” (thông thì không đau, tắc thì gây đau). Cảm giác đau nhức, tê bì, ngứa ran kéo dài hàng tháng, thậm chí hàng năm do các sợi dây thần kinh bị tổn thương và rối loạn đường truyền xung điện.

Người bệnh thường mô tả những cơn đau này như điện giật hoặc dao đâm, ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ và tâm lý, gây suy nhược thần kinh trầm trọng.

3. Hội chứng Ramsay Hunt (Tổn thương can kinh)

Biến chứng này xảy ra khi virus tấn công vào dây thần kinh mặt gần tai. Theo Đông y, các kinh mạch chạy qua vùng tai mặt thuộc kinh Đởm và Tam tiêu bị nhiệt độc xâm phạm gây tắc nghẽn. Triệu chứng điển hình là liệt mặt một bên, đau tai dữ dội, nổi mụn nước ở ống tai hoặc miệng, thậm chí làm suy giảm thính lực. Tuy phần lớn sẽ thuyên giảm khi mức độ viêm nhiễm được kiểm soát, nhưng nếu không điều trị sớm có thể để lại di chứng méo miệng hoặc điếc vĩnh viễn.

4. Biến chứng ở mắt (Can hỏa thượng viêm)

Trong ngũ hành, “Can khai khiếu ra mắt”. Khi nhiệt độc từ kinh Can bốc lên mạnh mẽ sẽ gây ra các biến chứng tại mắt như viêm kết mạc, viêm giác mạc. Tây y cảnh báo virus VZV tấn công dây thần kinh thị giác có thể gây suy giảm thị lực nghiêm trọng, thậm chí mù lòa nếu không có phác đồ điều trị chuyên biệt kịp thời.

5. Viêm màng não và tổn thương nội tạng

Đây là mức độ nguy hiểm nhất khi độc tố xâm nhập vào sâu trong phần huyết và tấn công hệ thống thần kinh trung ương hoặc các cơ quan nội tạng. Biến chứng này tương ứng với tình trạng “Nhiệt nhập tâm bào” trong Đông y, gây ra viêm phổi, xuất huyết hoặc viêm màng não, đe dọa trực tiếp đến tính mạng người bệnh.

6. Hình thành sẹo sau zona

Khi các nốt phỏng loét sâu hoặc bị nhiễm trùng, quá trình hồi phục của da bị gián đoạn, dẫn đến hình thành sẹo lồi hoặc sẹo thâm (huyết ứ bì phu). Điều này gây mất thẩm mỹ, đặc biệt là ở những vùng da hở, khiến người bệnh tự ti trong giao tiếp.

Tham khảo thêm: bệnh zona cần kiêng gì? Thực phẩm cần tránh khỏi 

Các cách trị biến chứng bệnh zona thần kinh hiệu quả nhất

Để giải quyết các biến chứng zona, y học hiện đại tập trung vào việc ức chế sự nhân lên của virus và giảm triệu chứng đau nhức bằng các nhóm thuốc:

• Thuốc kháng virus (Acyclovir, Valacyclovir…): Giúp kiềm hãm sự phát triển của virus, rút ngắn thời gian phát bệnh và giảm nguy cơ biến chứng.
• Thuốc kháng sinh: Chỉ dùng khi có dấu hiệu nhiễm khuẩn, mưng mủ để ngăn chặn tình trạng bội nhiễm da.
• Thuốc giảm đau: Sử dụng các loại như Ibuprofen, Naproxen hoặc Acetaminophen tùy theo mức độ đau.
• Thuốc chống co giật (Gabapentin, Pregabalin): Thường được chỉ định cho các trường hợp đau dây thần kinh sau zona kéo dài.
• Thuốc bôi tại chỗ (Capsaicin, Lidocaine): Giúp giảm cảm giác đau rát trực tiếp trên vùng da bị tổn thương.
• Thuốc hỗ trợ thần kinh: Bao gồm các loại thuốc an thần hoặc thuốc chống trầm cảm 3 vòng liều thấp để cải thiện giấc ngủ và điều chỉnh ngưỡng chịu đau của cơ thể.

Gợi ý: zona thần kinh có dùng thịt gà không? Nên kiêng những gì? 

Chăm sóc và phòng ngừa biến chứng zona thần kinh chủ động

Để ngăn ngừa bệnh tiến triển xấu, việc “trong uống ngoài đồ” (phối hợp điều trị bên trong và chăm sóc bên ngoài) cùng với lối sống lành mạnh là vô cùng quan trọng:

• Giữ vệ sinh da đúng cách (Lương huyết bảo vệ bì phu): Hằng ngày cần vệ sinh vùng da tổn thương nhẹ nhàng bằng nước muối sinh lý hoặc các dung dịch sát khuẩn nhẹ như hồ nước, xanh methylene 1%. Tuyệt đối không cào gãi làm vỡ mụn nước để tránh “hỏa độc” lây lan sang vùng da lành.
• Dinh dưỡng đủ chất (Bồi bổ chính khí): Đông y quan niệm “Chính khí tồn nội, tà bất khả can” – khi sức đề kháng mạnh thì virus không thể gây hại. Hãy bổ sung thực phẩm giàu Vitamin C, B12, Kẽm và Omega-3. Nên ăn nhiều rau xanh, trái cây tươi và uống đủ nước để thanh lọc cơ thể.
• Vận động rèn luyện (Khí huyết lưu thông): Tập thể dục nhẹ nhàng như Yoga, đi bộ giúp khí huyết lưu thông, tinh thần sảng khoái, từ đó giảm bớt cảm giác đau nhức thần kinh.

• Giữ môi trường sống sạch sẽ: Tránh xa bụi bẩn và các tác nhân ô nhiễm để bảo vệ hệ miễn dịch.
• Tiêm phòng vắc xin: Đây là biện pháp “phòng bệnh hơn chữa bệnh” hiệu quả nhất đối với cả bệnh thủy đậu và zona thần kinh cho người lớn tuổi hoặc người có hệ miễn dịch yếu.

Cách chữa zona thần kinh biến chứng không hề đơn giản và đòi hỏi sự kết hợp khéo léo giữa tinh hoa y học cổ truyền và sự chính xác của y học hiện đại. Quan trọng nhất là người bệnh cần có ý thức thăm khám sớm ngay khi phát hiện những dấu hiệu đầu tiên để giảm thiểu rủi ro cho sức khỏe.

Có thể bạn quan tâm:

• Zona có để lại sẹo không? Làm mờ như thế nào?
• Bị giời leo có kiêng nước không? Hướng dẫn cách tắm