Thoát vị đĩa đệm có nên đi bộ không? Đi sao cho đúng để gân cốt dẻo dai?

Thoát vị đĩa đệm có nên đi bộ không là thắc mắc chung của nhiều người bệnh khi đối mặt với những cơn đau nhức vùng cột sống. Trong Y học cổ truyền, việc vận động không chỉ đơn thuần là rèn luyện thể chất mà còn là cách để khơi thông dòng chảy của khí huyết, hỗ trợ quá trình phục hồi tự nhiên của cơ thể.

Thoát vị đĩa đệm có nên đi bộ không? Góc nhìn từ Y lý cổ truyền

Thoát vị đĩa đệm theo quan niệm Đông y thuộc phạm vi chứng Tý hoặc Yêu thống. Nguyên nhân thường do chính khí suy tà khí (phong, hàn, thấp) xâm nhập, hoặc do can thận hư tổn lâu ngày khiến khí huyết không đủ nuôi dưỡng kinh mạch vùng lưng, dẫn đến đĩa đệm bị xơ cứng, lệch ra khỏi vị trí ban đầu và chèn ép vào các rễ thần kinh.

Nhiều người bệnh lo ngại việc di chuyển sẽ làm tăng áp lực lên cột sống, khiến nhân nhầy thoát ra nhiều hơn. Tuy nhiên, người bị thoát vị đĩa đệm hoàn toàn có thể và nên đi bộ, miễn là thực hiện đúng phương pháp và cường độ. Trong trạng thái vận động nhẹ nhàng, cơ thể sẽ kích hoạt cơ chế tự chữa lành nhờ vào việc tăng cường tuần hoàn máu.

Lợi ích của việc đi bộ đối với người thoát vị đĩa đệm dưới góc nhìn chuyên môn:

• Thông kinh hoạt lạc: Đi bộ giúp các kinh mạch ở vùng chi dưới và cột sống thắt lưng được khơi thông, giảm tình trạng khí trệ huyết ứ – nguyên nhân chính gây đau nhức tê bì.
• Tăng cường chính khí: Vận động ngoài trời giúp cơ thể hấp thụ thiên khí, tăng cường sức đề kháng (vệ khí), từ đó giúp cơ thể chống lại sự xâm nhập của ngoại tà như hàn thấp.
• Dưỡng khớp phục cốt: Khi đôi chân di chuyển nhịp nhàng, các nhóm cơ quanh cột sống được củng cố, đóng vai trò như một “giáp trụ” tự nhiên bảo vệ và giảm tải áp lực cho đĩa đệm.
• Nuôi dưỡng đĩa đệm: Đĩa đệm vốn không có mạch máu nuôi trực tiếp mà thẩm thấu dưỡng chất thông qua sự chuyển động. Đi bộ giúp quá trình trao đổi chất này diễn ra tốt hơn, hỗ trợ phục hồi các mô bị tổn thương.
• An thần định chí: Đi bộ giúp giải tỏa căng thẳng (can khí uất kết), cải thiện tâm trạng và giúp người bệnh ngủ ngon hơn, vốn là yếu tố quan trọng để tạng phủ phục hồi năng lượng.

Tham khảo thêm: bị thoát vị đĩa đệm có tập gym được không?

Cơ chế hình thành triệu chứng và sự cần thiết của vận động

Khi nhân nhầy đĩa đệm thoát ra ngoài, nó tạo nên một khối “huyết ứ” cục bộ, gây cản trở dòng chảy của kinh khí. Điều này dẫn đến các biểu hiện như đau buốt dọc theo kinh Bàng quang (xuống mông, đùi) hoặc kinh Đởm. Nếu người bệnh chỉ nằm yên một chỗ quá lâu, khí huyết sẽ càng đình trệ, cơ bắp yếu dần (nhục teo) và cột sống trở nên xơ cứng.

Việc đi bộ đóng vai trò như một “máy bơm” tự nhiên, thúc đẩy huyết dịch lưu thông qua các khu vực bị chèn ép. Tuy nhiên, nếu đi bộ sai cách hoặc cố quá sức khi đang trong đợt cấp (đau dữ dội), tà khí có thể thừa cơ xâm nhập sâu hơn vào xương khớp, gây phản tác dụng.

“Trong Đông y, thông thì bất thống, thống thì bất thông. Mọi cơn đau đều khởi nguồn từ sự tắc nghẽn. Vận động chính là chìa khóa để khai thông những điểm tắc ấy, nhưng phải thực hiện trong sự tỉnh thức và lắng nghe cơ thể.”

Hướng dẫn đi bộ đúng cách để bảo vệ cột sống

Để việc đi bộ mang lại hiệu quả tốt nhất mà không gây tổn thương thêm cho đĩa đệm, chúng ta cần lưu ý những nguyên tắc “vàng” sau đây:

• Khởi động kỹ lưỡng: Trước khi đi bộ, hãy dành 5-10 phút thực hiện các động tác xoay khớp nhẹ nhàng để làm ấm cơ thể, giúp gân cốt dẻo dai hơn.
• Giữ tư thế thẳng: Luôn giữ lưng thẳng, mắt nhìn thẳng về phía trước, vai thư giãn. Tránh cúi đầu nhìn xuống đất vì sẽ gây áp lực lên cột sống cổ và làm lệch trục cột sống thắt lưng.
• Tốc độ vừa phải: Không nên đi bộ như đang chạy bền hay đi dạo quá chậm. Hãy duy trì tốc độ ổn định khiến hơi thở hơi nhanh một chút nhưng vẫn có thể nói chuyện bình thường.
• Chọn địa hình bằng phẳng: Nên đi bộ trên mặt phẳng, tránh đường dốc, gồ ghề hoặc trơn trượt để hạn chế những rung chấn đột ngột lên đĩa đệm.
• Lắng nghe cơ thể: Đây là điều quan trọng nhất. Nếu xuất hiện cơn đau nhói ở lưng hoặc tê lan xuống chân, hãy dừng lại ngay lập tức và nghỉ ngơi.

Thời gian và tần suất hợp lý:

• Bắt đầu với khoảng 10-15 phút mỗi lần và tăng dần lên 30-45 phút khi cơ thể đã thích nghi.
• Nên duy trì ít nhất 5 ngày mỗi tuần để tạo thành thói quen cho gân cốt.
• Có thể chia nhỏ thời gian đi bộ trong ngày nếu sức khỏe chưa cho phép đi liên tục trong thời gian dài.

Tham vấn chuyên môn từ Bác sĩ Lê Hữu Tuấn

Lời khuyên từ chuyên gia và các phương pháp bổ trợ

Bên cạnh đi bộ, người bệnh có thể kết hợp thêm các bộ môn nhẹ nhàng khác để tăng tính linh hoạt cho cột sống như bơi lội (giúp giải phóng áp lực nhờ sức nâng của nước), Yoga (các bài tập kéo giãn nhẹ nhàng) hoặc tập dưỡng sinh cổ truyền.

Việc điều chỉnh lối sống cũng quan trọng không kém. Hãy đảm bảo một chế độ ăn uống đủ dưỡng chất, tránh các tác nhân gây thấp nhiệt như rượu bia, đồ ăn quá cay nóng hoặc quá lạnh. Luôn giữ ấm vùng lưng, tránh để phong hàn xâm nhập vào kinh lạc.

Tham khảo thêm:

• 9 cách giảm đau thoát vị đĩa đệm giúp người bệnh thoải mái hơn
• 7 bài thuốc dân gian chữa thoát vị đĩa đệm hiệu quả, dễ kiếm

Thoát vị đĩa đệm không phải là dấu chấm hết cho việc vận động. Ngược lại, vận động đúng cách chính là “liều thuốc” quý giá giúp cột sống tìm lại sự cân bằng. Tuy nhiên, mọi sự luyện tập cần dựa trên sự hiểu biết đúng đắn về tình trạng bệnh lý của bản thân.

Nếu bà con vẫn còn băn khoăn về tình trạng thoát vị của mình hoặc cần một lộ trình vận động và điều trị bài bản, đừng ngần ngại kết nối để nhận được sự tư vấn chuyên sâu nhất. Mọi thắc mắc có thể gửi về Zalo 0972.606.773 hoặc liên hệ Số điện thoại 0972 606 773 để được hỗ trợ kịp thời.