Các Thói Quen Gây Bệnh Trĩ Cần Tránh

Tưởng chừng như bệnh trĩ chỉ xảy ra ở những người bị táo bón mãn tính, nhưng thực tế theo quan điểm Y học cổ truyền, đây là hệ quả của tình trạng khí huyết ứ trệ, tỳ vị hư yếu do những thói quen sinh hoạt tưởng chừng vô hại. Dưới đây là phân tích về các thói quen gây bệnh trĩ mà rất nhiều người đang gặp phải nhưng không hề hay biết.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
6 thói quen gây bệnh trĩ theo góc nhìn Đông – Tây y kết hợp
1. Ngồi hàng giờ đồng hồ – “Cửu tọa thương nhục”
Nghiên cứu hiện đại chỉ ra rằng, những người làm việc trong môi trường phải ngồi liên tục nhiều tiếng đồng hồ liền có nguy cơ mắc bệnh trĩ rất cao. Đây là lý do tại sao căn bệnh này chủ yếu xảy ra ở giới văn phòng. Dưới góc độ sinh lý học, việc ngồi lâu làm tăng áp lực lên tĩnh mạch trực tràng, cản trở sự lưu thông máu trở về tim.

Đối với Đông y, cổ nhân có câu “Cửu tọa thương nhục” (ngồi lâu hại cơ nhục). Khi ngồi quá lâu một chỗ, khí huyết vùng hạ tiêu bị đình trệ, không lưu thông được gây nên tình trạng huyết ứ. Hậu quả này cũng xảy ra tương tự với những người thường xuyên có thói quen ngồi xổm hoặc ngồi trong nhà vệ sinh quá lâu để xem điện thoại, đọc báo. Lúc này, áp lực được dồn về khu vực hậu môn, các tĩnh mạch trĩ bị giãn ra, lâu dần mất khả năng đàn hồi và sa xuống thành búi trĩ.
Để phòng tránh bệnh trĩ, các chuyên gia khuyến cáo bạn nên dành ra ít phút để thay đổi tư thế, đi lại nhẹ nhàng sau mỗi giờ làm việc. Việc vận động này giúp kích thích “khí cơ” lưu thông, giải phóng áp lực cho vùng bụng và hậu môn.
Tham khảo thêm: Muốn tập gym khi bị bệnh trĩ – nên tham khảo bài viết
2. Thói quen tập thể dục quá sức gây bệnh trĩ
Nhiều người cho rằng càng tích cực luyện tập thì cơ thể càng khỏe mạnh. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y khoa, việc gắng sức quá mức có thể phản tác dụng. Khi bạn thực hiện các động tác như nâng tạ quá nặng hoặc gập bụng liên tục với cường độ cao, áp lực trong khoang bụng tăng lên đột ngột, ép trực tiếp xuống vùng chậu và hậu môn trực tràng.
Trong Đông y, việc lao lực quá độ sẽ làm tổn thương “Trung khí”. Khi khí lực bị tiêu hao quá mức mà không được bồi hoàn, khả năng “nâng đỡ” các tạng phủ bị suy giảm (khí hư hạ hãm). Thói quen này kéo dài tất yếu dẫn đến việc hình thành búi trĩ hoặc khiến tình trạng sa búi trĩ trở nên nghiêm trọng hơn.
Điều quan trọng là bạn cần xây dựng được chương trình tập luyện phù hợp với lứa tuổi và thể trạng. Hãy ưu tiên các bộ môn giúp điều hòa hơi thở, nhuận tràng và lưu thông khí huyết như đi bộ nhẹ nhàng, bơi lội hoặc các bài tập Yoga tập trung vào vùng xương chậu.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
3. Thói quen ăn uống quá nhiều đồ cay nóng
Ăn cay là thói quen gây táo bón cho rất nhiều người. Theo Tây y, các chất kích thích như Capsaicin trong ớt làm kích ứng niêm mạc đường tiêu hóa, gây giãn mạch và tăng tưới máu vùng hậu môn, dẫn đến sưng đau khi đi ngoài.
Dưới góc nhìn Đông y, các gia vị cay nóng (ớt, tiêu, gừng, tỏi…) thuộc tính nhiệt. Lạm dụng quá đà sẽ gây tích tụ “Trường vị thấp nhiệt”. Nhiệt kết tại đại trường làm thiêu đốt tân dịch (nước trong cơ thể), khiến phân khô cứng, khó đào thải (táo bón). Khi phân khô đi qua ống hậu môn sẽ gây tổn thương tĩnh mạch, lâu ngày tích tụ thành trĩ. Đây chính là biểu hiện của tình trạng “nóng trong” gây bệnh mà bà con thường gọi.
Bạn nên biết: Uống nước đá nhiều có thể bị bệnh trĩ không?
4. Thói quen đi xe đạp thường xuyên
Nếu mỗi ngày bạn ngồi hàng giờ đồng hồ trên xe đạp thì thói quen này có thể vô tình khiến bạn trở thành nạn nhân của bệnh trĩ. Điều này nghe có vẻ đáng kinh ngạc nhưng lại có cơ sở khoa học rõ ràng.

Khi ngồi trên chiếc yên xe nhỏ và cứng, toàn bộ trọng lượng cơ thể và áp lực dồn nén trực tiếp lên vùng đáy chậu – nơi có các tĩnh mạch trực tràng yếu ớt. Việc ngồi nghiêng mình về phía trước để đạp xe càng làm gia tăng áp lực này, gây cản trở lưu thông máu cục bộ. Theo thời gian, các tĩnh mạch bị suy yếu, giãn quá mức dẫn đến hình thành trĩ nội hoặc trĩ ngoại. Để hạn chế, bạn nên sử dụng các loại yên xe có đệm mềm, thiết kế phù hợp và không nên đạp xe liên tục quá lâu.
5. Quan hệ tình dục qua đường hậu môn
Vốn dĩ cấu tạo tự nhiên của hậu môn không có chức năng co giãn và bài tiết dịch nhầy như cơ quan sinh dục để phục vụ chuyện chăn gối. Thói quen “yêu” qua cửa sau dưới áp lực mạnh có thể làm rách niêm mạc, gây tổn thương cơ vòng và làm giãn các tĩnh mạch quanh hậu môn.
Xét theo y học cổ truyền, việc tác động thô bạo vào khu vực này gây thương tổn đến kinh lạc và huyết quản vùng giang môn, tạo điều kiện cho vi khuẩn và tà khí xâm nhập gây viêm nhiễm. Tình trạng viêm kéo dài sẽ làm nặng thêm các triệu chứng của bệnh trĩ và khó khăn trong việc điều trị dứt điểm.
Gợi ý: 10 bài thuốc đông y đặc trị bệnh trĩ hiệu quả nhất
6. Chế độ ăn thiếu hụt chất xơ (ít rau quả)
Chế độ ăn ít chất xơ là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến táo bón – “kẻ thù” số một của bệnh trĩ. Chất xơ có vai trò giữ nước, làm mềm phân và giúp quá trình đào thải diễn ra trơn tru. Khi thiếu chất xơ, phân trở nên khô, cứng và bám chắc vào thành ruột.
Đông y gọi đây là tình trạng “Tân dịch khô kiệt”. Khi đại trường thiếu nước, việc cố sức rặn để đẩy phân ra ngoài sẽ khiến khí huyết dồn tích xuống hậu môn, làm căng phồng các huyết quản. Ý thức được vấn đề này, bà con nên bổ sung các loại thực phẩm có tính nhuận tràng, bổ sung tân dịch như rau mồng tơi, đu đủ, khoai lang và uống đủ nước mỗi ngày.
Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan
Trên đây là những thói quen gây bệnh trĩ rất nhiều người đang gặp phải. Bệnh trĩ không chỉ gây đau đớn, bất tiện mà còn ảnh hưởng sâu sắc đến chất lượng cuộc sống và tâm lý. Nếu nhận thấy bản thân đang có những thói quen kể trên, bạn nên thay đổi sớm, kết hợp với các phương pháp y học cổ truyền lành tính để bảo vệ sức khỏe hệ tiêu hóa một cách toàn diện.
Có thể bạn quan tâm:
- Bệnh trĩ có lây không? Cách phòng ngừa như thế nào?
- Bệnh trĩ ở trẻ em: Nguyên nhân, cách điều trị và phòng ngừa
