Buồng trứng là gì? Cấu tạo, vị trí và chức năng

Trong hành trình chăm sóc sức khỏe sinh sản, buồng trứng không chỉ đơn thuần là một cơ quan giải phẫu mà còn là “nguồn nhựa sống”, quyết định vẻ đẹp và thiên chức làm mẹ của chị em. Dưới góc nhìn của Đông y, sức khỏe buồng trứng gắn liền với sự hưng thịnh của Tạng phủ và sự lưu thông của khí huyết.Buồng trứng là gì? Vị trí và cấu tạo dưới lăng kính y học cổ truyềnBuồng trứng là một cặp cơ quan sinh sản nữ nằm ở hai bên tử cung, chịu trách nhiệm sản xuất trứng, sản xuất hormone và đảm bảo khả năng sinh sản. Trong Đông y, buồng trứng cùng với tử cung được gọi chung là “Bào cung” (hay Tử cung). Đây là nơi kinh nguyệt khởi nguồn và cũng là nơi thai nhi hình thành.Vị trí của buồng trứng nằm ở hố chậu, hai bên tử cung. Cụ thể, cơ quan này nằm trên thành chậu hông bé, phía sau vòi tử cung, dưới eo chậu trên khoảng 10mm. Vị trí có thể thay đổi tùy thuộc vào số lần sinh nở của người phụ nữ.

Về mặt cấu tạo, buồng trứng có hình bầu dục, kích thước tương đương quả hạnh nhân, được bao phủ bởi lớp áo trắng. Theo y lý cổ truyền, buồng trứng là nơi tàng trữ “Tinh” của Thận. Mỗi nang trứng phát triển và rụng đi hàng tháng chính là sự biểu hiện của Thiên quý (một loại vật chất giúp thúc đẩy sự phát triển và sinh sản) khi đến tuổi dậy thì.

Chức năng của buồng trứng: Sự giao thoa giữa hormone và khí huyếtDưới góc nhìn y học hiện đại, buồng trứng có hai chức năng chính là sản xuất trứng và tiết hormone (Estrogen, Progesterone). Tuy nhiên, dưới góc nhìn Đông y, chức năng này được giải thích sâu sắc hơn qua sự điều phối của hệ thống Thận – Thiên quý – Xung Nhâm – Tử cung.

Duy trì kinh nguyệt và sinh sản: Thận chủ về sinh dục, Thận âm và Thận dương đầy đủ thì Thiên quý mới thịnh, giúp trứng phát triển và rụng đúng kỳ.Điều hòa tâm sinh lý: Buồng trứng giúp duy trì vẻ nữ tính, ham muốn tình dục và bảo vệ tim mạch. Trong Đông y, đây chính là vai trò của Can (chủ về sơ tiết, điều đạt cảm xúc) và Thận (chủ về cốt tủy, sinh tinh).Sự suy giảm chức năng buồng trứng thường dẫn đến tình trạng suy giảm ham muốn tình dục ở nữ giới, lão hóa sớm, bốc hỏa và mất ngủ.Các bệnh lý buồng trứng thường gặp theo chứng trạng Đông yKhi các dòng khí huyết trong cơ thể bị bế tắc hoặc tạng phủ suy yếu, chị em rất dễ mắc phải các bệnh lý buồng trứng. Trong y văn cổ, các khối u hay nang thường được gọi là chứng “Trưng hà” (khối u sưng vùng bụng dưới).Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS): Thường do Tỳ Thận dương hư, đàm thấp ngưng trệ khiến trứng không thể chín và rụng.U nang buồng trứng: Do khí trệ, huyết ứ hoặc đàm ngưng lâu ngày hình thành nên các khối chứa dịch.Viêm buồng trứng: Tương ứng với chứng “Phụ khoa viêm nhiễm” do thấp nhiệt hạ chú xâm nhập vào bào cung. Chị em có thể tham khảo thêm về biểu hiện viêm buồng trứng khi bị quai bị để có cái nhìn đa chiều hơn.Lạc nội mạc tử cung tại buồng trứng: Hình thành do huyết ứ kinh lạc, gây đau đớn dữ dội mỗi kỳ kinh.Biện pháp duy trì sức khỏe buồng trứng bằng phương pháp tự nhiênĐể bảo vệ “vàng mười” của sức khỏe, chị em cần chú trọng đến việc điều dưỡng hàng ngày. Đông y luôn đề cao việc “phòng bệnh hơn chữa bệnh” thông qua chế độ ăn uống và sinh hoạt:Dinh dưỡng bổ Thận, dưỡng Huyết: Ưu tiên các loại thực phẩm màu đen (vào Thận) như đậu đen, mè đen; thực phẩm giàu Omega-3 từ cá và hạt; tăng cường rau xanh để thanh nhiệt Can.Giữ tâm thái bình hòa: Can chủ uất, nếu chị em thường xuyên căng thẳng sẽ khiến khí huyết ngưng trệ, ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng rụng trứng.Tập luyện điều hòa Xung Nhâm: Các bài tập như yoga, đi bộ nhẹ nhàng giúp lưu thông khí huyết vùng chậu hông, cải thiện tuần hoàn máu đến buồng trứng.Giấc ngủ là “thuốc tiên”: Ngủ sớm trước 11 giờ đêm giúp bảo tồn Thận tinh và nuôi dưỡng huyết tốt nhất.Chăm sóc buồng trứng chính là chăm sóc gốc rễ của sắc đẹp và hạnh phúc. Nếu chị em đang phải đối mặt với các vấn đề như cắt buồng trứng hay lo lắng về tình trạng vỡ nang buồng trứng, hãy luôn lắng nghe cơ thể và tìm đến các chuyên gia để được tư vấn.