Biểu hiện viêm buồng trứng khi bị quai bị

Viêm buồng trứng khi bị quai bị là một biến chứng có thể xảy ra ở phụ nữ sau tuổi dậy thì mắc bệnh quai bị. Biến chứng này tuy ít gặp (khoảng 7% trường hợp) nhưng có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản của người phụ nữ.
Dấu hiệu nhận biết viêm buồng trứng khi bị quai bị
Trong Đông y, bệnh quai bị (hay còn gọi là hàm thâu) do nhiệt độc phong ôn xâm nhập vào cơ thể. Khi độc tố không được giải tỏa kịp thời, chúng có xu hướng “chạy” xuống hạ tiêu, gây ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thống sinh dục. Viêm buồng trứng do quai bị là một biến chứng tiềm ẩn nhưng có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe sinh sản của phụ nữ sau tuổi dậy thì. Tuy tỷ lệ mắc biến chứng này tương đối thấp (khoảng 7%), việc hiểu rõ về nguyên nhân, biểu hiện, nguy cơ và phương pháp phòng ngừa là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe bản thân.

Dưới góc nhìn y học cổ truyền, sự xâm nhập của tà độc khiến khí huyết tại vùng buồng trứng bị ngưng trệ, gây ra tình trạng đau nhức và sưng viêm. Các dấu hiệu nhận biết bao gồm:
- Đau bụng dưới: Đau âm ỉ hoặc từng cơn tại vùng hố chậu, cảm giác đau tăng lên khi vận động, do khí huyết ứ trệ tại bào cung.
- Sốt và mệt mỏi: Đây là biểu hiện của chính khí đang đấu tranh với tà độc. Sốt có thể từ nhẹ đến cao tùy vào mức độ nhiệt độc trong cơ thể.
- Rối loạn khí hư: Tình trạng thấp nhiệt hạ chú khiến khí hư ra nhiều, có màu sắc bất thường (vàng hoặc trắng đục) và mùi hôi khó chịu.
- Đau khi quan hệ: Sự viêm nhiễm khiến niêm mạc xung quanh nhạy cảm, gây đau đớn, ảnh hưởng đến đời sống lứa đôi.
“Viêm buồng trứng sau quai bị theo Đông y thuộc phạm vi chứng ‘Trưng hà’ hoặc ‘Thống kinh’ do độc tà truyền kinh. Nếu không được thanh nhiệt, giải độc và hoạt huyết kịp thời, tình trạng viêm nhiễm dễ chuyển sang mãn tính, gây dính tắc vòi trứng, làm suy giảm tinh huyết của buồng trứng, trực tiếp dẫn đến nguy cơ hiếm muộn ở chị em phụ nữ.”
Có thể bạn quan tâm: bị viêm buồng trứng nên ăn gì, tránh gì nhanh khỏi?
Mối liên hệ giữa quai bị và viêm buồng trứng dưới góc độ lý luận Đông y
Quai bị khởi phát do phong ôn nhiệt độc xâm phạm vào kinh Thiếu dương Đởm. Theo học thuyết kinh lạc, kinh Đởm và kinh Can có mối quan hệ mật thiết. Khi hỏa độc quá thịnh, nó sẽ theo kinh mạch xuống phần hạ tiêu (vùng cơ quan sinh dục) – nơi do kinh Can làm chủ. Sự “di chuyển” này của virus trong y học hiện đại tương ứng với việc tà độc truyền kinh trong Đông y.

Tình trạng viêm buồng trứng thường xảy ra sau khi tuyến nước bọt đã sưng. Nếu chị em thấy các biểu hiện như sốt cao trở lại, đau vùng bụng dưới dữ dội sau khi các triệu chứng quai bị ở vùng cổ đã giảm, cần đặc biệt lưu tâm. Việc điều trị không chỉ dừng lại ở việc kháng viêm mà còn phải giải tỏa được nhiệt độc tích tụ trong cơ thể để ngăn chặn biến chứng vô sinh.
Bệnh viêm buồng trứng có nguy hiểm không?
Dù không đe dọa tức thì đến tính mạng, nhưng viêm buồng trứng do quai bị nếu không được xử lý triệt để sẽ để lại những hậu quả lâu dài về mặt huyết học và tạng phủ:
- Viêm buồng trứng mãn tính: Gây đau đớn dai dẳng, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hàng ngày.
- Dính và tắc vòi trứng: Tà độc gây nhiệt thịnh, làm tổn thương các dải mô, tạo thành sẹo xơ gây tắc nghẽn con đường gặp gỡ của trứng và tinh trùng.
- Suy giảm chất lượng trứng: Làm hao tổn phần âm huyết, khiến trứng không được nuôi dưỡng tốt, khó thụ thai hoặc dễ sảy thai.
- Vô sinh: Đây là hệ quả đau lòng nhất khi chức năng của buồng trứng bị tổn hại hoàn toàn do độc tố không được thanh lọc.
Tham khảo thêm: u nang buồng trứng trái là gì, có nguy hiểm không?
Điều trị viêm buồng trứng khi bị quai bị theo hướng y học cổ truyền
Phương pháp điều trị cốt yếu trong Đông y là thanh nhiệt, giải độc, hoạt huyết và hóa ứ. Tùy vào mức độ mà các biện pháp có thể phối hợp linh hoạt.
Sử dụng các bài thuốc thảo dược
Các bài thuốc Đông y thường tập trung vào việc đào thải độc tố virus ra ngoài qua đường bài tiết, đồng thời bổ sung dưỡng chất để hồi phục chức năng buồng trứng. Những vị thuốc như Bồ công anh, Kim ngân hoa (thanh nhiệt giải độc), Xuyên khung, Đương quy (hoạt huyết hóa ứ) thường được ưu tiên sử dụng.

Phương pháp vật lý trị liệu bổ trợ
Bên cạnh việc dùng thuốc, các liệu pháp tác động bên ngoài giúp khí huyết lưu thông tốt hơn tại vùng chậu:
- Châm cứu, bấm huyệt: Tác động vào các huyệt đạo để khơi thông kinh mạch, giảm đau bụng hiệu quả.
- Các liệu pháp nhiệt: Như tia hồng ngoại hoặc sóng ngắn giúp làm ấm tử cung, buồng trứng, hỗ trợ quá trình tiêu viêm và tái tạo mô.
Can thiệp ngoại khoa khi cần thiết
Trong các trường hợp biến chứng quá nặng như mưng mủ hoặc viêm phúc mạc, việc can thiệp ngoại khoa để nạo vét tổ chức viêm là điều bắt buộc để bảo vệ tính mạng và các cơ quan lân cận.
Có thể bạn muốn biết: đa nang buồng trứng là gì? Dấu hiệu nhận biết và điều trị
Phòng bệnh viêm buồng trứng khi bị quai bị
Để bảo vệ thiên chức làm mẹ, chị em cần chủ động phòng ngừa và chăm sóc cơ thể đúng cách khi mắc bệnh:
- Tiêm vắc-xin: Đây là lá chắn vững chắc nhất để ngăn chặn sự xâm nhập của virus ngay từ đầu.
- Dưỡng sức và nghỉ ngơi: Tuyệt đối không làm việc quá sức khi đang bị quai bị để tránh nhiệt độc phát tán nhanh.
- Chế độ ăn thanh đạm: Uống nhiều nước, ăn thực phẩm thanh nhiệt (như đậu đen, rau má) giúp cơ thể giải độc tốt hơn.
- Kiêng cữ hợp lý: Tránh quan hệ tình dục và vận động mạnh trong thời gian phát bệnh để giảm áp lực lên vùng buồng trứng.
Hãy gửi câu hỏi ngay cho Bác sĩ Đỗ Thanh Hà để được giải đáp chuyên sâu và nhận lời khuyên tận tâm nhất tại đây:
HỎI ĐÁP CÙNG BÁC SĨ ĐỖ THANH HÀ
Việc lắng nghe cơ thể và can thiệp kịp thời bằng y học cổ truyền không chỉ giúp đẩy lùi bệnh tật mà còn là cách để chị em bảo vệ dòng máu, tinh huyết và hạnh phúc gia đình về sau.
Có thể bạn quan tâm:
- tắc vòi trứng – nguyên nhân, biểu hiện và cách điều trị
- viêm cổ tử cung – nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị
