Búi Trĩ Bị Xung Huyết Là Gì? Có Nguy Hiểm Không & Điều Trị

Búi trĩ bị xung huyết là một trong những biến chứng thường gặp ở bệnh nhân trĩ. Biến chứng này phát sinh khi người bệnh chậm trễ trong việc điều trị hoặc thực hiện các biện pháp chăm sóc không đúng cách.

Búi trĩ bị xung huyết là gì? Có nguy hiểm không dưới góc nhìn Y học

Dưới góc nhìn sinh lý học hiện đại, búi trĩ xung huyết là tình trạng các mạch máu tại vùng hậu môn – trực tràng bị giãn quá mức, dẫn đến hiện tượng ứ đọng máu. Đây là dấu hiệu cảnh báo bệnh trĩ đã bước sang giai đoạn nghiêm trọng, khi cấu trúc thành mạch không còn đủ khả năng đàn hồi để đẩy máu lưu thông bình thường.

Xét theo lý luận Y học cổ truyền (YHCT), hiện tượng này thuộc phạm vi chứng “Trĩ sang”. Nguyên nhân cốt lõi là do khí huyết ứ trệ tại đại tràng. Khi khí không thông, huyết không hành, huyết dịch sẽ tích tụ lại thành khối, gây nên tình trạng sưng nóng, đỏ đau mà Tây y gọi là xung huyết. Nếu không tiến hành khắc phục kịp thời, tình trạng xung huyết có thể tạo điều kiện gây xuất huyết (vỡ mạch) và hình thành tắc mạch trĩ (huyết khối).

1. Nguyên nhân gây xung huyết búi trĩ

Tình trạng xung huyết ở búi trĩ thường là hệ quả của một quá trình áp lực đè nén kéo dài. Các nguyên nhân phổ biến bao gồm:

• Khí huyết ứ trệ do mang thai: Quá trình mang thai khiến tử cung to dần, chèn ép vào tĩnh mạch chậu, gây cản trở máu trở về tim, dẫn đến ứ máu tại búi trĩ.
• Thói quen ăn uống (Tỳ vị hư hàn/Nhiệt kết): Chế độ ăn ít xơ, nhiều đồ cay nóng gây táo bón kéo dài. Trong Đông y, táo bón khiến đại tràng tích nhiệt, khi đi đại tiện phải rặn mạnh làm huyết mạch bị tổn thương, gây xung huyết.
• Đặc thù công việc: Mang vác nặng thường xuyên hoặc đứng/ngồi quá lâu khiến khí huyết vùng hạ tiêu khó lưu thông.
• Chấn thương búi trĩ: Các tác động vật lý trực tiếp hoặc tình trạng co thắt cơ thắt hậu môn quá mức khiến máu bị “giam hãm” bên trong búi trĩ.
• Không chẩn đoán và chữa trị bệnh kịp thời: Để bệnh trĩ kéo dài khiến thành mạch ngày càng suy yếu.

2. Dấu hiệu nhận biết búi trĩ bị xung huyết

So với giai đoạn trĩ thông thường, khi chuyển sang trạng thái xung huyết, các triệu chứng sẽ bộc phát dữ dội hơn, tương ứng với tình trạng “nhiệt độc tích tụ” trong Y học cổ truyền:

• Sắc thái búi trĩ: Búi trĩ đỏ sẫm hoặc tím đỏ hơn bình thường do máu ứ đọng lâu ngày hóa nhiệt.
• Cảm giác tại chỗ: Hậu môn sưng nóng, căng tức và đau rát dữ dội. Đây là biểu hiện của tình trạng viêm cấp tính.
• Đại tiện khó khăn: Cơn đau có xu hướng tăng lên gấp bội khi đi đại tiện do búi trĩ bị cọ xát.
• Cảm giác mót rặn: Người bệnh luôn có cảm giác buồn đại tiện nhưng không đi được hoặc đi không hết, do búi trĩ sưng to gây kích thích trực tràng.

tham khảo thêm: 7 thuốc bôi trĩ tốt nhất hiện nay [có giá và cách sử dụng]

3. Búi trĩ bị xung huyết có nguy hiểm không?

Nếu không điều trị kịp thời, tình trạng này có thể tiến triển nặng thành “huyết ứ hóa mủ” hoặc gây xuất huyết đại ồ ạt. Tình trạng xuất huyết búi trĩ nhiều lần không chỉ gây thiếu máu nặng, khiến cơ thể suy nhược, sắc mặt nhợt nhạt, hoa mắt chóng mặt (biểu hiện của huyết hư) mà còn làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, hoại tử búi trĩ.

Vì vậy, khi phát hiện búi trĩ có dấu hiệu căng mọng, đỏ tấy, bà con cần sớm tìm đến các chuyên gia để được tư vấn lộ trình điều trị phù hợp, tránh để biến chứng tắc mạch xảy ra.

Các phương pháp điều trị xung huyết búi trĩ

Hiện nay, việc điều trị búi trĩ xung huyết thường kết hợp giữa việc giảm triệu chứng tại chỗ và xử lý căn nguyên từ bên trong.

1. Sử dụng thuốc Tây y – Giải pháp giảm nhẹ triệu chứng

Tây y tập trung vào việc làm co mạch, giảm viêm và tăng cường sức bền cho thành mạch máu. Các loại thuốc thường được chỉ định bao gồm:

• Thuốc làm bền thành mạch (Flavonoid): Giúp tăng trương lực tĩnh mạch, giảm tình trạng thẩm thấu mạch máu, từ đó giảm xung huyết.
• Thuốc chống viêm, giảm đau: Kiểm soát phản ứng viêm cấp tính tại búi trĩ.
• Thuốc nhuận tràng và bôi trơn: Hỗ trợ làm mềm phân, giảm áp lực lên tĩnh mạch trực tràng khi đại tiện.

Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý rằng thuốc Tây chủ yếu giải quyết phần “ngọn”, tức là giảm đau và sưng tạm thời, chưa tác động sâu vào căn nguyên khí trệ huyết ứ bên trong.

tham khảo thêm: cách trị đi cầu ra máu tại nhà hiệu quả theo nguyên nhân

2. Phương pháp Đông y: Điều trị từ căn nguyên (Kiến nghị từ chuyên gia)

Khác với phương pháp xâm lấn, Y học cổ truyền chú trọng vào việc lập lại cân bằng âm dương và lưu thông khí huyết. Để xử lý tình trạng xung huyết, Đông y thường sử dụng nguyên tắc “Hành khí – Hoạt huyết – Thanh nhiệt – Chỉ huyết”.

Một số vị thuốc Nam quý thường được sử dụng như:
* Sài hồ, Thăng ma: Có tác dụng thăng đề (kéo búi trĩ co lên).
* Đương quy, Tam thất: Giúp hoạt huyết, hóa ứ, tan cục máu đông trong búi trĩ.
* Hoàng liên, Khổ sâm: Thanh nhiệt, sát khuẩn, giảm tình trạng sưng nóng xung huyết.

Việc sử dụng các bài thuốc thảo dược giúp thẩm thấu dần dần, làm bền thành mạch một cách tự nhiên và đặc biệt là không gây tác động tiêu cực đến cấu trúc cơ vòng hậu môn.

3. Can thiệp ngoại khoa khi bệnh diễn biến phức tạp

Với những trường hợp búi trĩ không chỉ bị xung huyết mà còn kèm theo tình trạng sa nghiêm trọng (độ 3, độ 4) hoặc có dấu hiệu hoại tử, bác sĩ sẽ cân nhắc các thủ thuật ngoại khoa:

• Thủ thuật ít xâm lấn: Tiêm xơ, thắt vòng cao su hoặc áp lạnh nitơ lỏng. Mục đích là ngăn chặn nguồn máu nuôi dưỡng khiến búi trĩ tự rụng.
• Phẫu thuật cắt bỏ: Các phương pháp như Milligan Morgan, WhiteHead hay Ferguson được áp dụng cho trĩ vòng, trĩ hỗn hợp nặng.

Mặc dù phẫu thuật có thể giải quyết nhanh khối trĩ, nhưng bà con cần lưu ý đến các rủi ro hậu phẫu như nhiễm trùng, hẹp hậu môn hoặc đau đớn kéo dài. Sau phẫu thuật, việc sử dụng thêm các bài thuốc Đông y để phục hồi chức năng đại tràng và làm bền tĩnh mạch là điều vô cùng cần thiết để ngăn ngừa tái phát.

có thể bạn quan tâm:

• 10+ bài thuốc xông chữa bệnh trĩ tốt nhất và cách dùng
• khám bệnh trĩ như thế nào, quy trình bao gồm những gì?