Viêm gân khớp gối: Đừng để gân mòn gối mỏi vì chữa sai cách

Viêm gân khớp gối là tình trạng chấn thương ảnh hưởng đến kết nối giữa khớp gối (xương bánh chè) và xương ống chân (xương chày). Các cơn đau do viêm gân khớp gối có thể nhẹ hoặc nặng tùy theo mức độ tổn thương.

Bản chất của viêm gân khớp gối dưới góc nhìn y học cổ truyền

Viêm gân khớp gối thường xuất hiện ở các vận động viên, đặc biệt là vận động viên bóng rổ, bóng chuyền hoặc nhảy. Tuy nhiên, viêm gân khớp gối có thể ảnh hưởng đến mọi đối tượng kể cả những người trẻ tuổi. Trong Đông y, chứng bệnh này được xếp vào phạm vi chứng Tý. Khi các tác nhân bên ngoài kết hợp với sự suy yếu của tạng phủ bên trong, chức năng của gân cốt sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Căn nguyên và các yếu tố khởi phát

Viêm gân khớp gối xuất phát từ những căng thẳng, áp lực lập lại thường xuyên ở đầu gối. Điều này giải thích vì sao những người chơi thể thao hoặc luyện tập thể dục thường mắc bệnh. Áp lực lên đầu gối trong một thời gian có thể làm tổn thương khớp dần dần. Theo thời gian, các cơ quan ở khớp gối sẽ bị viêm và suy yếu gây ra nhiều bệnh lý, trong đó bao gồm cả viêm gân khớp gối.

Dưới góc độ chuyên môn, Can chủ cân (gan quản lý gân), Thận chủ cốt (thận quản lý xương). Khi tinh huyết ở Can Thận bất túc, nuôi dưỡng không đầy đủ, gân sẽ mất đi độ đàn hồi và dễ bị tổn thương trước những tác động cơ học. Ngoài ra, một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ viêm gân khớp bao gồm:

• Việc phân chia trọng lượng cơ thể không đồng đều giữa hai chân khiến một bên gối chịu áp lực quá tải.
• Bàn chân, mắt cá chân bị lệch hoặc tư thế đứng không đúng làm sai lệch đường đi của kinh lạc.
• Béo phì hoặc thừa cân gây áp lực đè nén lên hệ thống xương khớp.
• Sử dụng giày thể thao kém chất lượng, không hỗ trợ tốt cho việc giảm chấn.
• Mắc các bệnh mãn tính khiến cơ thể suy yếu bao gồm viêm khớp dạng thấp hoặc các dạng bệnh chuyển hóa như tiểu đường.

Trong Đông y có câu: “Bất thông tắc thống” – nghĩa là không thông suốt thì sinh ra đau. Khi tà khí phong – hàn – thấp ngưng trệ tại vùng khớp gối, làm cản trở sự vận hành của khí huyết, từ đó gây ra những cơn đau nhức nhối, dai dẳng.

Nhận diện các dấu hiệu cảnh báo từ cơ thể

Các dấu hiệu cơ bản của viêm gân khớp gối thường bao gồm đau và nhức ở đầu gối. Ngoài ra một số trường hợp, đầu gối có thể bị sưng và có cảm giác nóng rát ở khớp gối – đây là biểu hiện của tình trạng nhiệt hóa do khí huyết ứ trệ lâu ngày. Các tư thế như ngồi xổm hoặc quỳ có thể mang đến các cơn đau không kiểm soát được.

Đôi khi các cơn đau do viêm gân khớp gối xuất hiện sau khi luyện tập thể dục, thể thao. Tuy nhiên, nếu tổn thương nghiêm trọng, người bệnh có thể cảm thấy cơn đau thường xuyên hơn mà không cần thực hiện các động tác thể thao. Các hoạt động thường ngày bao gồm đi cầu thang, đi bộ hoặc ngồi cũng có thể khiến đầu gối đau nhức. Chúng ta cần lưu ý rằng, nếu vùng đau có biểu hiện sưng đỏ, nóng rát, đó thường là thể “Thấp nhiệt”; nếu đau tăng khi gặp lạnh, giảm khi chườm ấm, đó thường là thể “Hàn thấp”.

Phương pháp chẩn đoán và đánh giá tình trạng

Để chẩn đoán viêm gân khớp gối, bác sĩ sẽ tiến hành kiểm tra các cơn đau ở đầu gối và khả năng hoạt động bằng cách yêu cầu người bệnh uốn cong và mở rộng chân. Việc kết hợp giữa các xét nghiệm hiện đại và phương pháp khám truyền thống giúp mang lại cái nhìn toàn diện nhất.

Các xét nghiệm cơ bản bao gồm:

• X – quang để xác định các vấn đề gãy xương hoặc lệch khớp gối.
• MRI để kiểm tra các tổn thương ở mô mềm và mức độ viêm nhiễm của gân.
• Siêu âm để kiểm tra chức năng các gân và tổn thương ở các mô mềm dưới da.

Giải pháp hỗ trợ cải thiện viêm gân khớp gối

Việc điều trị viêm gân khớp gối phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của tổn thương. Thông thường các chuyên gia sẽ đề nghị người bệnh nghỉ ngơi, hạn chế di chuyển để tránh các áp lực không cần thiết lên vùng gân đang bị tổn thương.

Sử dụng thuốc và can thiệp y tế

Trong y học hiện đại, bác sĩ có thể kê một toa thuốc giảm đau và chống viêm ngắn hạn bao gồm Ibuprofen (Advil), Natri Naproxen (Aleve) hoặc Acetaminophen (Tylenol). Tuy nhiên, đây thường chỉ là giải pháp tạm thời để cắt cơn đau.

Nếu các cơn đau trở nên nghiêm trọng, phương pháp tiêm Corticosteroid hoặc liệu pháp điện tích có thể được cân nhắc. Tuy nhiên, người bệnh cần hết sức thận trọng vì việc lạm dụng có thể làm cho gân khớp gối suy yếu và dễ bị đứt hơn sau này. Đối với y học cổ truyền, chúng ta ưu tiên việc sử dụng các thảo dược có tác dụng khu phong, tán hàn, trừ thấp đồng thời bồi bổ khí huyết để cơ thể tự phục hồi.

Vật lý trị liệu và bài tập phục hồi

Thực hiện các bài tập vật lý trị liệu có thể giảm đau và hỗ trợ điều trị viêm gân khớp gối trong thời gian lâu dài. Đây là quá trình giúp “thông kinh hoạt lạc”, đưa dưỡng chất đến nuôi dưỡng vùng gân bị tổn thương.

Các bài tập phục hồi thường bao gồm:

• Bài tập căng cơ: Giúp giảm co thắt và kéo giãn gân khớp gối một cách tự nhiên.
• Tăng cường cơ đùi: Giúp chia sẻ bớt áp lực cho gân gối, đặc biệt là các bài tập squats hoặc plant được thực hiện đúng kỹ thuật.
• Các bài tập Isometric: Giúp cố định gân khớp gối và hỗ trợ giảm đau hiệu quả.

Khi thực hiện, cần có sự giám sát của chuyên gia để đảm bảo đúng tư thế, tránh “lợi bất cập hại”. Sau khi thực hiện các bài tập vận động, việc sử dụng các bài thuốc bồi bổ là vô cùng cần thiết để tái tạo lại sức bền cho hệ thống xương khớp.

Các liệu pháp bổ trợ và phẫu thuật

Một số liệu pháp khác như tiêm huyết tương giàu tiểu cầu, tiêm Polidocanol hoặc liệu pháp nhiệt Hyperthermia cũng có thể được áp dụng để tăng tốc độ chữa lành các tổn thương mô mềm. Trong trường hợp các phương pháp bảo tồn không mang lại hiệu quả, phẫu thuật nội soi hoặc phẫu thuật hở sẽ được chỉ định để loại bỏ các mô bị hỏng hoặc sửa chữa gân.

Tuy nhiên, sau phẫu thuật, người bệnh cần khoảng 3 tháng đến 1 năm để phục hồi. Đây là giai đoạn cực kỳ quan trọng để áp dụng các phương pháp trị liệu không dùng thuốc của Đông y nhằm đẩy nhanh tốc độ liền vết thương và khôi phục vận động.

Lời khuyên phòng ngừa và chăm sóc gân cốt

Để giảm các nguy cơ viêm gân khớp gối, chúng ta cần thay đổi thói quen sinh hoạt và lắng nghe cơ thể mình nhiều hơn:

• Cảm nhận các dấu hiệu của cơ thể, không cố gắng thực hiện các động tác quá sức. Nếu gối đau, hãy dừng lại và nghỉ ngơi ngay lập tức.
• Tăng cường sức mạnh cơ bắp thông qua dinh dưỡng và tập luyện hợp lý.
• Cải thiện kỹ thuật thể thao và giữ dáng đứng chuẩn để không làm lệch trục khớp.
• Giữ ấm khớp gối khi thời tiết thay đổi để tránh phong hàn xâm nhập.

Viêm gân khớp gối không phải là vấn đề có thể chủ quan. Việc nhận diện đúng căn nguyên và điều chỉnh lối sống kịp thời sẽ giúp bảo vệ đôi chân – “trụ cột” của cả cơ thể. Nếu bà con đang gặp phải những cơn đau nhức kéo dài, hãy liên hệ để được tư vấn kỹ lưỡng hơn về tình trạng của mình qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.