Nổi Bóng Nước Trên Da Là Bệnh Gì? Có Nguy Hiểm Không?

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Nổi bóng nước trên da có thể do rối loạn tự miễn hiếm gặp gây nên hoặc cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo của các bệnh về da. Nếu bạn hoặc người thân đang gặp phải tình trạng da nổi các bóng nước khó chịu thì đừng nên bỏ qua bài viết này nhé.

có nhiều nguyên nhân khiến da nổi bóng nước
có nhiều nguyên nhân khiến da nổi bóng nước
Bóng nước trên da trong Đông y thường được gọi là “phỏng chẩn” hoặc “thủy bào”. Đây không đơn thuần là biểu hiện ngoài da mà là hệ quả của việc cơ thể bị các tác nhân ngoại tà như Phong, Nhiệt, Thấp xâm nhập, kết hợp với chính khí suy yếu mà thành. Tùy vào tính chất của dịch trong bóng nước và các triệu chứng đi kèm mà chúng ta định vị được căn nguyên nằm ở tạng phủ nào, thường gặp nhất là sự thất điều tại Tỳ và Phế.

– Bác sĩ Tuyết Lan

Triệu chứng của bệnh da nổi bóng nước dưới góc nhìn Đông – Tây y

Tình trạng nổi bóng nước trên da theo y học hiện đại có thể chia thành hai nhóm chính, tương ứng với các trạng thái mất cân bằng khí huyết trong Đông y:

Rối loạn tự miễn (Chính khí hư tổn – Nhiệt độc nội kết)

  • Theo Tây y, nếu da xuất hiện hiện tượng phồng rộp kèm theo các vết lở loét ở trong miệng thì bạn đang gặp phải rối loạn tự miễn. Người bệnh thường mệt mỏi, sụt cân, lở loét nghiêm trọng.
  • Dưới góc nhìn Đông y, đây là trạng thái “Chính khí” (hệ miễn dịch) bị rối loạn, không còn khả năng bảo vệ cơ thể, khiến “Nhiệt độc” tích tụ bên trong lâu ngày phát ra ngoài da. Các bóng nước khi vỡ chảy mủ chính là biểu hiện của Thấp nhiệt bế tắc, nếu không trị từ gốc sẽ gây sẹo và tổn thương sâu vào phần Huyết.

Dấu hiệu của các bệnh lý ngoại cảm (Ngoại tà xâm nhập)

Nếu gặp phải tình trạng bọng nước đỏ, ngứa, rát như thủy đậu, zona… thì đây thường là do “Ngoại tà” (virus, vi khuẩn) thừa cơ cơ thể suy yếu mà tấn công. Đông y gọi đây là các chứng bệnh do Phong nhiệt hoặc Thấp nhiệt từ môi trường bên ngoài gây nên.

Nguyên nhân gây da nổi bóng nước

Về mặt cơ chế khoa học, hiện tượng này do sự nhầm lẫn của hệ thống miễn dịch tạo ra kháng thể phá hủy liên kết tế bào, hoặc do sự tấn công của vi sinh vật. Tuy nhiên, Đông y đi sâu vào bản chất của “môi trường” bên trong cơ thể:

  • Thấp nhiệt nội sinh: Do chế độ ăn uống hoặc sinh hoạt khiến tỳ vị kém vận hóa, thấp trệ hóa nhiệt, uất kết tại da mà sinh bóng nước.
  • Nhiệt độc xâm phạm: Các loại “độc tà” từ bên ngoài tấn công trực tiếp vào phần Vệ (lớp bảo vệ ngoài cùng) và phần Khí, biểu hiện rõ nhất qua các đợt bùng phát cấp tính.
  • Huyết hư phong táo: Ở người lớn tuổi hoặc người suy nhược, huyết kém không nuôi dưỡng được da, làm da mất đi lớp chắn bảo vệ, dễ sinh các loại mụn rộp, bóng nước.

Nổi bóng nước là bệnh gì? Phân tích theo biện chứng luận trị

Bệnh thủy đậu (Thủy hoa)

Các triệu chứng ban đầu là xuất hiện các nốt đỏ, sau vài giờ hóa thành bóng nước chứa dịch trong. Thủy đậu thường khởi phát ở thân mình rồi lan ra toàn thân.

tình trạng nổi bóng nước trên da có thể là dấu hiệu của bệnh thủy đậu
tình trạng nổi bóng nước trên da có thể là dấu hiệu của bệnh thủy đậu

Tây y xác định do virus Varicella Zoster. Đông y xếp vào nhóm “Ôn bệnh”, do phong nhiệt độc tà theo đường mũi miệng xâm nhập vào Phế. Khi độc tà uất kết tại cơ nhục sẽ phát ra thành các hạt phỏng. Nếu dịch trong là thể nhẹ, nếu dịch đục là biểu hiện của độc tính nặng (Thấp nhiệt thịnh).

Bệnh tay chân miệng

Thường gặp ở trẻ nhỏ với biểu hiện sốt, nổi ban và loét miệng. Các bọng nước thường tập trung ở lòng bàn tay, bàn chân và niêm mạc miệng.

trẻ bị nổi bỏng nước trên da do bệnh tay chân miệng
trẻ bị nổi bỏng nước trên da do bệnh tay chân miệng

Trong y học cổ truyền, đây là chứng “Thấp nhiệt dịch độc”. Thấp nhiệt theo kinh Tỳ, Vị phát ra ở tay chân (vốn là nơi Tỳ chủ quản) và miệng (khai khiếu của Tỳ). Việc điều trị cần tập trung thanh nhiệt, giải độc và lợi thấp.

Herpes rộp nước

Bệnh do virus HSV gây ra các mụn nước nhỏ li ti thành chùm, gây ngứa rát. Khi vỡ tạo vết trợt, đóng vảy tiết và rất hay tái phát.

herpes rộp nước là bệnh với các mụn nước chứa đầy dịch kèm theo cảm giác ngứa rát
herpes rộp nước là bệnh với các mụn nước chứa đầy dịch kèm theo cảm giác ngứa rát

Đông y gọi là “Nhiệt sang”. Nguyên nhân thường do nội tạng tích nhiệt (đặc biệt là Can, Vị), gặp lúc cơ thể mệt mỏi, khí huyết lưu thông kém khiến nhiệt độc bốc lên trên da. Đặc tính của bệnh này là “tái hồi” do nhiệt độc vẫn còn ẩn nấp ở phần huyết chưa được thanh lọc sạch.

Với các chứng mụn rộp hay tái phát như Herpes, bà con cần lưu ý không chỉ chữa ở cái ngọn là làm khô vết thương. Quan trọng là phải điều hòa lại tạng phủ, thanh nhiệt ở kinh Can và dưỡng âm để triệt tiêu môi trường trú ngụ của độc tà. Khi “trong ấm ngoài êm” thì bệnh mới không có cơ hội quay trở lại.

– Bác sĩ Tuyết Lan

Bệnh zona thần kinh (Xà xuyên sang)

Bệnh xuất hiện do sự tái hoạt động của virus thủy đậu tiềm ẩn trong hạch thần kinh. Triệu chứng điển hình là đau rát dữ dội dọc theo dây thần kinh, sau đó nổi bọng nước thành dải ở một bên cơ thể.

các bóng nước của bệnh zona thần kinh
các bóng nước của bệnh zona thần kinh

Cái tên “Xà xuyên sang” (mụn rộp hình rắn bò) mô tả rất đúng hình thái của zona. Đông y cho rằng do Can kinh uất nhiệt kết hợp với ngoại cảm độc tà. Nỗi đau rát như lửa đốt chính là biểu hiện của “Hỏa độc” thiêu đốt phần khí huyết tại các kinh lạc.

Bệnh Pemphigus (Thiên bào sang)

Đây là thể bệnh bóng nước tự miễn nặng nhất, bóng nước nhăn nheo, dễ vỡ, để lại vết trợt hôi hám, khó lành. Nếu không điều trị, người bệnh có thể tử vong do nhiễm khuẩn huyết hoặc suy kiệt.

các bóng nước của bệnh pemphigus có thể nằm đè lên các bóng nước cũ
các bóng nước của bệnh pemphigus có thể nằm đè lên các bóng nước cũ

Y học cổ truyền gọi là “Thiên bào sang”. Bệnh lý này phản ánh sự suy kiệt nghiêm trọng của tạng phủ, thấp nhiệt độc tà quá thịnh làm hư hao chân âm, khiến cơ thể không còn khả năng tự phục hồi lớp niêm mạc và da.

Nổi bóng nước trên da có nguy hiểm không?

Trừ trường hợp bóng nước do ma sát vật lý thông thường, hầu hết các trường hợp còn lại đều cảnh báo tình trạng sức khỏe đang gặp báo động. Tây y lo ngại về biến chứng nhiễm khuẩn huyết, viêm thận, hay rối loạn đông máu. Còn dưới góc nhìn Đông y, đó là dấu hiệu của việc “Độc tà nhập lý” – tức là chất độc đã đi sâu vào bên trong các cơ quan nội tạng.

nổi bóng nước trên da không chỉ gây mất thẩm mỹ mà còn là dấu hiệu cảnh báo sức khỏe người bệnh đang ở tình trạng nguy hiểm
nổi bóng nước trên da không chỉ gây mất thẩm mỹ mà còn là dấu hiệu cảnh báo sức khỏe người bệnh đang ở tình trạng nguy hiểm

Khi các bóng nước không thuyên giảm dù đã dùng thuốc bôi, bà con cần hết sức cảnh giác. Việc tự ý chọc vỡ bóng nước tại nhà là điều cực kỳ nguy hiểm, bởi nó tạo điều kiện cho ngoại tà xâm nhập sâu hơn, gây nhiễm trùng và để lại sẹo khó lành.

Trong điều trị các bệnh bóng nước, tôi luôn tâm niệm phải “trong đánh ra, ngoài đánh vào”. Bên ngoài dùng các thảo dược có tính sát khuẩn tự nhiên như lá trầu không, kim ngân hoa để làm khô bọng nước; bên trong phải dùng thuốc để thanh nhiệt, giải độc và quan trọng nhất là nâng cao chính khí. Khi cơ thể khỏe mạnh từ bên trong, các nốt bóng nước sẽ tự rút đi mà không để lại di chứng.

– Bác sĩ Tuyết Lan

Tóm lại, nổi bóng nước trên da là một biểu hiện lâm sàng phức tạp của nhiều bệnh lý khác nhau. Dù là thủy đậu lành tính hay Pemphigus nguy hiểm, việc xác định đúng căn nguyên để có phác đồ điều trị kết hợp giữa diệt khuẩn (Tây y) và điều hòa tạng phủ (Đông y) là chìa khóa để hồi phục sức khỏe toàn diện.

Có thể bạn quan tâm

Chia sẻ:
Bệnh Viện Da Liễu Tp Hồ Chí Minh – Quy Trình, Kinh Nghiệm Khám

Bệnh viện Da liễu TP Hồ Chí Minh là cơ sở đầu ngành, giữ vai trò "cánh chim đầu đàn"…

Viêm lỗ chân lông nhẹ Bị Viêm Lỗ Chân Lông Nhẹ Có Cần Trị? Bao Lâu Thì Khỏi?

Viêm lỗ chân lông nhẹ chính là giai đoạn đầu của bệnh, các triệu chứng chỉ biểu hiện ngoài da…

Mắc bệnh xơ cứng bì sống được thêm bao lâu? Mắc Bệnh Xơ Cứng Bì Sống Được Bao Lâu?

Bệnh xơ cứng bì là một chứng bệnh nan y trong y học hiện đại với tỷ lệ bệnh nhân…

Trẻ Sơ Sinh Bị Rôm Sảy Ở Mặt – Bệnh Lý Thường Gặp, Dễ Điều Trị

Hiện tượng trẻ sơ sinh bị rôm sảy ở mặt khiến cho các bậc phụ huynh vô cùng lo lắng.…

Bài Thuốc Thảo Dược Của Trung Tâm Thuốc Dân Tộc Điều Trị Các Bệnh Viêm Da Hiệu Quả Cao

Tại Việt Nam, con số khoảng 4 triệu người đang phải chung sống với các chứng bệnh viêm da như…

Chia sẻ
Bỏ qua