Ngứa phụ khoa là bệnh gì? Hướng dẫn cách trị tại nhà

Ngứa phụ khoa không chỉ là sự khó chịu nhất thời mà còn là nỗi niềm thầm kín, gây ra bao sự tự ti và lo âu cho chị em phụ nữ. Dưới góc nhìn của Y học cổ truyền (YHCT), đây là biểu hiện của tình trạng chính khí suy yếu, tạo điều kiện cho các tác nhân gây bệnh xâm nhập và khu trú tại vùng hạ tiêu.
Ngứa phụ khoa dưới lăng kính Đông y: Không đơn thuần là bệnh lý ngoài da
Trong Đông y, ngứa phụ khoa (thuộc chứng Âm dưỡng) thường khởi phát do sự mất cân bằng giữa các tạng phủ, đặc biệt là tạng Can, Tỳ, Thận. Khi chức năng của các tạng này bị rối loạn, nhiệt độc và thấp nhiệt sẽ tích tụ lại ở mạch Nhâm và mạch Xung, dẫn đến tình trạng ngứa ngáy, sưng tấy và khí hư bất thường.

Cụ thể, các nguyên nhân dẫn đến tình trạng này bao gồm:
- Nhiễm nấm Candida (Thấp nhiệt âm dưỡng): Đông y cho rằng do ăn uống không điều độ hoặc lo nghĩ quá nhiều làm tổn thương tỳ vị, sinh thấp nhiệt chảy xuống dưới gây nấm ngứa.
- Viêm âm đạo do vi khuẩn: Sự xâm nhập của “ngoại tà” (vi khuẩn từ môi trường bên ngoài) khi chính khí của chị em bị suy giảm.
- Can kinh thấp nhiệt: Do uất ức hoặc nóng trong khiến kinh Can bị nhiệt, dồn xuống vùng kín gây sưng, đỏ và ngứa rát.
- Khí huyết hư suy: Thường gặp ở phụ nữ tiền mãn kinh hoặc sau sinh, khi huyết không đủ nuôi dưỡng vùng da vùng kín, gây ra tình trạng khô và ngứa.
- Viêm lộ tuyến cổ tử cung: Trong Đông y, đây là tình trạng viêm lộ tuyến cổ tử cung kéo dài dẫn đến ứ trệ khí huyết, sinh ra dịch viêm gây ngứa.
Tham khảo thêm: Ngứa vùng kín khi mang thai 3 tháng cuối phải làm sao?
Giải pháp đẩy lùi viêm ngứa phụ khoa theo y lý cổ truyền
Để cải thiện tình trạng ngứa ngáy khó chịu, YHCT chú trọng vào việc kết hợp “trong uống ngoài ngâm” để đạt được hiệu quả toàn diện.
Phép trị “Vệ sinh sạch sẽ” – Giữ cho hạ tiêu khô thoáng
Trong Đông y, việc giữ vệ sinh không chỉ là sạch sẽ cơ học mà là ngăn chặn thấp nhiệt bám trụ. Chị em cần lưu ý:
- Sử dụng nước ấm hoặc các loại nước lá có tính sát khuẩn tự nhiên để vệ sinh.
- Luôn giữ vùng hạ tiêu được thông thoáng, tránh mặc quần quá chật gây bí bách sinh nhiệt.
- Vệ sinh từ trước ra sau để tránh lây nhiễm tà khí từ đường tiêu hóa.
Thảo dược Nam y – “Kháng sinh tự nhiên” trong điều trị ngứa
Dựa trên các tài liệu y học cổ truyền và kinh nghiệm dân gian, các loại cây thuốc Nam có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, sát trùng rất tốt cho chị em:

- Lá trầu không: Có vị cay nồng, tính ấm, tác dụng hạ khí, tiêu viêm, sát khuẩn cực mạnh giúp cắt cơn ngứa nhanh chóng.
- Lá trà xanh: Thanh nhiệt, giải độc, chứa hàm lượng EGCG giúp ngăn chặn sự phát triển của nấm.
- Nha đam: Tính mát, giúp làm dịu các vùng niêm mạc bị sưng đỏ và giảm kích ứng.
- Dầu dừa: Giúp dưỡng ẩm, kháng khuẩn nhẹ, phù hợp cho chị em bị ngứa do khô âm đạo.
- Sữa chua: Cung cấp lợi khuẩn, giúp cân bằng lại hệ vi sinh vốn đang bị rối loạn.
Lựa chọn thuốc điều trị: Sự kết hợp giữa Đông và Tây y
Tùy vào mức độ bệnh, việc sử dụng thuốc cần có sự chỉ dẫn của người có chuyên môn. Chị em có thể tham khảo các nhóm thuốc thường dùng hiện nay:
- Thuốc chống nấm: Clotrimazole, Miconazole… (Sử dụng khi nấm phát triển quá mạnh).
- Thuốc kháng sinh: Metronidazole, Clindamycin… (Dùng cho các trường hợp nhiễm khuẩn nặng).
- Thuốc Đông y điều trị từ gốc: Các bài thuốc chứa Xà sàng tử, Khổ sâm, Hoàng bá… giúp thanh nhiệt, táo thấp, diệt khuẩn mà không làm mất cân bằng pH âm đạo.
Lưu ý: Tuyệt đối không tự ý mua thuốc đặt hoặc thuốc uống khi chưa rõ căn nguyên. Việc dùng sai thuốc có thể khiến tình trạng “thấp nhiệt” trầm trọng hơn.
Tham khảo thêm: Chưa quan hệ có bị bệnh phụ khoa không? Cách phòng ngừa
Lời khuyên từ chuyên gia để ngăn ngừa tái phát
Để không còn nỗi lo ngứa phụ khoa đeo bám, chị em cần xây dựng một lối sống “thuận tự nhiên” và bảo vệ chính khí của cơ thể:
- Duy trì tâm lý thoải mái, tránh lo âu vì “Can uất” sẽ sinh nhiệt gây ngứa.
- Chế độ ăn uống hạn chế đồ cay nóng, đồ ngọt – vốn là nguồn cơn sinh thấp nhiệt.
- Thăm khám định kỳ để tầm soát các bệnh lý phụ khoa tiềm ẩn.
- Sử dụng các sản phẩm vệ sinh có nguồn gốc thảo dược lành tính.
Ngứa phụ khoa hoàn toàn có thể chữa khỏi nếu chúng ta hiểu đúng về căn nguyên và điều trị một cách kiên trì. Hy vọng những chia sẻ trên đây sẽ giúp chị em sớm lấy lại sự tự tin và khỏe mạnh trong cuộc sống.
Có thể bạn quan tâm:
- Các loại nước rửa phụ khoa trị ngứa tốt nhất nên dùng
- Ngứa rát và nổi mẩn đỏ quanh vùng kín phải làm sao?
