Dấu Hiệu Bệnh Trĩ Nặng Và Cách Chữa Hiệu Quả Nhất

Bệnh trĩ nặng thường là hệ quả tất yếu của việc xem nhẹ các dấu hiệu ban đầu hoặc điều trị sai cách, khiến tạng phủ suy yếu, khí huyết ứ trệ trầm trọng. Ở giai đoạn này, các triệu chứng như đại tiện ra máu, búi trĩ sa hẳn ra ngoài không thể tự co lên, kèm theo đau đớn dữ dội là những tín hiệu báo động đỏ cho sức khỏe. Để tránh những biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến tính mạng, việc hiểu rõ căn nguyên theo cả Đông và Tây y để tìm ra giải pháp điều trị toàn diện là vô cùng cấp thiết.
Bệnh trĩ nặng dưới góc nhìn Y học cổ truyền và Hiện đại
Dưới lăng kính của y học hiện đại, bệnh trĩ là tình trạng sưng phồng và viêm nhiễm của các tĩnh mạch, đệm mạch máu nằm dưới niêm mạc ống hậu môn. Dựa vào vị trí xuất hiện phía trên hay phía dưới đường lược, bệnh được phân chia thành bệnh trĩ ngoại và trĩ nội.

Tuy nhiên, Y học cổ truyền (Đông y) nhìn nhận bệnh trĩ (hay còn gọi là chứng Hạ trĩ) sâu sắc hơn thế. Bệnh không chỉ là tổn thương tại chỗ mà là biểu hiện của sự mất cân bằng bên trong cơ thể. Khi cơ thể suy nhược, âm dương mất cân bằng, kết hợp với các yếu tố ngoại tà xâm nhập hoặc lối sống không khoa học sẽ dẫn đến trĩ nặng qua các nguyên nhân chính:
- Sự chủ quan và tâm lý e ngại: Bệnh trĩ vốn phát triển âm thầm. Theo Đông y, ở giai đoạn đầu, đây là tình trạng “huyết ứ”, “khí trệ” nhẹ. Nhiều người vì tâm lý e ngại vùng kín nên thường giấu bệnh, khiến tình trạng tỳ vị hư hàn, khí huyết không lưu thông kéo dài, làm búi trĩ ngày càng sa giãn.
- Điều trị sai cách – “Lợi bất cập hại”: Việc tự ý sử dụng các bài thuốc dân gian truyền miệng chưa qua kiểm chứng như đắp lá thầu dầu, đu đủ xanh… đôi khi khiến vùng hậu môn bị viêm nhiễm nặng hơn. Theo quan điểm chuyên môn, nếu không hiểu rõ tính vị, quy kinh của dược liệu mà tự ý áp dụng sẽ dễ làm chính khí suy giảm, bệnh tiến triển sang giai đoạn III, IV rất nhanh.
- Chỉ chú trọng phần ngọn, bỏ quên phần gốc: Tây y thường tập trung giải quyết triệu chứng (giảm đau, cầm máu) hoặc can thiệp ngoại khoa để cắt bỏ búi trĩ. Tuy nhiên, nếu không giải quyết tận gốc các vấn đề như “Tỳ vị suy yếu” (gây táo bón, áp lực lên trực tràng) hay “Khí hư hạ hãm” (khiến búi trĩ sa ra ngoài), bệnh chắc chắn sẽ tái phát và trở nặng hơn.
Bác sĩ Tuyết Lan
Dấu hiệu nhận biết bệnh trĩ đã chuyển sang giai đoạn nặng
Khi bệnh bước vào giai đoạn nghiêm trọng, các triệu chứng không còn thỉnh thoảng xuất hiện mà trở nên dồn dập, gây ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống:
- Búi trĩ sa thường trực: Ở độ 3, búi trĩ sa ra ngoài khi đại tiện và phải dùng tay đẩy mới vào. Đến độ 4, búi trĩ nằm thường trực bên ngoài, sưng to, mất khả năng tự co.
- Đại tiện ra máu (Tiện huyết): Máu chảy thành tia hoặc giọt liên tục mỗi khi đi cầu. Theo Đông y, đây là tình trạng “huyết nhiệt” cực độ hoặc “tỳ không thống huyết”, gây mất máu nghiêm trọng.
- Đau đớn và viêm nề: Cảm giác đau rát như kim châm, đặc biệt là khi ngồi hoặc vận động mạnh. Dịch nhầy tiết ra liên tục gây ẩm ướt, ngứa ngáy (phong nhiệt thấp độc).

Biến chứng nguy hiểm khi trĩ không được điều trị kịp thời
Người bệnh trĩ nặng không chỉ đau đớn mà còn đối mặt với hàng loạt rủi ro về sức khỏe:
- Thiếu máu trầm trọng: Da xanh xao, hoa mắt, chóng mặt do mất máu kéo dài.
- Sa nghẹt và tắc mạch trĩ: Các cục máu đông hình thành gây đau đớn tột độ, có thể dẫn đến hoại tử búi trĩ nếu không xử lý cấp cứu.
- Nhiễm trùng máu và viêm loét: Vùng hậu môn là nơi tập trung nhiều vi khuẩn, việc búi trĩ hở ra ngoài thường xuyên rất dễ gây nhiễm trùng ngược dòng.
- Suy giảm chức năng tự chủ: Cơ vòng hậu môn bị giãn rộng, khiến người bệnh khó kiểm soát việc đại tiện.
Cách chữa bệnh trĩ nặng: Sự kết hợp giữa Đông và Tây y
1. Điều trị bằng thuốc Tây y (Giải pháp tạm thời)
Các loại thuốc tân dược tập trung vào việc làm giảm nhanh các triệu chứng khó chịu:
- Thuốc co mạch: Giúp thắt nhỏ các mạch máu, hạn chế chảy máu.
- Thuốc gây tê và giảm đau: Americane, Lidocaine… giúp giảm bớt cơn đau cấp tính.
- Thuốc kháng viêm, kháng sinh: Sử dụng khi có dấu hiệu nhiễm trùng hoặc loét hậu môn.
Tuy nhiên, thuốc tây chữa bệnh trĩ chỉ nên coi là phương pháp hỗ trợ ngắn hạn vì dễ gây tác dụng phụ lên gan, thận và không xử lý được căn nguyên gây trĩ.
Bác sĩ Tuyết Lan
2. Can thiệp ngoại khoa (Phương pháp sau cùng)
Khi thuốc không còn tác dụng, bác sĩ có thể chỉ định phẫu thuật:
- Cắt trĩ bằng phương pháp Longo: Sử dụng máy khâu vòng để cắt bỏ vùng niêm mạc trĩ, ít đau và phục hồi nhanh.
- Công nghệ PPH: Cắt sạch tận gốc búi trĩ mà không ảnh hưởng cơ vòng.
- Laser CO2: Dùng tia laser để loại bỏ búi trĩ, hạn chế chảy máu.
Cần lưu ý rằng, phẫu thuật chỉ là cách “cắt phần ngọn”. Nếu chế độ sinh hoạt không thay đổi và tạng phủ bên trong vẫn suy yếu, bệnh trĩ rất dễ tái phát sau một thời gian ngắn.
3. Giải pháp Đông y: Điều trị tận gốc từ căn nguyên
Theo nguyên lý “Công bổ kiêm trị”, Đông y hướng tới việc vừa triệt tiêu triệu chứng tại chỗ, vừa bồi bổ cơ thể để ngăn tái phát.
Bác sĩ Tuyết Lan
Chế độ sinh hoạt và dưỡng sinh cho người trĩ nặng
Để hỗ trợ quá trình điều trị, người bệnh cần đặc biệt lưu ý đến chế độ ăn uống và vận động:
- Thực phẩm là vị thuốc: Tăng cường chất xơ (rau mồng tơi, đu đủ, khoai lang) để nhuận tràng, thông tiện. Tránh xa đồ cay nóng, rượu bia (những thứ gây tích nhiệt ở đại trường).
- Vận động hợp lý: Tránh đứng lâu, ngồi nhiều. Có thể áp dụng các bài tập nhẹ nhàng như đi bộ hoặc tập co thắt cơ hậu môn (bài tập Kegel) để tăng cường sức bền cho các nhóm cơ vùng đáy chậu.
- Thói quen đại tiện: Đi vệ sinh vào một khung giờ cố định trong ngày, tránh việc rặn quá mạnh hoặc dùng điện thoại quá lâu khi đi vệ sinh.
Bệnh trĩ nặng dù khó điều trị và gây nhiều đau đớn nhưng không phải là không có cách chữa. Sự kiên trì phối hợp giữa việc dùng thuốc đúng lộ trình và thay đổi lối sống là chìa khóa để thoát khỏi nỗi ám ảnh này.
Bác sĩ Tuyết Lan
Bạn nên tham khảo thêm:
- 20 thức ăn tốt cho người bệnh trĩ – món ngon đơn giản dễ làm
- bệnh trĩ kiêng gì trong sinh hoạt và ăn uống? thông tin cần biết
