Thủy Đậu Có Lây Không? Qua Đường Nào? Cách Phòng Bệnh

Bác sĩ phụ trách

Bác Sĩ Nguyễn Thị Tuyết Lan

Giám đốc Chuyên môn

Bệnh thủy đậu có lây không? Câu trả lời đơn giản là có. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học, thủy đậu lây qua đường nào và làm sao để phòng ngừa hiệu quả bằng cách kết hợp tinh hoa Đông – Tây y?

Bệnh thủy đậu có lây không?

Thủy đậu (hay còn gọi là phỏng rạ) là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Varicella Zoster gây ra. Dưới lăng kính của y học hiện đại, đây là sự tấn công của siêu vi trùng vào hệ thống miễn dịch. Còn trong Đông y, thủy đậu được xếp vào nhóm “Ôn bệnh”, phát sinh do cơ thể nhiễm phải “Phong nhiệt độc tà” từ bên ngoài, kết hợp với “Thấp nhiệt” bên trong tỳ vị uất kết mà phát ra da.

Các dấu hiệu phổ biến bao gồm sốt, mệt mỏi và xuất hiện mụn nước trên da. Sau vài ngày, các nốt mụn nước này có thể vỡ ra, rò rỉ dịch và đóng vảy trước khi lành hoàn toàn.

bị bệnh thủy đậu có lây không
Thủy đậu là bệnh da liễu có khả năng lây truyền mạnh mẽ qua nhiều con đường khác nhau

Virus gây bệnh thủy đậu có thể lây lan từ người sang người qua đường hô hấp, thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ mũi họng hoặc mụn nước của người bệnh. Ngoài ra, tà độc cũng có thể lây qua tiếp xúc gián tiếp với các đồ vật hoặc bề mặt bị nhiễm virus.

Thời gian ủ bệnh của thủy đậu thường từ 10 đến 21 ngày. Trong giai đoạn này, dù “độc tà” đã xâm nhập nhưng chưa phát tiết ra ngoài, người bệnh không có triệu chứng rõ rệt nhưng vẫn có khả năng gieo rắc mầm bệnh. Thời gian lây bệnh kéo dài từ khi xuất hiện các nốt ban đầu tiên cho đến khi tất cả các mụn nước đã hoàn toàn đóng vảy khô.

“Trong Đông y, thủy đậu được coi là do ngoại cảm phong nhiệt độc tà xâm nhập qua mũi miệng, vào phế kinh gây sốt, sau đó uất kết tại tỳ vị mà phát ra thành mụn nước. Bà con cần hiểu rằng, khi chính khí (sức đề kháng) suy yếu, tà khí sẽ dễ dàng xâm lấn và lây lan nhanh chóng. Việc nhận biết sớm để cách ly không chỉ bảo vệ bản thân mà còn là trách nhiệm với cộng đồng.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Có thể bạn quan tâm: Thời gian ủ bệnh thủy đậu là bao lâu?

Bệnh thủy đậu lây qua đường nào?

Sự lây lan của thủy đậu rất phức tạp do tính chất “Phong” (gió) – đặc tính chủ đạo của bệnh theo Đông y là di động và biến hóa nhanh. Y học hiện đại cũng chứng minh virus này có khả năng phát tán cực mạnh trong không gian.

tiếp xúc với người bị thủy đậu có bị lây không
Thủy đậu là một trong những bệnh truyền nhiễm dễ lây lan nhất hiện nay

Có 2 con đường lây truyền chính:

  • Lây qua đường hô hấp: Đây là con đường nhanh nhất. Khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện, virus theo các giọt bắn li ti phát tán vào không khí. Người lành hít phải các “độc khí” này sẽ bị nhiễm bệnh.
  • Lây qua tiếp xúc trực tiếp: Dịch tiết từ các nốt mụn nước chứa nồng độ virus cực cao. Khi chạm trực tiếp vào mụn nước hoặc dịch mủ, virus sẽ qua các vết xước nhỏ trên da để xâm nhập vào máu.

Bên cạnh đó, việc sử dụng chung đồ dùng cá nhân như khăn mặt, quần áo, chăn màn cũng tiềm ẩn nguy cơ cao do virus có thể tồn tại một thời gian ngoài môi trường tự nhiên.

Các đối tượng dễ bị “tà độc” xâm nhập bao gồm:

  • Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ: Do hệ miễn dịch (vệ khí) chưa hoàn thiện.
  • Phụ nữ mang thai: Cơ thể có nhiều thay đổi về huyết học, dễ bị ngoại tà tấn công.
  • Người có hệ thống miễn dịch suy yếu: Những người đang điều trị hóa trị, dùng thuốc ức chế miễn dịch hoặc mắc các bệnh mạn tính.
  • Người thường xuyên hút thuốc hoặc làm việc trong môi trường khói bụi, khiến tạng Phế bị tổn thương, mất đi khả năng bảo vệ bề mặt da (phế chủ bì mao).
“Dưới góc nhìn y học cổ truyền, việc lây nhiễm không chỉ do tiếp xúc với nguồn bệnh mà còn do ‘Chính khí hư’. Khi tỳ vị suy yếu, thấp nhiệt tích tụ, gặp thêm phong độc bên ngoài sẽ khiến bệnh bùng phát mạnh hơn. Tôi thường khuyên bệnh nhân bên cạnh việc cách ly, cần chú trọng dưỡng tỳ, kiện vị để tăng cường nội lực chống chọi với siêu vi.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Tìm hiểu: Thủy đậu mấy ngày hết ngứa? Làm thế nào để giảm ngứa an toàn?

Cách phòng ngừa lây nhiễm bệnh thủy đậu hiệu quả

Để phòng ngừa thủy đậu, chúng ta cần thực hiện “trong ngoài kết hợp”. Một mặt sử dụng các thành tựu của y học hiện đại, mặt khác giữ gìn vệ sinh và bảo vệ chính khí theo y học cổ truyền.

  • Tiêm vắc-xin thủy đậu: Đây là biện pháp “phòng bệnh từ sớm” hiệu quả nhất, giúp cơ thể tạo ra kháng thể chủ động, ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh lên đến 97%.
  • Cách ly và tránh tiếp xúc: Khi có dịch hoặc xung quanh có người mắc bệnh, nên hạn chế đến nơi đông người. Người bệnh cần được ở phòng riêng thoáng khí nhưng tránh gió lùa (tránh phong tà).
  • Vệ sinh thân thể và đôi bàn tay: Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng. Trong Đông y, việc giữ da sạch sẽ giúp “lỗ chân lông” thông thoáng, tránh độc tà uất kết.
  • Sử dụng thảo dược hỗ trợ: Có thể sử dụng một số loại nước lá sát khuẩn nhẹ nhàng theo chỉ định của bác sĩ để làm sạch da, giúp các nốt mụn mau khô và không bị bội nhiễm (thấp nhiệt hóa độc).
  • Chế độ dinh dưỡng: Tránh các thực phẩm cay nóng, đồ nếp, hải sản dễ gây phong ngứa. Nên ăn đồ thanh đạm, giải nhiệt để hỗ trợ cơ thể đào thải độc tố.
“Phòng bệnh hơn chữa bệnh. Ngoài việc tiêm phòng, bà con nên chú trọng lối sống lành mạnh. Một tâm thế an vui, kết hợp với chế độ ăn uống ‘thanh nhiệt – giải độc’ bằng các loại thảo dược quanh nhà như kim ngân hoa, liên kiều sẽ giúp cơ thể vững vàng hơn trước các đợt dịch. Khi thấy có dấu hiệu lạ, tuyệt đối không tự ý đắp lá lạ lên mụn nước để tránh nhiễm trùng sâu vào huyết.”

Bác sĩ Tuyết Lan

Thủy đậu dù là bệnh lành tính nhưng nếu không được chăm sóc và phòng ngừa đúng cách có thể dẫn đến những biến chứng nguy hiểm như viêm não, viêm phổi hoặc để lại sẹo xấu trên da. Hiểu rõ con đường lây lan và chủ động phòng ngừa chính là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.

Tham khảo thêm:

Chia sẻ:
Khi nốt thủy đậu vỡ thì nên bôi thuốc xanh methylen Nốt Thủy Đậu Đóng Vảy Đã Khỏi Chưa, Còn Lây Không?
Nốt thủy đậu đóng vảy xảy ra khi bệnh đi vào giai đoạn cuối. Tuy nhiên, khi các nốt thủy đậu đã đóng vảy thì người bệnh còn khả năng…
Trẻ Sơ Sinh Bị Nổi Mụn Nước Khắp Người Là Bệnh Gì? Nguy Hiểm Không?

Trẻ sơ sinh bị nổi mụn nước khắp người theo quan niệm Đông y thường do phong nhiệt, thấp nhiệt…

Bị Thủy Đậu Tắm Lá Gì Tốt? 5 Loại Lá Thường Sử Dụng

Bị thủy đậu nên tắm lá gì để cải thiện các triệu chứng hiệu quả, nhanh chóng? Theo quan niệm…

Bệnh nhân thủy đậu nên tắm bằng nước ấm hàng ngày. Không được dùng sữa tắm, xà bông để tắm vì sẽ gây kích ứng da. Bị Thủy Đậu Có Tắm Xà Phòng Được Không?

Thủy đậu không chỉ là nỗi lo về những vết mụn nước li ti gây ngứa ngáy, khó chịu mà…

Thủy Đậu Có Lây Không? Qua Đường Nào? Cách Phòng Bệnh

Bệnh thủy đậu có lây không? Câu trả lời đơn giản là có. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y học,…

Bị Thủy Đậu Có Được Tắm Sữa Tắm Không?

Người bị thủy đậu có được tắm sữa tắm không? Liệu việc sử dụng các sản phẩm làm sạch da…

Chia sẻ
Bỏ qua