Bị bệnh phong thấp kiêng ăn gì? 5 nhóm thực phẩm cần tránh xa

Trong quan niệm của Y học cổ truyền, sức khỏe là sự cân bằng giữa các yếu tố nội tại và sự hòa hợp với môi trường bên ngoài. Khi sự cân bằng này bị phá vỡ, cơ thể sẽ phát sinh bệnh lý. Phong thấp, hay còn được hiểu là sự xâm nhập của các tà khí vào hệ thống kinh lạc, xương khớp, không chỉ gây ra những cơn đau nhức khó chịu mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống của chúng ta.

Việc hiểu rõ căn nguyên và thiết lập một chế độ sinh hoạt, dinh dưỡng khoa học là chìa khóa quan trọng để bảo vệ chính khí, giúp cơ thể có đủ sức mạnh để đẩy lùi tà khí, hỗ trợ cải thiện tình trạng bệnh một cách bền vững.

Hiểu về bệnh phong thấp dưới góc nhìn Đông y

Trong Đông y, bệnh phong thấp thường được xếp vào phạm vi chứng Tý. “Tý” có nghĩa là tắc nghẽn, không thông suốt. Khi chính khí (sức đề kháng) của cơ thể suy giảm, các yếu tố ngoại tà bao gồm Phong (gió), Hàn (lạnh) và Thấp (độ ẩm) sẽ thừa cơ xâm nhập vào gân xương, kinh lạc. Sự khu trú của các tà khí này làm cản trở sự vận hành của khí huyết, dẫn đến tình trạng sưng, nóng, đỏ, đau tại các khớp.

Tùy vào loại tà khí nào chiếm ưu thế mà biểu hiện lâm sàng sẽ khác nhau. Ví dụ, nếu Phong tà chiếm ưu thế, cơn đau thường di chuyển từ khớp này sang khớp khác; nếu Hàn tà mạnh, người bệnh thường đau dữ dội và đau tăng khi gặp lạnh; còn Thấp tà sẽ gây ra cảm giác nặng nề, tê mỏi và sưng dính tại chỗ. Theo thời gian, nếu không được chú ý điều chỉnh, tà khí sẽ uất kết hóa nhiệt hoặc đi sâu vào tạng phủ, gây ra những hư tổn nghiêm trọng hơn cho tạng Can (chủ gân) và Thận (chủ cốt).

Bị bệnh phong thấp kiêng ăn gì để tránh tà khí uất kết?

Chế độ ăn uống trong Đông y không chỉ đơn thuần là cung cấp dưỡng chất mà còn là cách để điều hòa âm dương, củng cố tạng phủ. Đối với người mắc bệnh phong thấp, việc dung nạp các thực phẩm không phù hợp có thể làm gia tăng sự ngưng trệ khí huyết, khiến tình trạng viêm đau trở nên trầm trọng hơn. Dưới đây là những nhóm thực phẩm cần lưu ý hạn chế:

1. Thực phẩm chứa nhiều chất béo no và đồ chiên rán

Theo y lý, các loại thực phẩm giàu chất béo no như đồ ăn nhanh, xúc xích, dăm bông hay các món chiên xào nhiều dầu mỡ dễ gây ra tình trạng “nội thấp”. Sự tích tụ đàm thấp bên trong kết hợp với ngoại tà phong thấp sẽ làm tăng mức độ sưng viêm ở các khớp. Ngoài ra, dư thừa chất béo còn gây áp lực lên hệ thống mạch máu, làm chậm quá trình lưu thông khí huyết đến các chi, khiến vùng bị tổn thương lâu phục hồi hơn.

Tham khảo: top 5 cách chữa trị bệnh phong thấp tại nhà hiệu quả nhất

2. Nhóm thịt đỏ và thực phẩm giàu đạm động vật

Các loại thịt đỏ như thịt bò, thịt cừu, thịt dê tuy giàu dinh dưỡng nhưng lại mang tính nóng và chứa hàm lượng purin nhất định. Việc tiêu thụ quá nhiều thịt đỏ có thể làm tăng phản ứng viêm nội sinh, gây đau nhức và nóng đỏ tại các khớp. Đối với người bệnh phong thấp ở thể “Hành tý” hoặc “Nhiệt tý”, thịt đỏ có thể làm cơn đau bùng phát dữ dội hơn. Thay vào đó, chúng ta có thể cân nhắc sử dụng các loại đạm thực vật hoặc thịt trắng từ cá để cơ thể dễ hấp thu và chuyển hóa.

Tham khảo: mắc bệnh phong thấp nên ăn gì để hỗ trợ điều trị

3. Thực phẩm giàu Gluten và tinh bột chuyển hóa nhanh

Gluten có nhiều trong lúa mì, đại mạch và các loại ngũ cốc tinh chế được cho là có khả năng kích hoạt phản ứng miễn dịch không có lợi ở một số người nhạy cảm, làm tăng tình trạng viêm đau khớp. Việc lạm dụng các loại bánh mì trắng, bánh ngọt chứa nhiều đường tinh chế không chỉ gây tăng cân – tạo áp lực lên cột sống và khớp gối – mà còn làm cản trở quá trình phục hồi của kinh mạch.

4. Nội tạng động vật

Trong nội tạng động vật chứa rất nhiều photpho và cholesterol xấu. Khi lượng photpho tăng cao, cơ thể sẽ có xu hướng tự cân bằng bằng cách huy động canxi từ xương vào máu, dẫn đến tình trạng loãng xương và làm suy yếu cấu trúc khớp. Điều này đặc biệt nguy hiểm với những bệnh nhân phong thấp lâu năm, khi mà tạng Thận đã bắt đầu có dấu hiệu suy yếu, không còn đảm bảo được chức năng “chủ cốt”.

5. Đồ uống có tính kích thích và cồn

Rượu, bia và các loại đồ uống chứa chất kích thích như cà phê đậm đặc có khả năng làm tiêu hao tân dịch, gây rối loạn vận hành khí huyết. Đặc biệt, rượu bia mang tính đại nhiệt, khi đi vào cơ thể sẽ kết hợp với thấp tà sẵn có tạo thành “thấp nhiệt”, khiến các khớp xương sưng đau kèm theo cảm giác nóng rát. Hơn nữa, chất cồn còn làm giảm hiệu quả của các phương pháp hỗ trợ cải thiện bệnh từ thảo dược tự nhiên.

Tham khảo: bệnh phong thấp ở trẻ em – nguyên nhân và cách điều trị

Lời khuyên về lối sống và dinh dưỡng

Bên cạnh việc kiêng khem, người bệnh cũng cần chú trọng bổ sung các thực phẩm có tính bình, mát, giúp thanh nhiệt và thông kinh lạc như rau xanh, các loại hạt và trái cây giàu vitamin. Tuy nhiên, dinh dưỡng chỉ là một phần của quá trình hỗ trợ. Việc giữ ấm cơ thể, tránh làm việc quá sức và duy trì tinh thần lạc quan cũng đóng vai trò quan trọng không kém để bảo vệ chính khí.

Mọi sự điều chỉnh trong ăn uống cần dựa trên sự lắng nghe cơ thể. Đừng quá khắt khe khiến cơ thể suy nhược, nhưng cũng không được buông thả làm bệnh tình trầm trọng thêm. Sự trung dung và kiên trì chính là liều thuốc quý nhất trong Đông y.

Khi nào cần thăm khám và đánh giá cụ thể?

Nhiều người thường chủ quan cho rằng đau nhức xương khớp là bệnh tuổi già hoặc do thời tiết, dẫn đến việc tự ý sử dụng các loại thuốc giảm đau cấp tốc. Điều này vô cùng nguy hiểm bởi nó có thể làm lu mờ triệu chứng trong khi bệnh vẫn âm thầm tiến triển, gây tổn hại sụn khớp và biến dạng khớp.

Chúng ta cần tìm đến sự tư vấn của các chuyên gia khi thấy các biểu hiện sau:

• Cơn đau kéo dài trên 2 tuần không thuyên giảm dù đã nghỉ ngơi.
• Khớp có hiện tượng sưng tấy, nóng đỏ hoặc cứng khớp vào buổi sáng kéo dài hơn 30 phút.
• Cơn đau kèm theo sốt nhẹ, mệt mỏi hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân.
• Vận động bị hạn chế đáng kể, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày.

Có thể bạn quan tâm

• bệnh phong thấp có lây không? bác sĩ giải đáp
• bệnh phong thấp ra mồ hôi tay chân và cách điều trị dứt điểm

Mắc bệnh phong thấp thường gây ra những cản trở trong sinh hoạt và khiến tâm lý mệt mỏi, nếu bà con đang gặp phải những cơn đau nhức dai dẳng và cần một giải pháp chuyên sâu từ y lý cổ truyền, hãy kết nối trực tiếp để nhận được sự hỗ trợ tận tâm nhất qua Zalo 0972.606.773 hoặc Số điện thoại 0972 606 773.