Bị Sốt Phát Ban Nên Kiêng Gì ?

Bị sốt phát ban nên kiêng gì? là một vấn đề cần được quan tâm đặc biệt để việc điều trị bệnh được hiệu quả nhanh chóng hơn.

Trong quan niệm của Y học cổ truyền, sốt phát ban thường do cảm thụ ngoại tà (phong nhiệt, dịch độc) xâm nhập vào cơ thể qua đường mũi miệng, tấn công vào phế và hệ thống kinh lạc. Khi nhiệt độc tích tụ quá mức, không được sơ tiết ra ngoài sẽ bộc phát qua da dưới dạng các nốt ban đỏ. Việc hiểu rõ bị sốt phát ban nên kiêng gì giúp chúng ta kiểm soát được “ngọn lửa” nhiệt độc này, bảo vệ chính khí và giúp cơ thể nhanh hồi phục.

Khi bị sốt phát ban nên kiêng gì để nhanh khỏi?

Để hỗ trợ quá trình thanh nhiệt, giải độc và đẩy lùi tà khí, người bệnh cần đặc biệt chú ý đến những kiêng khem trong sinh hoạt và ăn uống hàng ngày.

Những điều không nên làm khi bị sốt phát ban

– Không ở nơi tù túng chật chội

Dưới góc nhìn Đông y, môi trường sống ảnh hưởng trực tiếp đến sự lưu thông của khí huyết. Những nơi tối tăm, ẩm thấp, thiếu dưỡng khí là điều kiện thuận lợi để thấp nhiệt ứ trệ, khiến tà khí bám trụ lâu hơn trong cơ thể. Vì vậy, người bệnh nên lựa chọn những nơi thoáng khí, nhiều ánh sáng tự nhiên và sạch sẽ, hạn chế tiếng ồn để tâm thần được an tĩnh, hỗ trợ chính khí phục hồi.

– Không dùng tay gãi lên vùng da bị ngứa

Khi ban mọc, hiện tượng ngứa ngáy xảy ra do nhiệt độc đang uất kết tại phần huyết và phần bì phu. Việc cào gãi không chỉ khiến da bị tổn thương, tạo ra các vết thương hở để ngoại tà (vi khuẩn) xâm nhập gây nhiễm trùng, mà theo Đông y, nó còn làm động huyết, khiến tình trạng phát ban trở nên tồi tệ hơn.

Đọc thêm: Sốt phát ban kéo dài bao lâu? Cách chăm sóc để mau hồi phục

– Cẩn thận khi tắm

Sốt phát ban khiến chính khí (sức đề kháng) suy giảm nghiêm trọng. Quan niệm “kiêng nước tuyệt đối” là không đúng, nhưng cần tắm đúng cách. Tuyệt đối không tắm nước lạnh vì sẽ gây co mạch đột ngột, làm hàn tà xâm nhập vào cơ thể đang có nhiệt, dễ dẫn đến biến chứng nguy hiểm. Thay vào đó, hãy dùng nước ấm, có thể pha thêm một chút muối hoặc các loại lá thảo dược có tính sát khuẩn nhẹ để làm sạch da. Sau khi tắm xong phải lau khô cơ thể thật nhanh.

– Không đến những nơi đông người

Đây là biện pháp “cách ly” tà khí. Sốt phát ban thường do virus gây ra, có tính chất lây lan qua đường hô hấp. Việc hạn chế đến nơi đông người vừa giúp người bệnh tránh tiếp xúc thêm với các loại “phong nhiệt” bên ngoài, vừa đảm bảo an toàn cho cộng đồng.

– Không tiếp xúc với môi trường bị ô nhiễm

Khi cơ thể đang trong trạng thái “huyết nhiệt”, làn da trở nên cực kỳ nhạy cảm. Các tác nhân ô nhiễm, khói bụi hay hóa chất sẽ đóng vai trò như những “dị vật” khiến tình trạng viêm nhiễm trên da nặng nề hơn, làm chậm quá trình bay ban.

– Không mặc quần áo bó sát người

Nên ưu tiên các loại vải mềm, thấm hút mồ hôi như cotton. Quần áo bó sát, thô cứng sẽ gây ma sát lên nốt ban, làm bít tắc lỗ chân lông (huyền phủ), khiến nhiệt độc không thể thoát ra ngoài, gây cảm giác bứt rứt, khó chịu.

Xem ngay: Sốt phát ban dạng sởi: Bệnh có nguy hiểm không? Chữa như thế nào?

Những thực phẩm nên kiêng khi bị sốt phát ban

Chế độ ăn uống trong Đông y gọi là “thực trị”, đóng vai trò quan trọng trong việc hạ hỏa và dưỡng huyết.

– Trứng và các loại món ăn từ trứng

Trứng tuy giàu dinh dưỡng nhưng lại có tính nuy (gây ứ trệ) và chứa hàm lượng protein cao. Khi cơ thể đang sốt cao, việc nạp quá nhiều protein sẽ làm tăng nhiệt lượng nội sinh, khiến nhiệt độ cơ thể khó hạ xuống, làm trầm trọng thêm tình trạng phát ban.

– Thức ăn cay nóng, chứa nhiều dầu mỡ và khó tiêu

Các loại gia vị như ớt, tiêu, gừng, tỏi… và đồ chiên xào nhiều dầu mỡ là những thực phẩm tính nóng (đại nhiệt). Chúng trực tiếp trợ hỏa, làm thiêu đốt tân dịch, khiến người bệnh thêm khô họng, khát nước và sốt dai dẳng. Hơn nữa, đồ dầu mỡ còn gây gánh nặng cho Tỳ vị (hệ tiêu hóa), dẫn đến tình trạng ăn không tiêu, chướng bụng, làm suy yếu nguồn sinh hóa khí huyết.

– Không uống nước lạnh, nước ngọt có gas

Uống nước lạnh khi đang sốt cao tạo ra sự xung đột “trong nóng ngoài lạnh”, làm tà khí bị uất lại bên trong không thoát ra được qua đường mồ hôi. Nước ngọt có gas với hàm lượng đường cao sẽ làm cản trở quá trình thanh lọc độc tố của Can (gan) và Thận, đồng thời làm giảm khả năng đề kháng của cơ thể trước các tác nhân gây bệnh.

Tham khảo thêm: Sốt phát ban tắm lá gì? Các loại lá được khuyên dùng

Khi bị sốt phát ban không nên kiêng gì?

Nhiều quan niệm dân gian cũ kỹ đôi khi lại trở thành rào cản cho quá trình hồi phục. Chúng ta cần có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về việc chăm sóc người bệnh.

– Không kiêng nước

Việc giữ vệ sinh cơ thể là tối quan trọng. Da bị bẩn sẽ làm bít tắc các lỗ chân lông, ngăn cản quá trình thoát nhiệt tự nhiên của cơ thể. Nếu kiêng nước tuyệt đối, mồ hôi và bụi bẩn tích tụ sẽ gây ngứa ngáy dữ dội, dẫn đến bội nhiễm da rất nguy hiểm.

– Không kiêng gió

Kiêng gió không có nghĩa là trùm chăn kín mít trong phòng kín. Điều này khiến nhiệt độ cơ thể không thoát ra được, mồ hôi vã ra rồi lại thấm ngược vào trong (phản ngược) gây viêm phổi hoặc cảm lạnh. Người bệnh cần ở nơi thoáng đãng nhưng tránh gió lùa trực tiếp.

– Không kiêng ăn uống

Kiêng khem quá mức sẽ dẫn đến tình trạng “khí huyết lưỡng hư”, khiến cơ thể không còn sức lực để chống chọi với bệnh tật. Cần bổ sung đầy đủ dinh dưỡng, đặc biệt là các loại rau củ quả chứa nhiều Vitamin A, C, E để hỗ trợ làm lành các tổn thương bì phu và tăng cường sức đề kháng.

Chế độ sinh hoạt phù hợp khi bị sốt phát ban

Để rút ngắn thời gian điều trị và ngăn ngừa biến chứng, người bệnh nên tuân thủ lộ trình sinh hoạt khoa học:

• Nghỉ ngơi nhiều, hạn chế vận động: Điều này giúp bảo tồn chính khí. Khi vận động mạnh, cơ thể ra nhiều mồ hôi làm hao tổn tân dịch, đồng thời dễ khiến phong tà xâm nhập vào các lỗ chân lông đang giãn nở.
• Thường xuyên rửa tay: Đây là cách đơn giản nhất để ngăn chặn sự lây lan của virus và bảo vệ các vùng da đang bị tổn thương khỏi sự tấn công của vi khuẩn bên ngoài.
• Tăng cường bổ sung thực phẩm dễ tiêu: Các món cháo, súp thanh đạm giúp Tỳ vị dễ dàng hấp thu, không gây uất nhiệt nội sinh. Có thể thêm các vị thuốc nam như hạt sen, ý dĩ để vừa bổ tỳ, vừa giúp an thần.
• Bổ sung nhiều nước cho cơ thể: Nước là “thuốc giải nhiệt” tốt nhất. Ngoài nước lọc, có thể dùng dung dịch oresol, nước trái cây hoặc các loại trà thảo mộc có tính mát để thanh lọc cơ thể, giúp đào thải độc tố qua đường tiểu.

Sốt phát ban là căn bệnh thường lành tính nếu được chăm sóc và kiêng khem đúng cách theo chỉ dẫn. Tuy nhiên, nếu thấy người bệnh có dấu hiệu sốt cao không hạ, co giật hoặc khó thở, cần đưa ngay đến các cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời.

Có thể bạn quan tâm:

• Bị sốt phát ban nguy hiểm như thế nào? Có lây nhiễm không?
• Hồng ban nút là gì? Cách nhận biết & điều trị hiệu quả