Khoang mũi – Cấu tạo, chức năng và vấn đề thường gặp

Khoang mũi là một không gian lớn chứa đầy khí ở phía sau mũi và trung tâm mặt. Đây cũng là phần trên cùng của hệ hô hấp và hỗ trợ quá trình hô hấp của con người.

Khoang mũi là gì?

Khoang mũi là một không gian rộng lớn được chia thành 2 ngăn mũi riêng biệt. Mỗi ngăn mũi là sự tiếp nối đến hai bên lỗ mũi để hỗ trợ quá trình hô hấp của con người. Đây cũng là phần trên cùng của hệ thống hô hấp và cung cấp không khí vào từ lỗ mũi đến vòm họng và phần còn lại của đường hô hấp. 

Gợi ý: Viêm xoang mũi có mùi hôi: Xử lý như thế nào?

Cấu trúc khoang mũi người

1. Giới hạn của khoang mũi

Có sáu vách ngăn tạo thành các giới hạn và biên giới để tạo nên khoang mũi:

• Nóc khoang mũi
• Tấm vuông góc của xương
• Vách ngăn Ethmoid
• Xương lá mía
• Sụn mũi
• Mào sàng hàm trên
• Sàn khoang mũi

2. Ngách mũi

Ngách mũi là những cuộn sụn được bao phủ bởi màng nhầy khứu giác và tăng diện tích bề mặt hô hấp. Có ba loại vách ngăn mũi phổ biên bao gồm:

• Vách ngăn mũi trên
• Vách ngăn mũi trung gian
• Vách ngăn mũi dưới

Đọc thêm: Viêm xoang nhức đầu: Nguyên nhân và cách giảm đau tại nhà

3. Các đoạn của khoang mũi

• Đoạn hô hấp bao gồm các ngăn mũi được lót một lớp tế bào mềm hay còn được gọi là biểu mô đường hô hấp.
• Phân đoạn khứu giác được lót bằng một lớp biểu mô chuyên biệt được gọi là biểu mô khứu giác, chứa các thụ thể cảm nhận mùi. Phân đoạn khứu giác nằm ở phía dưới niêm mạc của mỗi khoang mũi và có nhiệm vụ hòa tan các chất có mùi.

4. Nguồn cung cấp máu của khoang mũi

• Các nhánh động mạch sàng mũi trước và sau của động mạch cung cấp máu cho vòm mũi.
• Các nhánh của động mạch bướm cung cấp máu cho niêm mạc mũi.
• Các động mạch vòm lớn cung cấp máu đến tiền đình của khoang mũi.

5. Hệ thống thần kinh ở khoang mũi

• Dây thần kinh khứu giác xuất phát từ biểu mô khứu giác ở phần trên của khoang mũi và hỗ trợ nhận biết mùi.
• Dây thần kinh cánh mũi trước kiểm soát các hoạt động của thành bên và vách ngăn mũi.
• Dây thần kinh vô cảm kiểm soát chức năng tiền đình của mũi.

6. Các lỗ mở của khoang mũi

Một trong những chức năng chính của mũi là thoát nước và không khí. Vì vậy có rất nhiều lỗ mở trên khoang mũi để hỗ trợ quá trình thoát nước.

• Lỗ mở các tế bào Ethmoidal
• Lỗ mở xoang trán
• Ống thông mũi
• Ống thính giác
• Ống răng cửa
• Ống mũi sau

Tham khảo thêm: Viêm Xoang Khạc Ra Máu Nguy Hiểm Như Thế Nào?

Chức năng của khoang mũi

Chức năng chính của khoang mũi là hô hấp và cảm giác (khứu giác). Bên cạnh đó mũi còn thực hiện một số công việc khác như lọc, làm sạch, làm ấm và làm ẩm không khí. Khoang mũi cũng xử lý các tác nhân bên ngoài trước khi đưa vào đường hô hấp.

Không khí ngoài môi trường có thể chứa bụi bẩn, vi khuẩn có thể gây tổn thương đến phổi. Do đó, các lông mao và chất nhầy ở khoang mũi có nhiệm vụ giữa các hạt bụi và vi khuẩn về phía hầu họng. Sau đó chất tác nhân gây hại sẽ được đưa qua họng, đi vào thực quản và được tiêu hóa trong dạ dày.

Một số vấn đề liên quan đến khoang mũi phổ biến

• Lệch vách ngăn mũi là một rối loạn vật lý của mũi có liên quan đến việc sai lệch vị trí của vách ngăn mũi. 
• Polyp mũi là sự tăng trưởng lành tính trong khoang mũi. Các triệu chứng bao gồm khó thở bằng mũi, mất khả năng cảm nhận khứu giác.
• Chảy máu cam là tình trạng chảy máu từ mũi. Trong những trường hợp nghiêm trọng hơn, máu có thể chảy ra từ ống mũi họng và mắt.
• Viêm mũi – viêm mũi dị ứng hay sổ mũi là tình trạng màng nhầy mũi bị kích ứng và viêm. Các triệu chứng thường gặp là nghẹt mũi, chảy nước mũi, hắt hơi,…
• Gãy xương mũi thường là do chấn thương, té ngã, va chạm. Các triệu chứng phổ biến thường bao gồm chảy máu mũi, sưng mũi, bầm tím, biến dạng.
• Cảm lạnh thông thường là một bệnh truyền nhiễm do virus gây ra ở đường hô hấp trên và chủ yếu là ảnh hưởng đến mũi. 

Có thể bạn quan tâm: 

• Viêm xoang trán có nguy hiểm không? Cách ngăn chặn biến chứng
• Viêm xoang gây ù tai – Biến chứng của bệnh lý gì?