Dị Ứng Sưng Phù Mặt Có Nguy Hiểm Không? Phải Làm Sao?

Dị ứng sưng phù mặt là tình trạng sưng tấy ở vùng mặt do phản ứng dị ứng. Theo góc nhìn y học, đây là hệ quả của việc cơ thể phản ứng quá mẫn với các tác nhân bên ngoài. Tình trạng này thường xảy ra ở một số vùng nhất định trên mặt, chẳng hạn như mắt, môi, mũi, má, cằm, hoặc có thể lan rộng ra toàn bộ khuôn mặt.

Nguyên nhân gây dị ứng mặt sưng phù nổi mẩn đỏ dưới góc nhìn Đông – Tây y

Dưới góc độ Tây y, dị ứng là một phản ứng của hệ thống miễn dịch trước các chất gây kích thích. Khi tiếp xúc với dị nguyên, cơ thể sản xuất histamine và các chất trung gian hóa học, gây giãn mạch, tăng tính thấm thành mạch dẫn đến triệu chứng ngứa, đỏ, và phù nề.

Đối với Y học cổ truyền, dị ứng sưng phù mặt thuộc phạm vi chứng “Tầm ma chẩn” hoặc “Phong chẩn”. Nguyên nhân cốt lõi do chính khí (sức đề kháng) bất túc, tạo điều kiện cho Phong tà (gió) kết hợp với Nhiệt tà xâm nhập vào cơ thể. Khi Phong – Nhiệt khu trú ở kinh vị và đại trường, chúng bốc lên mặt gây nên tình trạng sưng nóng, đỏ rát.

Các nguyên nhân phổ biến bao gồm:

• Dị ứng thực phẩm: Các loại “phong vật” như hải sản, sữa, trứng, da gà… dễ gây tích nhiệt tại Tỳ Vị, phát tán ra da thịt.
• Dị ứng thuốc: Một số loại thuốc kháng sinh, giảm đau có thể gây phản ứng phụ, làm rối loạn chức năng giải độc của Gan (Can) và Thận.
• Dị ứng phấn hoa và môi trường: Do Phong tà từ bên ngoài xâm nhập qua đường hô hấp và lỗ chân lông (tấu lý).
• Dị ứng hóa mỹ phẩm: Các hóa chất độc hại tác động trực tiếp vào vùng da mặt nhạy cảm, làm tổn thương huyết lạc.

Tìm hiểu thêm: Viêm da dị ứng có tự khỏi được không? Mất bao lâu?

Dị ứng da mặt sưng phù là bệnh gì? Cảnh báo từ tạng phủ

Tình trạng mặt sưng phù nổi mẩn đỏ không chỉ đơn thuần là dị ứng thời tiết hay thực phẩm. Nếu đi kèm với chân tay yếu ớt, đây có thể là dấu hiệu của hội chứng Cushing. Đây là tình trạng dư thừa hormone cortisol, khiến cơ thể giữ nước và rối loạn chuyển hóa mỡ.

Trong Đông y, sưng phù mặt kéo dài còn liên quan mật thiết đến chức năng của tạng Tỳ và Thận. Tỳ chủ vận hóa thủy thấp, Thận chủ thủy. Khi hai tạng này suy yếu, nước không được chuyển hóa sẽ ứ đọng lại (thủy thũng). Sưng phù ở vùng má, thái dương và trán khiến khuôn mặt trông tròn trịa như mặt trăng là biểu hiện của tình trạng khí huyết không lưu thông, tân dịch đình trệ lâu ngày.

Tìm hiểu thêm: Dị ứng nổi mụn khắp mặt và cách điều trị cho hiệu quả nhanh

Dị ứng sưng phù mặt phải làm sao? Giải pháp điều trị và chăm sóc

Khi đối diện với tình trạng sưng phù mặt, ưu tiên hàng đầu là loại bỏ tác nhân gây bệnh (khứ tà) và làm dịu vùng da tổn thương.

Các biện pháp hỗ trợ giảm sưng tại nhà:

• Cách ly dị nguyên: Ngưng ngay việc sử dụng thực phẩm nghi ngờ, mỹ phẩm hoặc tiếp xúc với hóa chất.
• Thanh nhiệt, giải độc bằng nước: Uống nhiều nước giúp thận thanh lọc độc tố tốt hơn. Có thể sử dụng các loại trà thảo mộc nhẹ nhàng như nhân trần, cam thảo để hỗ trợ giải nhiệt.
• Chườm lạnh: Sử dụng khăn sạch thấm nước mát chườm nhẹ lên vùng mặt để làm co mạch, giảm tình trạng sưng nóng (nhiệt tà).
• Chế độ nghỉ ngơi: Giữ tâm thế bình tĩnh, tránh lo âu vì “tâm hỏa vượng” sẽ làm tình trạng viêm sưng trở nên nặng nề hơn.
• Hạn chế thực phẩm cay nóng: Tránh rượu bia, thuốc lá và các gia vị mang tính đại nhiệt để không làm kích ứng thêm tình trạng phù nề.

Dị ứng sưng phù mặt không chỉ gây khó chịu, mất thẩm mỹ mà còn là tín hiệu cầu cứu của cơ thể. Bà con nên theo dõi sát sao, nếu tình trạng không thuyên giảm sau 24-48 giờ hoặc có dấu hiệu khó thở, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất.

Việc điều trị bằng Đông y cần sự kiên trì và tuân thủ đúng lộ trình. “Người bệnh an thì bác sĩ mới yên lòng”, sự phối hợp giữa thầy thuốc và bệnh nhân chính là chìa khóa để đẩy lùi bệnh tật, phục hồi lại diện mạo và sức khỏe toàn diện.

Tham khảo thêm:

• Viêm da dị ứng bội nhiễm là gì? Có nguy hiểm không?
• Bài thuốc nam chữa viêm da dị ứng một đi không trở lại