Dấu Hiệu Trĩ Ngoại Giai Đoạn Đầu – Nhận Biết Để Điều Trị Kịp Thời

Dấu hiệu trĩ ngoại giai đoạn đầu thường biểu hiện qua cảm giác đau nhẹ, cộm vướng và không thoải mái ở khu vực hậu môn. Đi kèm với đó là tình trạng sưng tấy tại nếp gấp da hậu môn và đôi khi có hiện tượng huyết dư thoát ra ngoài (chảy máu) sau khi đại tiện.

Nhận biết dấu hiệu trĩ ngoại giai đoạn đầu dưới góc nhìn Đông y

Trong y học cổ truyền, bệnh trĩ ngoại (còn gọi là mạch lươn, hạ trĩ) không đơn thuần là sự giãn tĩnh mạch mà là hệ quả của tình trạng khí huyết ứ trệ, tỳ vị hư yếu dẫn đến thấp nhiệt hạ chú xuống vùng giang môn (hậu môn). Khi âm dương mất cân bằng, huyết quản vùng này bị phình giãn, hình thành nên các búi trĩ nằm dưới đường lược, bao phủ bởi lớp da nhạy cảm bên ngoài hậu môn.

Dấu hiệu trĩ ngoại giai đoạn đầu là thời điểm “vàng” để can thiệp bằng các liệu pháp bảo tồn. Bà con có thể nhận diện qua các biểu hiện điển hình sau:

• Ngứa ngáy, khó chịu (Phong nhiệt xâm nhập): Cảm giác châm chích, ngứa ngáy do thấp nhiệt gây tiết dịch nhầy hoặc do sự cọ xát của búi trĩ với trang phục hằng ngày.
• Đau rát hậu môn (Khí trệ huyết ứ): Cơn đau thường xuất hiện khi đi đại tiện do phân đi qua làm tổn thương các tĩnh mạch đang sưng phồng. Cảm giác đau có thể âm ỉ kéo dài ngay cả sau khi đã đi ngoài xong.
• Chảy máu (Huyết nhiệt): Máu thường dính trên phân hoặc thấm vào giấy vệ sinh. Trong Đông y, đây là dấu hiệu của việc nhiệt bức huyết vọng hành (nhiệt đẩy máu ra ngoài mạch), máu thường có màu đỏ tươi.
• Sưng tấy vùng hậu môn: Có thể sờ thấy một hoặc vài khối thịt mềm, sần sùi nhô ra ngoài. Đây chính là hiện tượng tụ huyết tại vùng giang môn.
• Khó khăn khi đi đại tiện: Tình trạng tỳ vị vận hóa kém dẫn đến táo bón, phân khô cứng làm cản trở sự lưu thông tự nhiên, gây áp lực lên búi trĩ.

Các triệu chứng này đôi khi dễ nhầm lẫn với các chứng bệnh khác như áp xe hậu môn, nứt kẽ hậu môn hay thậm chí là các khối u ở trực tràng. Do đó, bà con cần hết sức lưu tâm để có hướng xử lý chính xác.

Tham khảo thêm: Bệnh trĩ nội và trĩ ngoại? Phân biệt các cấp độ của bệnh trĩ

Các giai đoạn tiến triển của bệnh trĩ ngoại theo biện chứng

Bệnh trĩ ngoại không đứng yên một chỗ mà tiến triển liên tục nếu không được thanh nhiệt, giải độc và thông kinh hoạt lạc. Đông y chia quá trình này thành các mức độ tương ứng với sự suy yếu dần của chính khí:

Giai đoạn 1: Huyết ứ nhẹ

• Búi trĩ bắt đầu sưng to nhưng chưa sa hẳn ra ngoài thường xuyên.
• Triệu chứng: Cảm giác cộm vướng như có vật lạ ở hậu môn, ngứa ngáy nhẹ và có thể thấy vài giọt máu hồng khi đi ngoài.

Giai đoạn 2: Thấp nhiệt hạ chú

• Búi trĩ sa ra ngoài khi đi đại tiện nhưng vẫn có khả năng tự co lên được sau đó nhờ vào chính khí còn đủ.
• Triệu chứng: Sưng to rõ rệt hơn, máu chảy nhiều hơn, cảm giác đau rát bắt đầu gây ảnh hưởng đến tâm lý người bệnh.

Giai đoạn 3: Khí hư hãm hạ

• Búi trĩ sa ra ngoài và không thể tự co lên, phải dùng tay đẩy vào. Đây là lúc khí lực đã suy kiệt, không còn đủ sức giữ huyết quản ở đúng vị trí.
• Triệu chứng: Đau rát dữ dội, đi lại khó khăn, nguy cơ nghẹt búi trĩ dẫn đến hoại tử (huyết không lưu thông được).

Giai đoạn 4: Độc tụ huyết ngưng

• Búi trĩ nằm thường trực bên ngoài, sưng to và không thể đẩy lên được nữa.
• Triệu chứng: Dịch nhầy chảy nhiều gây lở loét, nhiễm trùng (nhiễm độc). Đau đớn liên tục khiến người bệnh ăn ngủ không yên, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tổng thể.

Phòng ngừa và điều dưỡng bệnh trĩ ngoại

Để ngăn ngừa trĩ ngoại tái phát hoặc tiến triển nặng, Đông y coi trọng việc điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống sao cho hài hòa với vận hành của cơ thể:

• Dưỡng tỳ vị bằng chất xơ: Tăng cường rau xanh, trái cây giúp nhuận tràng, thông tiện, tránh để nhiệt tích tụ tại đại tràng gây táo bón.
• Tiếp nạp tân dịch: Uống đủ nước giúp duy trì sự mềm mại của niêm mạc ruột, hỗ trợ quá trình thải độc tự nhiên.
• Vận động để hành khí: Tránh ngồi lâu một chỗ gây ứ trệ khí huyết vùng hạ tiêu. Các bài tập nhẹ nhàng như đi bộ, yoga giúp khí huyết lưu thông tốt hơn.
• Vệ sinh vùng giang môn: Luôn giữ hậu môn sạch sẽ, khô thoáng để tránh phong nhiệt và vi khuẩn xâm nhập.
• Thói quen đại tiện: Đi đúng giờ, không rặn mạnh để tránh làm tổn thương các huyết quản vốn đã nhạy cảm.

Việc xác định dấu hiệu trĩ ngoại giai đoạn đầu không chỉ giúp quá trình điều trị trở nên đơn giản, ít tốn kém mà còn giúp bà con tránh được những biến chứng đau đớn, mất ngủ hay các cuộc phẫu thuật không mong muốn.

Tham khảo thêm:

• Bệnh trĩ khi nào cần phẫu thuật? (Trĩ nội, ngoại và hỗn hợp)
• Cách Chữa bệnh trĩ bằng mồng tơi đơn giản mà hiệu quả