Tầm Soát Ung Thư Dạ Dày Là Gì? Các Thông Tin Cần Biết

Tầm soát ung thư dạ dày là một phần quan trọng trong kế hoạch kiểm soát sức khỏe tổng thể, giúp phát hiện bệnh sớm và tăng cơ hội chữa trị thành công. Dưới góc nhìn y học cổ truyền, đây chính là quá trình “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, giúp nhận diện những bất thường của Tỳ Vị từ khi còn sơ khởi.

Tầm soát ung thư dạ dày là gì? Góc nhìn từ Đông – Tây y kết hợp

Tầm soát ung thư dạ dày là tập hợp các xét nghiệm được thực hiện để phát hiện bệnh ung thư dạ dày ở những người chưa xuất hiện triệu chứng lâm sàng rõ rệt. Mục đích cốt lõi là tìm ra mầm mống bệnh khi khối u còn ở kích thước nhỏ, chưa xâm lấn, giúp việc điều trị đạt hiệu quả cao nhất.

Trong Đông y, ung thư dạ dày thường được xếp vào chứng “Vị quản thống” hoặc “Phản vị”. Nguyên nhân sâu xa là do chính khí suy kém, tà khí xâm nhập, kết hợp với tình trạng khí trệ, huyết ứ, đàm ngưng lâu ngày tại vị quản mà thành khối u. Tầm soát sớm chính là cách để chúng ta kiểm tra trạng thái của Tỳ Vị, ngăn chặn quá trình “nhiệt độc tích tụ” dẫn đến biến chứng nan y.

Hiện nay, có nhiều phương pháp tầm soát hiện đại giúp “minh chứng” cho những dự cảm về bệnh lý:

• Nội soi dạ dày: Đây là phương pháp “vàng” trong tầm soát. Bác sĩ đưa ống soi mỏng có gắn camera qua đường miệng vào dạ dày. Dưới góc nhìn y học, đây là cách trực quan nhất để quan sát niêm mạc dạ dày, phát hiện các vùng huyết ứ, viêm loét hoặc các khối sưng tấy bất thường.
• Xét nghiệm máu: Tìm kiếm các dấu ấn ung thư (biomarkers) hoặc sự hiện diện của kháng thể vi khuẩn HP – tác nhân chính gây ra tình trạng “vị nhiệt”, viêm nhiễm kéo dài dẫn đến ung thư.
• Xét nghiệm phân: Giúp phát hiện tình trạng xuất huyết tiêu hóa kín đáo (vết máu ẩn), vốn là một dấu hiệu của “huyết ứ” hoặc tổn thương niêm mạc nghiêm trọng.

Ai nên thực hiện tầm soát ung thư dạ dày?

Theo Đông y, những người có cơ địa “Tỳ vị hư hàn” hoặc “Can khí uất kết” kéo dài là nhóm cần đặc biệt lưu tâm. Cụ thể, các đối tượng sau nên thực hiện tầm soát định kỳ:

• Người có tiền sử gia đình: Những người có người thân trực hệ mắc ung thư dạ dày thường có “tiên thiên” yếu ở hệ tiêu hóa.
• Người nhiễm vi khuẩn Helicobacter Pylori (HP): Vi khuẩn này tạo ra môi trường “thấp nhiệt” độc hại, bào mòn chính khí của dạ dày.
• Nhóm người có lối sống chưa khoa học: Hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia (gây thấp nhiệt), ăn nhiều thịt đỏ, đồ muối chua (tạo gánh nặng cho Tỳ vận hóa), ít rau xanh, béo phì.
• Người từ 50 tuổi trở lên: Theo quy luật lão hóa, lúc này “thận khí” và “tỳ khí” bắt đầu suy giảm, khả năng tự phục hồi của niêm mạc dạ dày kém đi, dễ nảy sinh bệnh tật.

Tần suất tầm soát ung thư dạ dày bao lâu một lần?

Việc thăm khám thường xuyên giúp chúng ta nắm bắt được sự thay đổi của “khí” và “huyết” tại vị quản. Tùy vào thể trạng và nguy cơ, bác sĩ sẽ có chỉ định cụ thể:

• Đối với người bình thường: Nên tầm soát 1 năm/lần hoặc tối thiểu 2 năm/lần để bảo đảm “chính khí” vẫn vững vàng.
• Đối với nhóm nguy cơ cao: Cần theo dõi sát sao hơn, khoảng 6 tháng/lần hoặc tối thiểu 12 tháng/lần để kịp thời triệt tiêu các mầm mống “tà khí” ngay từ đầu.

Lợi ích và rủi ro của việc tầm soát

Lợi ích vượt trội:

• Phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, khi các tế bào ung thư chưa “di căn” (chưa lan rộng ra các kinh mạch khác).
• Tăng tỷ lệ điều trị thành công, giúp bảo tồn chức năng của dạ dày.
• Giảm tỷ lệ tử vong và áp lực tâm lý cho người bệnh.

Rủi ro tiềm ẩn:

• Nội soi có thể gây một số khó chịu tạm thời như đau họng, đầy hơi – đây là sự xáo trộn nhỏ về “khí” và sẽ tự ổn định sau vài giờ.
• Các xét nghiệm máu hoặc phân đôi khi cho kết quả dương tính giả, gây lo lắng không đáng có (tâm bất an).

Quy trình tầm soát ung thư dạ dày

Khám lâm sàng và khai thác tiền sử:

Bác sĩ sẽ hỏi kỹ về thói quen ăn uống, đại tiện và các triệu chứng đau tức vùng thượng vị (vị quản thống). Việc khai thác tiền sử giúp bác sĩ nhận định xem bệnh nhân đang thuộc thể bệnh nào (khí trệ, huyết ứ hay thấp nhiệt) để đưa ra chỉ định xét nghiệm phù hợp.

Thực hiện xét nghiệm cận lâm sàng:

• Nội soi dạ dày: Quan sát trực tiếp “nội cảnh” của vị quản. Nếu thấy có khối bất thường, bác sĩ sẽ tiến hành sinh thiết để kiểm tra tế bào.
• Xét nghiệm máu và phân: Tìm kiếm các dấu hiệu viêm nhiễm và tổn thương sâu trong hệ thống huyết dịch.

Chẩn đoán xác định:

Nếu nghi ngờ có khối u, các phương pháp chẩn đoán hình ảnh hiện đại như chụp CT, MRI hoặc PET Scan sẽ được thực hiện để đánh giá mức độ xâm lấn của “khối u độc” đối với các cơ quan xung quanh.

Lưu ý quan trọng khi thực hiện tầm soát ung thư

Để kết quả tầm soát chính xác và cơ thể nhanh chóng phục hồi “nguyên khí” sau kiểm tra, bà con cần nhớ:

Trước khi kiểm tra:

• Nhịn ăn ít nhất 6-8 tiếng để dạ dày hoàn toàn “trống rỗng”, giúp quan sát niêm mạc rõ nhất.
• Thông báo với bác sĩ về các loại thuốc đang dùng (đặc biệt là thuốc chống đông máu hoặc các loại thảo dược đang uống).

Sau khi kiểm tra:

• Nên ăn các món nhẹ, dễ tiêu như cháo loãng, súp ấm để vỗ về Tỳ Vị.
• Nghỉ ngơi yên tĩnh để hồi phục tinh thần.
• Theo dõi các biểu hiện của cơ thể, nếu có đau bụng dữ dội hoặc nôn máu (dấu hiệu huyết ứ nặng) cần báo ngay cho bác sĩ.

Tầm soát ung thư dạ dày không chỉ là một thủ thuật y tế, mà là một hành động trách nhiệm với chính mạng sống của mình. Kết hợp giữa sự chính xác của Tây y và tư duy phòng bệnh từ gốc của Đông y sẽ giúp bà con luôn giữ được một cơ thể khỏe mạnh, “vị khí” dồi dào.

Tôi luôn mong rằng, thay vì đợi đến khi “đau không chịu nổi” mới đi khám, bà con hãy chủ động tầm soát ngay từ hôm nay. Một tinh thần lạc quan và một chế độ ăn uống “thuận tự nhiên” chính là bài thuốc quý nhất để đẩy lùi mọi bệnh tật.

Có thể bạn quan tâm

• Bệnh ung thư dạ dày nên ăn gì, kiêng gì tốt nhất?
• 5 cách chữa ung thư dạ dày bằng thuốc nam dễ kiếm